Court dismisses appeal on excessive rent claim, upholding lower court's 30% market rate calculation.

Sygn. akt VI Ga 114/17

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lipca 2017 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki Sędziowie: SO Renata Bober SO Anna Walus – Rząsa (spr.) Protokolant: Barbara Ćwiok po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2017 r. w Rzeszowie na rozprawie sprawy z powództwa: (...) Sp. z o.o. w Ś. przeciwko: Towarzystwu (...) w W. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w R. V Wydziału Gospodarczego z dnia 13 stycznia 2017 r., sygn. akt V GC 1625/15 w zakresie pkt I co do kwoty 378,00 zł oraz w całości co do pkt III I. oddala apelację, II. zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) w W. na rzecz powoda (...) Sp. z o.o. w Ś. kwotę 120,00 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Sygn. akt VI Ga 114/17

UZASADNIENIE

Powód (...) sp. z o.o. w Ś. wniósł o zapłatę od pozwanego Towarzystwa (...) w W. kwoty 1650zł z ustawowymi odsetkami tytułem najmu pojazdu zastępczego. Pozwany w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniósł o oddalenie powództwa. Podał, że wypłacił poszkodowanemu odszkodowanie w kwocie 7.543,17 zł, a za koszty najmu pojazdu zstępczego kwotę 950 zł. Zarzucił, że stawka najmu powoda jest rażąco wygórowana a czas najmu wydłużony. Podał, że informował poszkodowanego o możliwości bezgotówkowej najmu we współpracującej z pozwanym wypożyczalni i podał, że akceptował będzie najem po stawce 190 zł netto.

Z ustaleń Sądu Rejonowego wynikało, że powód wynajmował poszkodowanemu pojazd zastępczy w dniach 12.05.2015-21.05.2015r. Na podstawie umowy cesji powód nabył wierzytelność poszkodowanego dotyczącą najmu pojazdu zastępczego. Z tytułu najmu powód wystawił fakturę na kwotę 2600zł netto po stawce 260 zł netto za 10 dni. Pozwany przyznał odszkodowanie za 5 dni najmu w kwocie 950zł netto po stawce 190zł netto. Stawki najmu samochodu klasy (...) w okresie i miejscu w jakim był wynajmowany wynosiły od 161,79zł do 243,90zł netto a średnia to 212,33zł netto przy najmie poniżej 7 dni za jedną dobę.

Natomiast przy najmie dłuższym stawki wynoszą od 153,66zł do 219,51zł netto, a średnia 186,59zł. Uzasadniony czas najmu to czas od 12 do 18 maja 2015r. Dodatkowe wezwanie do ubezpieczyciela z 19.05.2015 dotyczyło akceptacji wymiany czujnika (...). W pozostałym zakresie kosztorys był weryfikowany przed rozpoczęciem naprawy i części były sprowadzone przed naprawą. Poszkodowanemu zaproponowano pojazd zastępczy w serwisie. Brak dowodu by poszkodowany otrzymał ofertę najmu pojazdu zastępczego od ubezpieczyciela. Stan faktyczny Sąd Rejonowy ustalił na podstawie dowodów z dokumentów, które nie budziły wątpliwości co do swej autentyczności.

Zeznania świadka były wiarygodne, a opinia biegłego wyczerpująca. Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2017r. Sąd Rejonowy w R. V Wydział Gospodarczy zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 748 zł z odsetkami i kosztami postępowania oraz oddalił powództwo w pozostałej części. Sąd Rejonowy, cytując art. 822 kc oraz orzecznictwo dotyczące odszkodowania za wynajęcie pojazdu zastępczego, uznał, iż w zakresie adekwatnego związku przyczynowego z zaistniałą szkodą pozostaje odszkodowanie w kwocie 748 zł. Sąd Rejonowy przyjął, iż zasadna jest średnia stawka najmu pojazdu zastępczego w kwocie 242,57 zł za okres 7 dni.

Przy czym Sąd Rejonowy zwiększając stawkę o 30% wskazał na regulację zawartą w ustawie o zamówieniach publicznych o stawce rażąco zaniżonej przyjmując , że tą ustawą posiłkował się zwiększając stawkę o 30%. Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany wskazując na wartość przedmiotu zaskarżenia w wysokości 378 zł. Zaskarżając powyższy wyrok w zakresie pkt I co do kwoty 378 zł z ustawowymi odsetkami a także zaskarżając pkt III wyroku w całości zarzucił :

1. naruszenie przepisów prawa materialnego :

a) art. 361 kc poprzez jego błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że w adekwatnym związku ze szkodą pozostaje najem pojazdu zastępczego po rażąco wygórowanej stawce najmu, b) art. 361 kc poprzez jego błędne zastosowanie polegające na uznaniu, iż w adekwatnym związku ze szkodą pozostaje koszt najmu w kwocie 1.698 zł , podczas gdy koszt najmu biorąc pod uwagę stawkę najmu dla pojazdu faktycznie wynajętego powinien wynosić 1.320 zł, 2. naruszenie przepisów prawa procesowego :

a) naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodów polegająca na uznaniu, iż odpowiednią stawką najmu jest stawka ustalona dla okresu powyżej 7 dni najmu powiększona o 30% podczas gdy jako odpowiednia powinna być uznana stawka najmu dla najmu poniżej 7 dni nie powiększona o 30%, b) art. 233 § 1 kpc poprzez pominięcie okoliczności, że jak wynika z cennika zawartego w § 13 ust. 1 umowy najmu stawka pojazdu faktycznie wynajętego wynosiła dla najmu do 7 dni 220 zł a nie jak wskazano w fakturze 260 zł, c) art. 328 § 1 kpc poprzez brak wskazania w uzasadnieniu na jakiej podstawie Sąd Rejonowy przyjął za adekwatna stawkę najmu kwotę 283 zł.

Mając na uwadze powyższe zarzuty pozwany wniósł o oddalenie powództwa w zaskarżonej części oraz zasądzenie kosztów postępowania, ewentualnie o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Pozwany wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania .

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja pozwanego nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczą kwestią do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie była cena stawki najmu pojazdu zastępczego zastosowana przez powoda w umowie z poszkodowanym , tj. ustalenie czy stawka ta mieści się w granicach stawek rynkowych za usługi tego rodzaju na rynku lokalnym , czy też ma charakter rażąco wygórowany w stosunku do tych cen. Sąd Rejonowy dokonując ustaleń w powyższym zakresie oparł się na opinii biegłego. Biegły ustalił średnie stawki poniżej 7 dni najmu na kwotę 261, 16 zł brutto ( netto 212,33 zł ).

Natomiast powyżej 7 dni dla 19 dni najmu ustalił kwotę 229,50 zł brutto ( 186,59 zł netto). Czas naprawy biegły ustalił na 6 dni. Do opinii biegłego pozwany nie złożył zarzutów. Sąd Rejonowy kierując się średnią stawką ustaloną przez biegłego przyjął, że za 7 dni najmu stawka powinna wynosić 186,59 zł – tak jak ustalił to biegły oraz dodał 30% - co dało kwotę stawki 242,57 zł za dzień , a za 7 dni 1.697,99 zł i odjął od tego kwotę 950 zł zapłaconą przez pozwanego. Do zapłaty pozostała kwota 747,99 zł i Sąd Rejonowy zasądził tą kwotę w zaokrągleniu - 748,00 zł.

Pozwany w apelacji wskazuje, że Sąd powinien był uznać stawkę średnią ustaloną przez biegłego na kwotę 212,53 zł , przy ustaleniu czasu naprawy na 6 dni – co dałoby kwotę 1.320,00 zł. Przy uwzględnieniu żądania powoda w kwocie 1.698,00 zł , po odjęciu od niej kwoty 1.320,00 zł pozwany uznał, iż bezzasadne jest roszczenie powoda w zakresie kwoty 378,00 zł. Z powyższym zarzutem nie można się zgodzić. W ocenie Sądu Okręgowego z pojęciem stawki rażąco wygórowanej mamy do czynienia jedynie wówczas, gdy jest ona wyższa od średniej stawki rynkowej o więcej niż 30 %.

Zaznaczyć trzeba, że pojęcie rażącego wygórowania, choć ukształtowane i utrwalone w orzecznictwie, nie zostało zdefiniowane zarówno w kodeksie cywilnym, jak i w ustawie z dnia 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Właściwym więc i niezbędnym w tej sytuacji jest sięganie do ewentualnych innych unormowań dotyczących tej kwestii, a jedyny akt normatywny, który wprowadza zbliżone znaczeniowo pojęcie tj. ustawa z dnia 29 stycznia 2004r.

Prawo zamówień publicznych. W przepisach jej zawarto określenie rażąco niskiej ceny w stosunku do przedmiotu zamówienia, a w art. 90 ust 1 a za takowy ustawodawca uznał przypadek, gdy cena całkowita oferty jest niższa o co najmniej 30 % od wartości zamówienia. Wydaje się więc racjonalnym przyjęcie na gruncie niniejszego sporu analogicznego rozwiązania, tj. że za rażąco wygórowaną można już uznać stawkę wyższą o 30 % od średniej stawki na rynku i pogląd w tym zakresie prezentowany aktualnie w orzecznictwie sądowym - Sąd Okręgowy uznaje za trafny i w pełni podziela.

W rezultacie więc powyższego w okolicznościach niniejszej sprawy uzasadnione jest uwzględnienie stawki średniej netto wyliczonej przez biegłego na okres 7 dni w kwocie 186,59 zł powiększonej o 30% - co daje 242,57 zł razy 7 dni w sumie 1.697,99 zł – jak przyjął to Sąd Rejonowy i co po odjęciu zapłaconej przez pozwanego za najem pojazdu kwoty 950 zł dało kwotę 747,99 zł, która została uwzględniona przez Sąd Rejonowy. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy uznając apelację pozwanego za bezzasadną , na podstawie art. 385 kpc orzekł jak w sentencji .

O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd orzekł stosownie do wyniku sporu, na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc oraz 108 § 1 kpc.