Legislator Case Law & Legislation
IV U 97/17 AI generated

Social Security Court allows partial appeal regarding contribution periods but dismisses calculation errors and short-term contract claims.

Case Number IV U 97/17
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Partially Allowed

Legislator summary

AI generated

The Social Security Court partially allowed the insured's appeal, granting specific contribution periods while dismissing arguments regarding calculation errors and short-term contracts. The insured claimed missing employment dates and incorrect duration totals, whereas the Social Security argued for specific exclusions based on contract duration. The court ruled that omitting periods prevented double harm to the worker and rejected short-term contracts under 30 days as non-contributory.

Legislator headnote

AI generated

Art. 1 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym; Art. 38 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym: The court must include all valid contribution periods to avoid double harm, but excludes employment contracts lasting less than 30 days from social security calculations.

Keywords

AI generated
social security capital contribution periods short-term contract social security law employment duration calculation error Social Security Fund

Cited Legislation

AI generated
Art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia (Dz.
Art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia
Na podstawie art. 38 1 powołanej ustawy przepisy ustawy stosowano odpowiednio do osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia na rzecz innych niż uspołecznione zakłady pracy i osób fizycznych oraz do osób z nimi współpracujących.
Art. 477 14 § 1 k.p.c.
Wobec powyższego odwołanie ubezpieczonej w tym zakresie na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. należało oddalić.
Art. 477 14 § 2 k.p.c.
W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie 1 sentencji w oparciu o powołane przepisy oraz art. 477 14 § 2 k.p.c. Niezasadne są natomiast zarzuty ubezpieczonego dotyczące nieprawidłowego wyliczenia stażu ubezpieczeniowego w zaskarżonej decyzji, tj.

Cited Case Law

AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt IV U 97/17

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2017 roku Sąd Okręgowy/Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie Wydział IV w składzie: Przewodniczący SSO Lidia Łataś Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Jastrzębska-Ciura po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2017 roku w Częstochowie sprawy W. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w C. o ustalenie kapitału początkowego na skutek odwołania W. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w C. z dnia 1 grudnia 2016 roku Nr(...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję i uwzględnia ubezpieczonemu W. W. do wysokości kapitału początkowego jako okresy składkowe okresy zatrudnienia: od 14 marca 1992 roku do 8 maja 1992 roku; od 22 lipca 1992 roku do 31 grudnia 1992 roku; od 1 sierpnia 1997 roku do 7 października 1997 roku i 15 październik 1997 roku oraz jako okres nieskładkowy okres od 8 października 1997 roku do 14 października 1997 roku;

2. w pozostałym zakresie oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 97/17

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 1 grudnia 2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. ustalił ubezpieczonemu W. W. kapitał początkowy na dzień 1 stycznia 1999r. Do ustalenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz do obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru organ rentowy przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1 stycznia 1989r. do 31 grudnia 1998r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 44,90 %. Podstawa wymiaru została ustalona na kwotę 548,18 zł.

Organ rentowy przyjął do obliczenia wartości kapitału początkowego okres składkowy w wymiarze 15 lat, 5 miesięcy i 1 dzień (tj. 185 miesięcy) oraz okres nieskładkowy w wymiarze 1 miesiąca i 12 dni (tj. 1 miesiąc). Kapitał początkowy ustalony na dzień 1 stycznia 1999r. wyniósł 58.039,30 zł. ZUS wskazał, iż do wartości kapitału początkowego nie uwzględnił okresów od 14 marca 1992r. do 8 maja 1992r., od 22 lipca 1992r. do 12 października 1992r., od 13 października 1992r. do 31 grudnia 1992r., od 7 maja 1993r. do 31 maja 1993r. oraz od 1 sierpnia 1997r. do 15 października 1997r.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył ubezpieczony. Zdaniem odwołującego ustalony okres składkowy w wymiarze 15 lat, 5 miesięcy i 1 dnia jest błędny, ponieważ winien on wynosić 185 miesięcy i 20 dni. Przedłożył w tym zakresie własne wyliczenia, w których dokonał wyliczenia pełnego stażu z okresami nieuwzględnionymi przez ZUS, od których następnie odjął okresy nieuwzględnione. Domagał się ponadto zaliczenia do obliczenia kapitału początkowego nieuwzględnionych przez ZUS okresów pracy w Przedsiębiorstwie (...) w G. od 14 marca 1992r. do 8 maja 1992r., w Przedsiębiorstwie (...) od 22 lipca 1992r. do 12 października 1992r. i od 13 października 1992r. do 31 grudnia 1992r., w PPUH (...) od 7 maja 1993r. do 31 maja 1993r. oraz w Przedsiębiorstwie (...) w C. od 1 sierpnia 1997r. do 15 października 1997r.

Powoływał się na złożone w ZUS dokumenty, dokumenty złożone do pracy IV U 1079/03 oraz zapisy przedłożonej legitymacji ubezpieczeniowej. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania, wywodząc jak w zaskarżonej decyzji.

Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:

W. W. wystąpił w dniu 18 sierpnia 2016r. z wnioskiem o ustalenie kapitału początkowego. Rozpatrując wniosek ubezpieczonego organ rentowy uwzględnił do stażu pracy następujące okresy składkowe: - od 10 października 1978r. do 31 sierpnia 1983r. w wymiarze 4 lat, 10 miesięcy i 22 dni; - od 10 listopada 1983r. do 22 listopada 1991r. w wymiarze 8 lat i 13 dni; - od 8 października 1993r. do 29 października 1993r. w wymiarze 22 dni; - od 1 czerwca 1994r. do 20 sierpnia 1994r. w wymiarze 2 miesięcy i 20 dni; - od 20 września 1994r. do 31 lipca 1995r. w wymiarze 10 miesięcy i 11 dni; - od 10 września 1996r. do 31 grudnia 1996r. w wymiarze 3 miesięcy i 21 dni; - od 6 lutego 1997r. do 20 marca 1997r. w wymiarze 1 miesiąca i 13 dni; - od 7 listopada 1997r. do 1 kwietnia 1998r. w wymiarze 4 miesięcy i 25 dni; - od 11 maja 1998r. do 13 listopada 1998r. w wymiarze 6 miesięcy i 4 dni.

Łącznie okresy te stanowią 15 lat, 5 miesięcy i 1 dzień. ZUS uwzględnił również okres nieskładkowy od 19 listopada 1998r. do 31 grudnia 1998r. w wymiarze 1 miesiąca i 12 dni. Ustalając staż odwołującego ZUS nie uwzględnił okresów pracy w Przedsiębiorstwie (...) w G. od 14 marca 1992r. do 8 maja 1992r. oraz w Przedsiębiorstwie (...)” od 22 lipca 1992r. do 12 października 1992r. i od 13 października 1992r. do 31 grudnia 1992r. z uwagi na brak informacji o okresach przebywania na zasiłkach chorobowych. ZUS nie uwzględnił również okresów pracy w (...) od 7 maja 1993r. do 31 maja 1993r. oraz w Przedsiębiorstwie (...) w C. od 1 sierpnia 1997r. do 15 października 1997r. uznając, iż nie zostały wystarczająco udowodnione z uwagi na brak świadectwa pracy lub zaświadczenia potwierdzającego okres zatrudnienia oraz informacji o opłacanych składkach na ubezpieczenie, jak również informacji czy ubezpieczony przebywał na urlopach bezpłatnych lub zwolnieniach lekarskich i w jakich okresach.

Ubezpieczony w okresie od 14 marca 1992r. do 8 maja 1992r. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w Przedsiębiorstwie (...) i (...) S.A. w G. na stanowisku kierownika kontraktu w Niemczech. Za okres zatrudnienia zostały opłacone składki na ZUS. Odwołujący nie korzystał w okresie zatrudnienia ze zwolnień chorobowych. W okresie od 22 lipca 1992r. do 31 grudnia 1992r. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w Przedsiębiorstwie (...)sp. z o.o. w G., przy czym w okresie do 12 października 1992r. pracował w kraju jako kierownik budowy, a od 13 października 1993r. na terenie Niemiec jako majster budowy.

Odwołujący nie korzystał w okresie zatrudnienia ze zwolnień chorobowych. W okresie od 7 maja 1993r. do 31 maja 1993r. ubezpieczony realizował umowę zlecenia na rzecz (...) sp. z o.o. w P.. Odwołujący w okresie od 1 sierpnia 1997r. do 15 października 1997r. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w Przedsiębiorstwie (...) w C. na stanowisku kierownika budów. W okresie od 8 do 14 października 1997r. ubezpieczony korzystał ze zwolnienia chorobowego. W dniu 15 października 1997r. ubezpieczony rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia.

Ubezpieczony wystąpił w dniu 23 kwietnia 1998r. z pozwem przeciwko pracodawcy o zapłatę zaległych wynagrodzeń za sierpień, wrzesień i październik 1997r., z tym że za okres od 8 do 14 października 1997r. dochodził zaległego wynagrodzenia chorobowego. Wyrokiem z dnia 9 grudnia 1998r. wydanym w sprawie sygn. akt VII P 1233/98 Sąd Rejonowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w C. zasądził od tego pracodawcy na rzecz ubezpieczonego kwotę 550 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 1 października 1997r. oraz kwotę 267,04 zł z ustawowymi odsetkami od 16 października 1997r. i oddalił roszczenie w pozostałym zakresie.

Odwołujący nie doprowadził do wyegzekwowania zasądzonej kwoty. dowód: akta ZUS, akta sprawy IV U 1079/03 tut. Sądu Okręgowego, legitymacja ubezpieczeniowa (k. 15 akt), odpis zapisów z repertorium P dot. sprawy VII P 1233/98 (k. 30-31 akt) oraz wyjaśnienia ubezpieczonego (k. 34-34v akt). Odwołanie zasługuje na częściowe uwzględnienie. Zgodnie z art. 174 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U. z 2016r., poz. 887 ze zm.) kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12.

Na mocy ust. 2 cytowanego artykułu przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:

1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6, 2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5, 3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust.

2. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy okresami składkowymi są następujące okresy opłacania składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości określonej w przepisach o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych, w przepisach wymienionych w art. 195 pkt 1-4 i 8, w przepisach o adwokaturze, w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz w przepisach o pomocy społecznej. Wedle art. 7 pkt 1 lit. a ustawy okresami nieskładkowymi są okresy pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wypłaconego na podstawie przepisów Kodeksu pracy.

Zgodnie z § 22 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2011r. Nr 237, poz. 1412) jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, środkiem dowodowym stwierdzającym okresy zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania oraz spółdzielczej umowy o pracę jest świadectwo pracy, zaświadczenie płatnika składek lub innego właściwego organu, wydane na podstawie posiadanych dokumentów lub inny dokument, w tym w szczególności: legitymacja ubezpieczeniowa, legitymacja służbowa, legitymacja związku zawodowego, umowa o pracę, wpis w dowodzie osobistym oraz pisma kierowane przez pracodawcę do pracownika w czasie trwania zatrudnienia.

Natomiast na podstawie § 23 ust. 1 tego rozporządzenia jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, środkiem dowodowym stwierdzającym okresy nieskładkowe jest zaświadczenie płatnika składek lub inny dokument właściwego organu. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje, iż do okresów składkowych winien zostać ubezpieczonemu uwzględniony okres w Przedsiębiorstwie (...) S.A. w G. od 14 marca 1992r. do 8 maja 1992r. Wszystkie okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, iż ubezpieczony wykonywał pracę w spornym okresie. Po pierwsze ubezpieczony przedłożył co do tego okresu pracy świadectwo pracy, w którym pracodawca potwierdził odprowadzanie składek na ZUS.

Nadto ubezpieczony przedłożył legitymację ubezpieczeniową, z której jednoznacznie wynika, że nie występowały w tym okresie żadne niezdolności do pracy. Za wiarygodne należy zatem uznać również wyjaśnienia ubezpieczonego, który wskazywał, iż w tych okresach nie korzystał z żadnych zasiłków. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wskazuje również, iż do okresów składkowych należy uwzględnić ubezpieczonemu okres pracy w Przedsiębiorstwie (...)sp. z o.o. w G. od 22 lipca 1992r. do 31 grudnia 1992r. Ubezpieczony co do tego okresu przedłożył dwa świadectwa pracy, jedno za okres od 22 lipca 1992r. do 12 października 1992r., a drugie za okres od 13 października 1992r. do 31 grudnia 1992r.

W pierwszym ze świadectw pracodawca wykreślił rubrykę dotyczącą niezdolności do pracy. W drugim nie wskazywał natomiast, aby takowe miały miejsce. Również sam ZUS ustalił, że co do tego okresu ubezpieczony nie figurował w ewidencji zasiłków chorobowych (k. 17 tom I akt ZUS). Ponadto z przedłożonej legitymacji ubezpieczeniowej wynika, że nie występowały w tym okresie żadne niezdolności do pracy. ZUS ustalił, iż pracodawca w tych okresach rozliczał się na deklaracjach bezimiennych. Nie istnieją zatem również i w tym przypadku żadne wątpliwości co do konieczności uwzględnienia tego okresu do okresów składkowych.

Sąd uznał w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, iż do stażu pracy należy również uwzględnił wnioskodawcy okres pracy w Przedsiębiorstwie (...) w C., przy czym okresy od 1 sierpnia 1997r. do 7 października 1997r. oraz 15 października 1997r. należy zaliczyć jako okresy składkowe, a okres od 8 do 14 października 1997r. jako okres nieskładkowy. Niewątpliwie ubezpieczony co do tego okresu zatrudnienia nie przedłożył świadectwa pracy, ale okoliczność tę można wywieźć z innych dostępnych dokumentów. Po pierwsze pracodawca ten wystawił ubezpieczonemu PIT-11 za okres od 1 sierpnia 1997r. do 15 października 1997r.

W aktach sprawy IV U 1079/03 tut. Sądu Okręgowego znajduje się nadto kserokopia umowy o pracę z dnia 1 sierpnia 1997r. zawarta z ubezpieczonemu na stanowisku kierownika budów w dziale remontowo-budowlanym w pełnym wymiarze czasu pracy zawarta na okres próbny od 1 sierpnia 1997r. do 31 października 1997r. Ponadto w legitymacji ubezpieczeniowej znajduje się poświadczenie o uprawnieniu do świadczeń leczniczych dokonane przez pracodawcę w dniu 2 października 1997r. Ubezpieczony występował przeciwko temu pracodawcy o wypłatę zaległych wynagrodzeń, co potwierdzają dokumenty złożone w ZUS, z których wynika, że dochodził zaległego wynagrodzenia za sierpień, wrzesień i październik 1997r., z tym że za okres od 8 do 14 października 1997r. dochodził zaległego wynagrodzenia chorobowego.

Należy w tym miejscu podkreślić, iż okres niezdolności do pracy od 8 do 14 października 1997r. znajduje potwierdzenie również w legitymacji ubezpieczeniowej. Sprawa z powództwa ubezpieczonego toczyła się przed Sądem Rejonowym w (...) pod sygn. akt VII P 1233/98. Akta tej sprawy zostały już zlikwidowane w związku z upływem okresu przechowywania akt. Tym niemniej z zapisów znajdujących się w repertorium P wynika, że doszło do zasądzenia należności na rzecz pracownika. Biorąc pod uwagę podniesione okoliczności nie może ulegać wątpliwości, że okres od 1 sierpnia 1997r. do 7 października 1997r. oraz 15 października 1997r. był okresem świadczenia przez ubezpieczonego pracy na rzecz Przedsiębiorstwa (...), a okres od 8 do 14 października 1997r. okresem niezdolności do pracy, w którym uprawniony był do pobierania wynagrodzenia chorobowego.

Nie stoi przy tym na przeszkodzie w uwzględnieniu wspomnianych okresów odpowiednio do składkowych i nieskładkowych okoliczność, iż nie doszło do wyegzekwowania przez ubezpieczonego zasądzonych na jego rzecz należności. Wprawdzie Sąd Najwyższy w składzie 7 Sędziów podjął w dniu 10 września 2009r. (sygn. I UZP 5/09, OSNP 2010/5-6/71) uchwałę, iż niewypłacone pracownikowi wynagrodzenie za pracę nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne. Należy jednak wyraźnie podkreślić, iż odnosi się ona wyłącznie do okresu ubezpieczenia o jakim mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, tj. okresów przypadających po 31 grudnia 1998r.

Wynika to m.in. z faktu, iż Sąd Najwyższy we wspomnianej uchwale przedstawił szerokie rozważania dotyczące poszczególnych przepisów ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie można przy tym nie zwrócić uwagi, iż uchwała spotkała się z krytyką w doktrynie, która wskazywała, iż nie do zaakceptowania jest przyjęcie stanowiska, że nie jest okresem ubezpieczenia w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4 pkt 5 okres obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym z uwagi na fakt nieopłacenia składek przez płatnika z przyczyn niezależnych od ubezpieczonego.

Oznaczałoby to bowiem nieuzasadnione przeniesienie na ubezpieczonych ryzyka nierzetelnych lub niezgodnych z prawem działań płatników oraz stałoby w sprzeczności z zasadą automatyzmu ubezpieczeniowego, której istota sprowadza się do powstawania stosunków prawnych ubezpieczeń społecznych od chwili wystąpienia tytułu ubezpieczenia (np. nawiązania stosunku pracy) m.in. bez względu na fakt opłacania składek. O obowiązku zapłaty składki nie decyduje faktyczne istnienie przychodu (termin ten ma po części walor techniczny, określa bowiem podstawę, od której ma być płacona składka w okresie obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym m.in. pracowników), lecz powstały ex lege stan ubezpieczenia (nawiązana więź prawna) i wynikająca z tego ochrona ubezpieczeniowa, która swym zakresem obejmuje również prawo do uwzględniania w wymiarze świadczenia całego (w tym nieopłaconego bez winy ubezpieczonego) okresu podlegania ubezpieczeniu.

W związku z tym pojęciem "składka należna" należy objąć każdą, niezawinioną przez ubezpieczonego (por. art. 40 ust. 8 ustawy o s.u.s.), sytuację nieopłacenia (w tym niewyegzekwowania przez ZUS) składki przez (od) płatnika w okresie (za okres) obowiązkowego podlegania przez ubezpieczonego ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym (por. m.in. komentarz do art. 6 ustawy o emeryturach i rentach z FUS [w:] Emerytury i renty z FUS. Emerytury pomostowe. Okresowe emerytury kapitałowe. Komentarz pod red. K.Antonowa, LEX, 2014). Powyższe kwestie nie mają jednak większego znaczenia dla oceny spornego okresu pracy od 1 sierpnia 1997r. do 15 października 1997r., którego uwzględnienie do okresów składkowych może mieć miejsce jedynie w oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej odnoszącego się do okresów przypadających przed 1 stycznia 1999r.

Sytuacja w tym względzie jest inna, bowiem przed 1 stycznia 1999r. składka nie była zindywidualizowana, a ubezpieczony pracownik nie miał nawet możliwości kontrolowania wykonywania stosownych obowiązków przez pracodawcę, a tym bardziej podjęcia kroków w celu ich wyegzekwowania. Jednocześnie utrwalone jest w orzecznictwie, że dla uznania okresu zatrudnienia wykonywanego przed wejściem w życie ustawy z 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych za okres składkowy w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 2 i art. 6 ust. 2 tej ustawy, nie jest wymagane wykazanie opłacania przez pracodawcę składek na pracownicze ubezpieczenie społeczne.

Jeżeli fakt pozostawania w zatrudnieniu został udowodniony, okres tego zatrudnienia jest okresem składkowym nawet w przypadku, gdy pracodawca nie zgłosił pracownika do ubezpieczenia (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 kwietnia 2007r., sygn. II UK 185/06, OSNP 2008/9-10/143; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 3 września 2015r., sygn. III AUa 2172/14, LEX nr 1842848). Jednocześnie nie może stanowić podstawy odmowy uwzględnienia analizowanego okresu okoliczność, iż ostatecznie nie doszło do wyegzekwowania należnej kwoty.

Odwołać należy się w tym względzie do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 marca 2004r. (sygn. akt II UK 410/03, OSNP 2004/21/378), w którym wyjaśniono, iż wyrok zasądzający wynagrodzenie za okres, z którego ustalana jest podstawa wymiaru zasiłku chorobowego, ma takie samo znaczenie, jak wypłata wynagrodzenia wymagana przez art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 143 ze zm.). Przepis ten stanowił, iż podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone pracownikowi za odpowiedni okres.

Sąd Najwyższy wyjaśniał, iż w celu rozstrzygnięcia zagadnienia dotyczącego sposobu obliczenia zasiłku od wynagrodzenia bezspornie należnego, lecz niewypłaconego, nie należy poszukiwać odpowiedniej regulacji pozytywnej z zakresu prawa ubezpieczeń społecznych, lecz - przez odwołanie się do ogólnych zasad tego ubezpieczenia - stwierdzić, że podstawą uprawnienia do uzyskania zasiłku w wysokości stanowiącej ekwiwalent wynagrodzenia jest sam fakt należności wynagrodzenia wynikający z pozostawania w stosunku pracy i wykonywania zobowiązania do świadczenia pracy określonego rodzaju.

Zaniechanie wypłaty jest niewykonaniem zobowiązania z tytułu wynagrodzenia za pracę, będącego niezbywalnym prawem pracownika, którego realizacji może domagać się na drodze sądowej. Wypłacie wynagrodzenia odpowiada w takim wypadku jego zasądzenie lub uzyskanie w drodze ugody sądowej, dające tytuł do jego wyegzekwowania. Późniejsze powodzenie egzekucji i przyjęty w jej trakcie sposób zaspokojenia roszczeń nie może mieć już istotnego znaczenia z punktu widzenia ustalenia wysokości zasiłku chorobowego. Także świadczenie rentowe - jak to wynika z analizy uregulowań art. 12-14 oraz art. 57-59 ustawy o emeryturach i rentach z FUS - stanowi sui generis surogat wynagrodzenia w stosunku do niezdolnych do pracy ubezpieczonych (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 marca 2016r., sygn.

III APa 44/15, LEX nr 2039663). Podobnie rzecz ma się z emeryturami. Wynagrodzenie ma zatem znaczenie dla wszystkich świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym kapitału początkowego służącego do obliczenia wysokości emerytury. Brak jest zatem podstaw do przyjmowania, iż wyrok zasądzający wynagrodzenie ma takie samo znaczenie, jak wypłata wynagrodzenia za okres, z którego ustalana jest podstawa wymiaru zasiłku chorobowego, a nie ma takiego znaczenia dla kwestii związanych z emeryturami i rentami. Przy czym należy jeszcze raz podkreślić, iż analizowany jest okres przypadający przed 1 stycznia 1999r., w którym sytuacja ubezpieczonych była dużo słabsza niż ma to miejsce aktualnie.

Nie można wreszcie nie zwrócić uwagi na wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 4 listopada 2016r. (sygn. III AUa 995/16, LEX 2250156), odnoszący się m.in. do art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, w uzasadnieniu którego wskazano, iż jeżeli fakt pozostawania w zatrudnieniu i zgłoszenia gotowości do podjęcia pracy po zakończeniu służby wojskowej został udowodniony, okres tego zatrudnienia od dnia zgłoszenia gotowości do podjęcia pracy po opuszczeniu jednostki wojskowej do dnia faktycznego podjęcia pracy u dotychczasowego pracodawcy jest okresem składkowym - nawet w przypadku, gdy pracodawca nie wypłacił pracownikowi wynagrodzenia za ten okres i nie zgłosił pracownika do ubezpieczenia.

Podsumowując nie ulega wątpliwości, że ubezpieczony w spornym okresie był pracownikiem w Przedsiębiorstwie (...) w C. i wykonywał wówczas pracę za wynagrodzeniem, którego jednak nie wyegzekwował. Ponieważ sytuacja dotyczy okresu sprzed 1 stycznia 1999r. nie ma większego znaczenia czy pracownik został zgłoszony do ubezpieczenia i zostały od niego odprowadzone składki. Nie ma w tym przypadku również większego znaczenia, że nie doszło ostatecznie do wypłaty wynagrodzenia, w szczególności nie może to prowadzić do uznania, że umowa o pracę nie była realizowana.

Ubezpieczony w tym zakresie dysponuje orzeczeniem sądowym, które ma takie samo znaczenie, jak wypłata wynagrodzenia. Jednocześnie należy podnieść, iż nierzetelne wypełnianie obowiązków pracodawcy w przedmiocie opłacania składek, jak i wypłaty samego wynagrodzenia, nie może wywoływać ujemnych konsekwencji dla pracownika. Odmowa uwzględnienia spornego okresu prowadziłaby do podwójnego pokrzywdzenia ubezpieczonego, który realizując umowę o pracę nie może uzyskać wynagrodzenia od nierzetelnego pracodawcy, jak i zostaje pozbawiony zabezpieczenia emerytalnego.

W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie 1 sentencji w oparciu o powołane przepisy oraz art. 477 14 § 2 k.p.c. Niezasadne są natomiast zarzuty ubezpieczonego dotyczące nieprawidłowego wyliczenia stażu ubezpieczeniowego w zaskarżonej decyzji, tj. niewłaściwego sumowania uwzględnionych przez ZUS okresów. Przy czym należy wskazać, iż zasadnicza różnica w wyliczeniach ubezpieczonego i ZUS sprowadza się do okresu prowadzenia przez ubezpieczonego działalności gospodarczej, który to okres ubezpieczony oblicza od 16 października 1997r. w sytuacji, gdy do ubezpieczeń społecznych zgłosił się dopiero od 7 listopada 1997r.

Brak jest również podstaw do uwzględnienia do okresów składkowych okresu od 7 maja 1993r. do 31 maja 1993r., w którym to ubezpieczony realizował umowę zlecenia na rzecz (...) sp. z o.o. w P.. Odwołujący co do tego okresu przedłożył rzeczoną umowę zlecenia, w którym zawarto zapis „zleceniobiorca z tytułu wykonywania niniejszej umowy podlega-nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego ponieważ umowa została zawarta na czas dłuższy-krótszy niż 29 dni”. Choć zatem w zapisie tym nie dokonano odpowiednich wykreśleń przystosowujących do zawartej umowy, to nie ulega wątpliwości, że umowa ta została zawarta na okres krótszy niż 29 dni.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia (Dz. U. z 1983r. Nr 31, poz. 146 ze zm. – uchylonej przez art. 195 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS) obowiązkowe ubezpieczenie społeczne określone ustawą, zwane dalej "ubezpieczeniem", obejmowało osoby wykonujące stale i odpłatnie pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia, zawartej z jednostkami gospodarki uspołecznionej. W myśl art. 1 ust. 1 pracę uważano za wykonywaną stale, jeżeli trwała nieprzerwanie co najmniej 30 dni.

Na podstawie art. 38 1 powołanej ustawy przepisy ustawy stosowano odpowiednio do osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia na rzecz innych niż uspołecznione zakłady pracy i osób fizycznych oraz do osób z nimi współpracujących. Tym samym w przypadku wykonywania przez ubezpieczonego umowy zlecenia, która nie trwała nieprzerwanie przez 30 dni nie było podstaw do objęcia ubezpieczeniem społecznym, a tym samym brak jest możliwości uwzględnienia tego okresu do okresów składkowych. Wobec powyższego odwołanie ubezpieczonej w tym zakresie na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. należało oddalić.