Court vacates civil judgment due to invalid representation by a manager disqualified by a final criminal conviction.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal vacated the first-instance judgment in its entirety and remanded the case for retrial. The defendants argued that the plaintiff's representative, a company president, was disqualified from representing the company after a final criminal conviction. The court found that the president lost his capacity to manage the company upon the conviction's legal force, rendering any subsequent authorization for legal representation invalid under the relevant corporate law.
Legislator headnote
AI generatedArt. 18 § 2 ksh; Art. 379 pkt 2 k.p.c.; Art. 386 § 2 k.p.c.: A person disqualified from managing a limited liability company by a final criminal conviction loses the capacity to represent the company, rendering any authorization granted by them for legal proceedings void.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2014 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Dorota Gamrat - Kubeczak Sędziowie: SO Zbigniew Ciechanowicz (spr.) SO Tomasz Szaj po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 grudnia 2014 roku w S. sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. w S. przeciwko A. R. i S. R. o zapłatę na skutek apelacji wniesionej przez pozwanych A. R. i S. R. od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 17 grudnia 2013 roku, sygn. akt I C 1624/10 uchyla w całości zaskarżony wyrok, znosi postępowanie od dnia 19 kwietnia 2011 r. i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 17 grudnia 2013 r. Sąd Rejonowy Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie uwzględnił w całości powództwo (...) sp. z o.o. w S. i zasądził na jej rzecz od pozwanych S. R. i A. R. solidarnie kwotę 14.254,30 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia 23 lutego 2010 r. (pkt 1) oraz w pkt 2 i 3 obciążył pozwanych powstałymi w sprawie kosztami. Apelację od powyższego orzeczenia złożyli pozwani skarżąc go w całości i zarzucając m.in. nieważność postępowania spowodowaną brakiem organu powołanego do reprezentowania powódki, jak również nienależytego umocowania jej pełnomocnika.
Pozwani zażądali przede wszystkim uchylenia zaskarżonego orzeczenia, zniesienia postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazania sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu apelacji podano, m.in., iż z rejestru przedsiębiorców w części związanej z powodową spółką wynika brak wpisów dotyczących osób wchodzących w skład zarządu, zaś z akt rejestrowych, iż P. W. został wykreślony z urzędu z tego rejestru postanowieniem sądu rejestrowego z dnia 9 grudnia 2013 r., w związku ze skazaniem go na wyrokiem Sądu Rejonowego w Stargardzie Szczecińskim z dnia 21 października 2010 r. w sprawie pod sygn. akt II K 9/10 za przestępstwo z art. 278 § 5 kk.
Powód nie złożył odpowiedzi na apelację.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Wnioski apelacji powodów postulujące uchylenia zaskarżonego orzeczenia, zniesienia postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazania sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania były zasadne, chociaż argumenty wskazujące na nieważność postępowania wyartykułowano dopiero w treści apelacji. Lektura odpisu z rejestru przedsiębiorców dotycząca powodowej spółki załączona do pozwu (k.
7) wskazuje na to, iż P. W. pełnił funkcję prezesa w jednoosobowym zarządzie powódki. Jednocześnie analiza akt sprawy karnej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Stargardzie Szczecińskim pod sygn. akt II K 9/10, w której oskarżony był P. W. wskazuje, iż wyrokiem tego Sądu z dnia 21 października 2010 r., który uzyskał prawomocność z dniem 19 kwietnia 2011 r. P. W. został uznany za winnego popełnienia czynu polegającego na tym, że w okresie od 25 lutego 2008 r. do 20 marca 2008 r. dokonał zaboru w celu przywłaszczenia energii elektrycznej o wartości co najmniej 500 zł, poprzez podłączenie się do instalacji elektrycznej za układem pomiarowym na szkodę osoby tam opisanej, czyli o czyn z art. 278 § 5 kk wymieniony w Rozdziale XXXV tego kodeksu (k. 448, 455-468, 510).
Zaznaczyć należy, iż nie budzi wątpliwości tożsamość osób opisanych w wyroku karnym oraz w rejestrze przedsiębiorców, a to ze względu na podanie daty urodzenia P. W. oraz jego nr PESEL. Stosownie natomiast do brzmienia art. 18 § 2 ksh nie może być członkiem zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej albo likwidatorem osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwa określone m.in. w przepisach rozdziałów XXXIII-XXXVII Kodeksu karnego. A zatem, P. W. pełniący w trakcie sprawy pierwszoinstancyjnej funkcję jednoosobowego zarządu w powodowej spółce z dniem 19 kwietnia 2011 r. utracił zdolność do jej pełnienia, a więc i zdolność udzielania w imieniu powódki pełnomocnictw do jej reprezentowania w postępowaniach sądowych.
W niniejszej sprawie, w dniu 4 czerwca 2011 r. takiego pełnomocnictwa w imieniu powódki (...) sp. z o.o. w S. P. W. udzielił jednak radcy prawnemu J. W. (k. 229). Analiza akt sprawy wskazuje na to, iż wszystkie czynności w sprawie od dnia 19 kwietnia 2011 r. były podejmowane za powodową spółkę przez P. W., który m.in. zeznawał w charakterze strony na rozprawie w dniu 5 września 2011 r. (k. 238-246) oraz przez ustanowionego przez niego pełnomocnika radcę prawnego J. W.. Oceniając taki stan faktyczny podzielić należy pogląd Sądu Najwyższego zawarty w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 stycznia 2008 r. wydanego w sprawie o sygn. akt IV CSK 356/07, iż ustanowienie pełnomocnika procesowego przez prezesa jednoosobowego zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w stosunku, do którego orzeczono zakaz pełnienia tej funkcji (art. 18 § 2 ksh) jest nieskuteczne.
Dodać należy przy tym, iż stan faktyczny sprawy, w której zapadł przytoczony wyrok jest identyczny jak w niniejszej. Podzielić również należy pogłębiony wywód zaprezentowany przez Sąd Apelacyjny w Szczecinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie I ACa 268/14, który skutki skazania za przestępstwa opisane m.in. w Rozdziale XXXV kodeksu karnego wiąże wyłącznie z uprawomocnieniem się wyroku karnego, a nie z jego funkcjonowaniem w obrocie prawnym. Reasumując, występujący w sprawie, w imieniu powodowej spółki radca prawny działał zatem bez umocowania, podobnie jak P. W., który nie pełnił już funkcji prezesa tej spółki, zatem w sprawie doszło do nieważności postępowania określonej w art. 379 pkt 2 k.p.c., co sprawiło, iż na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. wyrok Sądu I instancji należało w całości uchylić i znieść postępowanie od dnia 19 kwietnia 2011 r., tj. z dniem uprawomocnienia się wyroku sądu karnego i utraty przez P. W. zdolności piastowania funkcji prezesa w powodowej spółce, a sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, o czym orzeczono w sentencji.
SSO Tomasz Szaj SSO Dorota Gamrat - Kubecza SSO Zbigniew Ciechanowicz