Court declares supervisory board suspension of cooperative member invalid due to lack of statutory authority.

Sygn. akt II C 103/16 1)W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2016r. Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek (...) w R. Wydział II Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Marta Kucharczyk-Gemza Protokolant: Beata Pinior po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2016r. w R. sprawy z powództwa A. M. przeciwko (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. o stwierdzenie nieważności uchwały ewentualnie o uchylenie uchwały 1) stwierdza nieważność Uchwały Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. z dnia 08.02.2016 roku , nr (...) w części tj. w pkt 1 w przedmiocie zawieszenia A. M. w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej;

2) w pozostałym zakresie powództwo oddala;

3) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 577 zł (pięćset siedemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sędzia: Sygn akt II C 103/16

UZASADNIENIE

Powód A. M. wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. Nr (...) z dnia 8 lutego 2016 r w sprawie zawieszenia powoda w czynnościach. Ewentualnie na wypadek nieuwzględnienia tego roszczenia powód wniósł o uchylenie tej uchwały. W uzasadnieniu powód podniósł , że powód jest członkiem Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. . Uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 16 10 2015 r Nr 72/2015 r A. M. został zawieszony w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej . W przedmiocie uchylenia tej uchwały toczyło się inne postępowanie przed Sądem Okręgowym w Gliwicach Ośrodek (...) w R. w sprawie sygn akt II C 405/15 .

Postanowieniem wydanym w tamtej sprawie w trybie zabezpieczenia roszczenia z dnia 2 lutego 2016 r udzielono powodowi zabezpieczenia poprzez wstrzymanie wykonania uchwały Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. z dnia 16 10 2015 nr (...) do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o uchylenie tej uchwały . Po wydaniu tego postanowienia Rada Nadzorcza uchwałą z dnia 8 02 2016 r Nr (...) uchyliła uchwałę Nr 72/23015 r o zawieszeniu powoda w czynnościach członka Rady Nadzorczej. Tego samego dnia wydano jednak kolejną uchwałę Nr 16/2016 w przedmiocie ponownego zawieszenia powoda w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej.

Odpis tej uchwały nie został powodowi doręczony . Powód mimo postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia nie został dopuszczony do udziału w pracach Rady Nadzorczej w dniach 3 .02 2016 r i 8 02 2016 r. O treści tej uchwały powód dowiedział się ze strony internetowej. W ocenie powoda wyżej opisany zabieg miał doprowadzić do upadku zabezpieczenia i niedopuszczenia powoda do udziału w pracach Rady Nadzorczej. Zdaniem powoda Rada Nadzorcza nie miała podstawy prawnej do zawieszenia członka z innej przyczyny jak tylko naruszenie zasady konkurencyjności a taka sytuacja nie zachodzi.

Podstawy faktyczne podjęcia uchwały nie istnieją. Rada Nadzorcza miała możliwość wystąpienia w wnioskiem do Walnego Zgromadzenia Członków Spółdzielni . Rada Nadzorcza nie ma jednak kompetencji do zawieszenia członka . Zdaniem powoda do czasu pozytywnego rozpoznania takiego wniosku przez Walne Zgromadzenie członek rady nadzorczej nie może być pozbawiony uprawnienia do pracy w radzie nadzorczej . Gdyby z jakiś przyczyn pozwana widziała celowość pilnego wyeliminowania członka rady nadzorczej i pozbawienia go możliwości pracy w tym organie to miała dość czasu od 16 10 2015 r aby w trybie pilnym zwołać Walne Zgromadzenie.

Pozwana (...) Spółdzielnia Mieszkaniowa w J. wniosła o oddalenie powództwa podając że powód jako członek Rady Nadzorczej sprzeniewierzył się podstawowym obowiązkom członka Rady Nadzorczej oraz standardom jakich można oczekiwać od członków Rady Nadzorczej . Zarząd złożył zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez powoda polegającego na namawianiu członków zarządu do zatuszowania informacji o możliwości popełnienia przestępstwa przez pracownika spółdzielni oraz zafałszowania wyników inwentaryzacji zleconej przez lustratora.

Najbliższe Walne Zgromadzenie Członków zwołane zostanie na 30 06 2016 r . Zakończone zostaną wówczas kadencja członków Rady Nadzorczej w tym powoda. Postawa powoda sprzeczna jest z zasadami współżycia społecznego, stanowi zaprzeczenie należytego wypełniania funkcji kontrolnych i nadzorczych , dlatego pojęcie uchwały przez Radę Nadzorczą o zawieszeniu w czynnościach członka Rady Nadzorczej było konieczne. Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Powód jest członkiem Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. .

Uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 16 10 2015 r Nr 72/2015 r A. M. został zawieszony w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej . W przedmiocie uchylenia tej uchwały toczyło się inne postępowanie przed Sądem Okręgowym w Gliwicach Ośrodek (...) w R. w sprawie sygn akt II C 405/15 . Postanowieniem wydanym w tamtej sprawie w trybie zabezpieczenia roszczenia z dnia 2 lutego 2016 r udzielono powodowi zabezpieczenia poprzez wstrzymanie wykonania uchwały Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. z dnia 16 10 2015 nr (...) do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o uchylenie tej uchwały .

Powód mimo postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia powód nie został dopuszczony do udziału w pracach Rady Nadzorczej w dniach 3 .02 2016 r i 8 02 2016 r. Po wydaniu tego postanowienia Rada Nadzorcza uchwałą z dnia 8 02 2016 r Nr (...) uchyliła uchwałę Nr 72/23015 r o zawieszeniu powoda w czynnościach członka Rady Nadzorczej. Tego samego dnia wydano jednak kolejną uchwałę Nr 16/2016 w której w pkt 1 zawieszono powoda w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej z powodu naruszenia Statutu Spółdzielni i Regulaminu Rady Nadzorczej .

W uzasadnieniu uchwały podano ,że A. M. podczas pełnienia funkcji członka Rady Nadzorczej oraz Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej sprzeniewierzył się podstawowym obowiązkom członka Rady Nadzorczej ( należyte wykonywanie obowiązków zgodnie z wykonywana funkcja i postanowieniami statutu Spółdzielni ) oraz standardom , jakich od członków Rady Nadzorczej wymagać mogą członkowie Spółdzielni. W/w członek Rady Nadzorczej usiłował wpływać na Zarząd w zakresie prowadzenia polityki kadrowej w Spółdzielni , realizując jednocześnie partykularne interesy .

Powiadomiony o możliwości popełnienia przestępstwa przez pracownika Spółdzielni namawiał członków Zarządu do zatuszowania tego faktu i tym samym zafałszowania wyniku inwentaryzacji zleconej przez lustratora . Zastraszał członków Zarządu którzy sprzeciwili się jego woli grożąc zaprowadzeniem porządków w Spółdzielni zgodnych z jego interesem . W pkt 2 uchwały stwierdzono , że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia. W pkt 3 i 4 uchwały stwierdzono że Rada Nadzorcza zobowiązuje Zarząd do zamieszczenia w porządku obrad najbliższego Walnego Zgromadzenia punktu dot podjęcia uchwały w sprawie ewentualnego odwołania A.

M. z Rady Nadzorczej a załącznikiem do uchwały jest wniosek do Walnego Zgromadzenia (...) w J.. Odpis tej uchwały nie został powodowi doręczony . O treści tej uchwały powód dowiedział się ze strony internetowej. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o uchwałę Radny Nadzorczej Nr (...) z dnia 8 lutego 2016 r , Statut (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. uchwałę Rady Nadzorczej Nr (...) z dnia 8 lutego 2016 , regulamin Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J.. Sąd zważył : Powód domagał się ustalenia nieważności uchwały Rady Nadzorczej Nr (...) z dnia 8 lutego 2016 r ewentualnie uchylenia uchwały.

W myśl art. 42 ustawy prawo spółdzielcze uchwały walnego zgromadzenia obowiązują wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkie jej organy. Uchwała sprzeczna z ustawą jest nieważna. Uchwała sprzeczna z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godząca w interesy spółdzielni albo mająca na celu pokrzywdzenie jej członka może być zaskarżona do sądu. Każdy członek spółdzielni lub zarząd może wytoczyć powództwo o uchylenie uchwały. Jednakże prawo zaskarżenia uchwały w sprawie wykluczenia albo wykreślenia członka przysługuje wyłącznie członkowi wykluczonemu albo wykreślonemu.

Uchwała Rady Nadzorczej z dnia 8 02 2016 r Nr (...) zawieszająca powoda w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej wydana została na podstawie : - art. 5 § 1 pkt 7 oraz art. 45 § 5 ustawy z dnia 16 09 1982 r ustawy prawo spółdzielcze , - § 33 ust 1 pkt a oraz § 38 statutu GSM - § 14 , § 7 ust 8 i § 2 ust 4 Regulaminu Rady Nadzorczej GSM. Zadaniem Sądu była ocena ważności uchwały Radny Nadzorczej Nr (...) . Uchwała została wydana w oparciu o art. 45. § 5 ustawy prawo spółdzielcze zgodnie z którym członek rady może być odwołany przed upływem kadencji większością 2/3 głosów przez organ, który go wybrał.

W myśl art. 45. § 1. (...) składa się co najmniej z trzech członków wybranych stosownie do postanowień statutu przez walne zgromadzenie, zebranie przedstawicieli lub zebrania grup członkowskich. Statut pozwanej spółdzielni stanowi że ( § 30 ) Rada Nadzorcza składa się z 9 członków wybranych przez Walne Zgromadzenie spośród członków spółdzielni. W świetle powyższych uregulowań członek Rady Nadzorczej (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w J. może być przed upływem kadencji odwołany większością 2/3 głosów przez walne zgromadzenie .

Uchwała nie dotyczyła jednak odwołania powoda przed upływem kadencji lecz jego zawieszenia w pełnieniu czynności członka Rady Nadzorczej do czasu zwołania Walnego Zgromadzenia . Brak zatem podstaw aby w oparciu o przepis art. 45 § 5 ustawy z dnia 16 09 1982 r prawo spółdzielcze zawiesić powoda w prawach członka Rady Nadzorczej. Przepisy ustawy prawa spółdzielczego od art. 44 – 46 a odnoszące się do Rady Nadzorczej nie przewidują w ogóle możliwości zawieszenia członka Radny Nadzorczej . Przepis art. 5 § 1 pkt 7 ustawy prawa spółdzielczego odsyła do uregulowań statutu w kwestii zasad i trybu wyboru oraz odwoływania członków organów spółdzielni;

Postanowienia statutu GSM dają Radzie Nadzorczej uprawnienie do podjęcia uchwały o zawieszeniu członka Rady Nadzorczej tylko w jednym przypadku tj naruszenia zakazu konkurencji o jakim mowa w § 31 ust 1 statutu. ( § 31 ust 2 statutu) . Z kolei § 33 ust 1 pkt a statutu na który powołuje się uchwała Nr 16/2016 określa przypadki wygaśnięcia mandatu członka Rady Nadzorczej przed upływem kadencji .Przepis określa więc znowu przyczyny wygaśnięcia mandatu a nie zawieszenia członka Rady Nadzorczej . Mandat wygasa na skutek odwołania większością 2/3 głosów ( przez Walne Zgromadzenie jak w art. 45 § 5 ustawy prawo spółdzielczego a nie przez Radę Nadzorczą) , zrzeczenia się mandatu , ustania członkostwa w spółdzielni.

Przepisy Statutu GSM § 29- 38 statutu dot rady nadzorczej nie regulują instytucji zawieszenia członka rady za wyjątkiem art. 31 ust 2 . Podstawa podjęcia uchwały Rady Nadzorczej Nr (...) nie dotyczy tego przypadku a więc zakazu konkurencji. Tak samo postanowienia regulaminu Rady Nadzorczej powołane w uchwale nie dają podstaw prawnych Radzie Nadzorczej do zawieszenia w czynnościach członka Rady Nadzorczej z przyczyn wykraczających poza wskazane w § 31 ust 2 statutu. W świetle powyższego należało uznać że Uchwała Rady Nadzorczej Nr (...) z dnia 8 02 2016 r została podjęta bez podstawy prawnej a zatem jest nieważna.

Wadliwość tej uchwały nie budzi wątpliwości . Uchwały organów spółdzielni, rodzące skutki cywilnoprawne, podlegają - jako czynności prawne - odpowiednim przepisom kodeksu cywilnego. Te uchwały, nie wyłączając uchwał Rady Nadzorczej nie mogą - podobnie jak inne czynności prawne - naruszać przepisów bezwzględnie obowiązujących. Z tego punktu widzenia ich skuteczność podlega więc dyspozycjom art. 58 k.c., przewidującego wypadki nieważności czynności prawnych z powodu ich niedopuszczalnych treści . To oznacza, że Rada Nadzorcza pozwanej Spółdzielni nie mogła podjąć skutecznej prawnie decyzji w sprawie zawieszenia w czynnościach członka Rady Nadzorczej skoro nie miała do tego podstawy prawnej.

Dlatego na mocy wyżej cytowanych przepisów orzeczono jak w pkt 1 wyroku stwierdzając nieważność Uchwały Rady Nadzorczej GSM w J. nr (...) w części tj w jej 1 punkcie w którym zawieszono powoda w czynnościach członka Radny Nadzorczej. Brak było podstawy do stwierdzenia nieważności całej uchwały a więc również w pkt 2-5 które nie dotyczyły zakresu żądania pozwu . O kosztach orzeczono zgodnie z art. 98 kpc . Na koszty skalda się opłata sądowa 200 zł , koszty zastępstwa prawnego 360 zł i 17 zł opłata skarbowa od pełnomocnictwa .