Social security court dismissed appeal on health insurance contributions due to proven business income exceeding minimum pension threshold.

Sygn. akt VIII U 1139/16

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 7 marca 2016 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. stwierdził, że A. D. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne okres od września 2012 roku do grudnia 2013 roku wraz z odsetkami w wysokości 4.595,73 zł. Zakład wskazał, iż należność główna wynosi 3.689,73 zł, a odsetki 906 zł. Decyzja została wydana na podstawie art.83 ust.1 i art.32 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2015 roku, poz.121 ze zm.).

W odwołaniu od powyższej decyzji opiekun prawny ubezpieczonego A. D. wniosła o uchylenie decyzji i wydanie orzeczenia o braku obowiązku płatniczego strony odwołującej się. Podała, iż uchwałą wspólników z dnia 30 września 2011 roku dokonano rozwiązania spółki jawnej (...) bez przeprowadzenia procesu likwidacji. Przyczyną rozwiązania spółki było wypowiedzenie umowy przez jednego ze wspólników – A. D.. A. D. nie miał obowiązku obliczać, potrącać i rozliczać składek na ubezpieczenie społeczne, ponieważ prowadzenie działalności przez jednego ze wspólników spółki jawnej jest prawnie niemożliwe.

W spornym okresie ubezpieczony nie prowadził działalności gospodarczej, bowiem od września 2012 roku pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy. Nadto wskazała, iż postanowieniem z dnia 19 października 2015 roku ubezpieczony A. D. został całkowicie ubezwłasnowolniony. Pełnomocnik organu rentowego w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 14 marca 2017 roku (k.42-43) pełnomocnik opiekuna prawnego ubezpieczonego wniosła o umorzenie w całości należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne na podstawie art.28 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.963).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony A. D. zawarł w dniu 15 czerwca 2009 roku z J. D. umowę spółki jawnej, która działała pod firmą (...) spółka jawna. (umowa – k.5-7) 20 sierpnia 2011 roku ubezpieczony złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umowy spółki. (oświadczenie – k.9) Uchwałą z dnia 30 września 2011 roku (...) spółki jawnej (...) postanowili rozwiązać spółkę bez przeprowadzenia procesu likwidacji. (uchwała – k.8) Od 26 marca 2012 roku do 9 września 2012 roku ubezpieczony był niezdolny do pracy z powodu choroby, a od 10 września 2012 roku ma przyznane prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. (decyzje ZUS – k.59, k.67) Postanowieniem Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 19 października 2015 roku ubezpieczony został całkowicie ubezwłasnowolniony.

Postanowieniem z dnia 16 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy w Łasku wyznaczył opiekunem prawnym ubezpieczonego J. D.. (okoliczności bezsporne) Spółka jawna (...) została wykreślona z rejestru w dniu 21 listopada 2014 roku. Wpis uprawomocnił się w dniu 12 grudnia 2014 roku. (wniosek – k.57, wydruk z KRS – k.16) W 2012 roku z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej ubezpieczony osiągnął przychód w wysokości 87.500 zł. Dochód wyniósł 14.848,89 zł. (zeznania PIT 36L – k.44-46) W 2103 roku z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej ubezpieczony osiągnął przychód w wysokości 652.311,50 zł.

Działalność przyniosła stratę w wysokości 491.815,90 zł. (zeznania PIT 36L – k.50-52) W spornym okresie od września 2012 roku do grudnia 2013 roku spółka jawna (...) ponosiła następujące koszty: - związane z dostawą wody i zakupem paliwa (wrzesień 2012 roku), - związane z dostawą wody (październik 2012 roku), - związane z dostawą wody, usług co, zakupem oleju opałowego (listopad 2012 roku), - związane z dostawą wody, usług co, zakupem oleju opałowego, zakupem paliwa, opłat parkingowych, opłat za autostradę, ubezpieczeń majątkowych (grudzień 2012 roku), - związane z opłatą przyłączeniową (styczeń 2013 roku), - związane z dostawą wody, usług co, zakupem oleju opałowego, opłat bankowych (luty, marzec, kwiecień, czerwiec, wrzesień 2013 roku), - związane z dostawą wody (lipiec 2013 roku), - związane z dostawą wody (październik 2013 roku), - związane z dostawą wody i opłatą za odpady (listopad 2013 roku), - związane z dostawą wody, opłatami pocztowymi (grudzień 2013 roku) oraz osiągała przychody: - związane ze sprzedażą środka trwałego (październik 2012 roku), - za wynajem powierzchni (grudzień 2012 roku), - za wynajem hali (październik 2013 roku), - z tytułu sprzedaży usług, sprzedaży środków trwałych (grudzień 2013 roku) W każdym miesiącu spornego okresu spółka amortyzowała środki trwałe. (kserokopia książki przychodów za 2012 i 2103 rok – k.69-88) Pismem z dnia 28 grudnia 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiadomił ubezpieczonego o wszczęciu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne i wezwał ubezpieczonego do złożenia wyjaśnień. (pismo ZUS – k.52 akt ZUS) Ubezpieczony nie złożył wyjaśnień. (okoliczność bezsporna) Składki na ubezpieczenie zdrowotne ubezpieczonego wynosiły: - za wrzesień 2012 roku 254,55 zł, - za listopad 2012 roku 39,87 zł, - za grudzień 2012 roku 254,55 zł - za okres od stycznia do grudnia 2013 roku po 261,73 zł. (zestawienie – k.65 akt ZUS) Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie dowodów z ww. dokumentów, których autentyczności ani treści merytorycznej strony nie kwestionowały.

Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z przesłuchania J. D. w charakterze strony. W ocenie Sądu dopuszczenie dowodu z przesłuchania J. D. jako przedstawiciela ustawowego ubezpieczonego (na podstawie art.302§2 k.p.c.) było niecelowe, bowiem okoliczności sporne zostały ustalone na podstawie przeprowadzonych dowodów z dokumentów. Nadto pełnomocnik przedstawiciela ustawowego ubezpieczonego wniosła o dopuszczenie dowodu z przesłuchania stron na okoliczność sytuacji majątkowej i zdrowotnej ubezpieczonego, które to okoliczności nie mają znaczenia dla niniejszego postępowania.

Sąd zważył co następuje:

Odwołanie jest niezasadne. Zgodnie z treścią art.46 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.963) płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Do składek ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne (art.32 ww. ustawy).

Ubezpieczony A. D. jako wspólnik spółki jawnej podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i był płatnikiem składek na własne ubezpieczenie (art.6 ust.1 punkt 5, art.16 ust.4 punkt 1 w zw. z art.8 ust.6 punkt 4 ww. ustawy). Zgodnie z treścią art.66 ust. 1 punkt 1c ustawy z dnia ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.1793) obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.

Stosownie do treści art.82 ust.1 ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art.66 ust.1 ww. ustawy, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie. Czas objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego osób prowadzących działalność gospodarczą a tym samym objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym, jest tożsamy z czasem prowadzenia działalności gospodarczej (art.13 punkt 4 ww. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).

Rozpoczęcie działalności następuje najczęściej z chwilą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i zakończone jest z chwilą wykreślenia tego wpisu. Nie można przyjąć, że działalność gospodarcza jest wykonywana tylko wówczas, gdy przedsiębiorca uzyskuje dochody z tego tytułu. Ubezpieczony od 12 września 2012 roku ma przyznane prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Jako osoba pobierająca rentę podlegał obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu, stosownie do treści art.66 ust.2 punkt 16 ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Zgodnie z treścią art.5 punkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2016 roku, poz.2046) orzeczenie całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art.12 ust.2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, 778 ze zm.), jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Składka na ubezpieczenie zdrowotne nie jest opłacana przez osobę zaliczoną do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności od tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art.66 ust.1 punkt 1c, w przypadku gdy osoba ta 1) uzyskuje przychody z tego tytułu w wysokości nieprzekraczającej miesięcznie 50% kwoty najniższej emerytury lub 2) opłaca podatek dochodowy w formie karty podatkowej (art.82 ust.9 ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych).

W 2012 i 2013 roku kwota najniższej emerytury wynosiła 799,18 zł (art.85 ust.2 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 marca 2012 roku, nadanym ustawą z dnia 13 stycznia 2012 roku o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 roku, poz.118). Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż działalność gospodarcza w postaci spółki jawnej była prowadzona w okresie do 21 listopada 2014 roku, kiedy to spółka została wykreślona z rejestru. Pomimo złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy spółki i podjęciu uchwały o rozwiązaniu spółki, spółka nadal prowadziła działalność, co wynika z książki przychodów i rozchodów za lata 2012 i 2013, w której znajdują się zapisy dotyczące zakupów, opłat, odpisów amortyzacyjnych oraz osiąganych przychodów.

Za lata 2012 i 2013 ubezpieczony w składanych deklaracjach podatkowych wykazywał osiągnięcie przychodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej – w 2012 roku w wysokości 87.500 zł i w 2013 roku w wysokości 652.311,50 zł. Osiąganie przychodu (a nie dochodu) skutkuje obowiązkiem opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne, stosownie do treści art.82 ust.1 ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Jednocześnie należy wskazać, iż przychód ubezpieczonego zgodnie z deklaracją podatkową przekraczał 50% kwoty najniższej emerytury.

Ubezpieczony był zatem zobowiązany do opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne w spornym okresie. Wobec powyższego Sąd na podstawie art.477 14§1 k.p.c. odwołanie oddalił. Na podstawie art.464§1 k.p.c. Sąd przekazał wniosek ubezpieczonego o umorzenie należności do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddziału w Ł. celem rozpoznania. Zgodnie z treścią art.28 ust.1 ww. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, który w tym zakresie wydaje decyzję (art.83 ust.1 punkt 3 ww. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).

W toku postępowania przedstawiciel ustawowy ubezpieczonego był reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, która złożyła wniosek o przyznanie kosztów udzielonej pomocy prawnej, oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone ani w całości ani w części. Zgodnie z art.22 3 ust.1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 507 z późn. zm.) koszty pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu ponosi Skarb Państwa. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego Sąd ustalił na podstawie §15 ust.2 w zw. z §4 punkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015 roku, poz.1805) w związku z §22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.

U. z 2016 roku, poz.1667) na kwotę 442,80 zł. ZARZĄDZENIE Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi przedstawiciela ustawowego. 5 czerwca 2017 roku