Appeal dismissed because plaintiffs lacked legal interest under Art. 189 CPC due to alternative remedy under Art. 203 CPC.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court dismissed the appeal filed by co-owners against a first-instance judgment ordering the determination of property management. The plaintiffs argued that the lower court incorrectly denied them a legal interest under Article 189 of the Code of Civil Procedure, claiming they should have been able to request a manager under Article 203. The court ruled that since the plaintiffs could obtain full legal protection through the specific procedure of appointing a manager under Article 203, they lacked the necessary legal interest to file a declaratory action under Article 189.
Legislator headnote
AI generatedArt. 189 k.p.c.; Art. 203 k.p.c.; Art. 201 k.c.: A party lacks legal interest in a declaratory action under Article 189 of the Code of Civil Procedure if they can obtain full legal protection through another statutory procedure, such as the appointment of a manager under Article 203 of the Code of Civil Procedure.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt III Ca 112/17
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 listopada 2016 r. w sprawie z powództwa W. W. (1), D. S., P. S., K. W., P. T., A. T. przeciwko J. T. o ustalenie oddalił powództwo, zasądził od powodów na rzecz pozwanej kwotę 917 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w ten sposób, że zaspokojenie pozwanej przez któregokolwiek z powodów odnosi skutek względem każdego z powodów. Apelację od powyższego orzeczenia wywiedli powodowie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucili: - błędną ocenę jakoby powodom nie przysługiwał interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. wobec – przyjętej przez Sąd Rejonowy – możliwości uzyskania ochrony prawnej w trybie art. 203 k.c. podczas gdy, tryb art. 203 k.c. jest aktualny w sytuacji „braku większości współwłaścicieli” (co w sprawie niniejszej nie ma miejsca), a skutkiem orzeczenia wydanego w trybie art. 203 k.c. jest wyznaczenie przez Sąd zarządcy rzeczy wspólnej (w sprawie niniejszej istniejąca większość wybrała swojego przedstawiciela do podejmowania zwykłych czynności zarządu, - błędną ocenę charakteru porozumienia z dnia 1 czerwca 2016 roku i skutków prawnych porozumienia wynikających, wobec przyjęcia przez Sąd Rejonowy, że w/w porozumienie miałoby zmienić ustawowe reguły zasad i sposobu sprawowania zarządu rzeczą wspólną, podczas gdy istota i wyłączny skutek porozumienia sprowadza się do wskazania przez większość współwłaścicieli (w rozumieniu art. 201 k.c.) wspólnego swojego przedstawiciela, który w imieniu tych właśnie współwłaścicieli byłby umocowany podejmować zwykłe czynności zarządu (zgodnie z art. 201 k.c.).
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania względnie o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez ustalenie, że zarząd zwykły nieruchomością zabudowaną położoną w Ł. przy ul. (...), dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr (...) został powierzony D. S. na podstawie umowy z dnia 1 czerwca 2016 roku zawartej pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości W. W., D. S., P. S., K. W., A. T. i P. T.. W odpowiedzi na apelację pozwana wniosła o oddalenie apelacji powodów w całości, zasądzenie solidarnie od powodów na rzecz pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Sąd odwoławczy podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd pierwszej instancji, a w konsekwencji przyjmuje je za swoje, uznając za zbędne powielanie ich w treści uzasadnienia. Nie jest zasadny podnoszony w apelacji zarzut błędnej oceny dokonanej przez Sąd Rejonowy, że powodom nie przysługiwał interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. Nie ma interesu prawnego w żądaniu ustalenia istnienia albo nieistnienia stosunku prawnego lub prawa na podstawie art. 189 KPC osoba, która może inną drogą osiągnąć w pełni ochronę swoich praw (wyrok SA Katowice z dnia 1 grudnia 2016 roku, I ACa 767/16, L.).
Sąd Rejonowy prawidłowo przyjął, że powodowie nie mają interesu prawnego w żądaniu ustalenia, że zarząd nieruchomością został powierzony D. S., ponieważ mogą uzyskać ochronę prawną w inny, wprost przewidziany przez ustawę sposób. Mianowicie powodowie mogą wystąpić do sądu o wyznaczenie zarządcy w trybie art. 203 k.p.c. Wobec barku możliwości żądania ustalenia istnienia zarządcy w trybie art. 189 k.p.c. i jasno sformułowanego żądania pozwu o ustalenie, że D. S. przysługuje uprawnienie do sprawowania zarządu nieruchomością, kwestia oceny charakteru porozumienia z dnia 1 czerwca 2016 roku i skutków prawnych tego porozumienia jest drugorzędna i pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie.
Dodać należy, że także w sytuacji upoważnienia do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną dokonanego w oparciu o art. 201 k.c. (wynikającego z porozumienia według twierdzeń skarżących) nie jest dopuszczalne powództwo o ustalenie w trybie art. 189 k.p.c. z uwagi na brak interesu prawnego. Albowiem istnieje możliwość żądania upoważnienia sądowego w trybie art. 201 k.c. Z powyższych względów Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów wskazanych w apelacji. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację.
O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i w związku z art. 391 § 1 k.p.c. zasądzając od powodów na rzecz pozwanej kwotę po 75 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym zgodnie z § 10 ust. 1 pkt. 1 w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U.2015.1800.).