Court vacates default judgment due to defendant's mental illness invalidating her will and lack of legal capacity.

Sygn. akt: I 1 C 114/17 upr.

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 marca 2017 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny Sekcja d/s rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Ewa Kokowska-Kuternoga Protokolant: st. sekr. sądowy Marta Bona po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2017 r. w Gdyni sprawy z powództwa J. K. przeciwko S. (...) S. z siedzibą w G. na skutek skargi o wznowienie postępowania I uchyla nakaz zapłaty z dnia 25.4.2007r wydany w sprawie VIII Nc 2734/07; II oddala powództwo w całości; III przyznaje i nakazuje wypłacić ze Skarbu Państwa -kasa tut. Sądu r.pr. M. B. kwotę 1.200,00zł / jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć złotych/ tytułem wynagrodzenia za czynności pełnomocnika procesowego wykonywane z urzędu. IV nakazuje ściagnąć od Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo - Kredytowej im. F. S. z siedzibą w G. na rzecz Skarbu Państwa - kasa tut. sądu kwotę 2.026,17 zł / dwa tysiące trzysta dwa złote 17/100 / tytułem zwrotu kosztow postępowania wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa -kasa tut. sądu.

UZASADNIENIE

Powód - Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo - Kredytowa im. F. S. z siedzibą w G. - wniósł w sprawie VIII Nc 2734/07 o zasądzenie od pozwanej J. K. kwoty 6033,75 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania. W uzasadnieniu powód wskazał, że strony zawarły dnia 14 listopada 2005 r. umowę pożyczki na kwotę 5000 zł z obowiązkiem spłaty w ustalonych ratach miesięcznych .Powód wyjaśnił, że pozwana zaprzestała spłaty poszczególnych rat, wobec tego powód wypowiedział jej w/w umowę , a pozwana została o tym powiadomiona listem poleconym doręczonym jej w dniu 29.6.2006r i wezwana do zapłaty w wyznaczonym terminie pod rygorem skierowania sprawy do Sądu.

Pomimo upływu terminu płatności , pozwana nie spłaciła reszty pożyczki. (pozew - k. 3-5v. akt VIII Nc 2734/07) Nakazem zapłaty z dnia 25 kwietnia 2007 r., wydanym w postępowaniu nakazowym w sprawie o sygn. akt VIII Nc 2734/07, Sąd Rejonowy w Gdyni orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. (nakaz zapłaty - k. 18 VIII Nc 2734/07) Powyższy nakaz zapłaty uprawomocnił się wobec pozwanej .W dniu 14.3.2016r J. K. wniosła o wznowienie postępowania, wskazując, że choruje psychicznie i zawarta przez Nią umowa pożyczki z dnia 14 listopada 2005 r. na kwotę 5000 zł jest nieważna z powodu wady oświadczenia woli .

W uzasadnieniu pozwana podniosła, że została zmanipulowana prze pracownika (...). (skarga o wznowienie - k.3,8-9, 15 ) Postanowieniem z dnia 5 maja 2016 r. przyznano pozwanej pełnomocnika z urzędu, postanowieniem z dnia 10.8.2016r zwolniono Ją od ponoszenia kosztów sądowych, a postanowieniem z dnia 7.9.2016r wstrzymano wykonalność nakazu zapłaty, zaś postanowieniem z dnia 12.10.2016r dopuszczono dowód z opinii biegłego psychiatry. (postanowienia - k. 19, 52,59, 146) W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo - Kredytowa im.

F. S. z siedzibą w G. wniosła o nieuwzględnienie wznowienia postępowania z uwagi, na fakt, że pozwana uchybiła terminowi do złożenia skargi, że brak jest podstaw do wniesienia skargi, wynikających z przepisów kpc, a także na okoliczność , że podpisała umowę pożyczki ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z jej postanowień ( pismo z dnia 7.10.2016r) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 14 listopada 2005 r. pomiędzy Spółdzielczą Kasą Oszczędnościowo - Kredytową im. F. S. z siedzibą w G. (pożyczkodawcą) a J.

K. (pożyczkobiorcą) doszło do zawarcia umowy pożyczki pieniężnej na kwotę 5000 zł nr 1K/ (...). Dla zabezpieczenia prawidłowego wykonania zobowiązania pożyczkobiorca - J. K. wystawiła i złożyła pożyczkodawcy weksel własny in blanco. Spłata pożyczki miała nastąpić w ratach miesięcznych w ciągu 3 lat. okoliczność bezsporna, a nadto umowa pożyczki- k. 10-12, wyciąg z regulaminu i statutu, k. 15 akt VIII Nc 2734/07 W dniu 19 czerwca 2006 r. Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo - Kredytowa im. F. S. z siedzibą w G. wypowiedziała umowę pożyczki J.

K. i wezwała Ja do spłaty zaległości. okoliczność bezsporna, a nadto wypowiedzenie , k. 13, dowód doręczenia ,k. 14 akt VIII Nc 2734/07 W dniu 25 kwietnia 2007 r. w postępowaniu nakazowym w sprawie o sygn. akt VIII Nc 2734/07, Sąd Rejonowy w Gdyni orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. Nakaz ten uprawomocnił się okoliczność bezsporna, a nadto nakaz zapłaty - k. 18 , zarządzenie o prawomocności, k. 24 akt VIII Nc 2734/07 Powołany w sprawie o wznowienie postepowania biegły, po zapoznaniu się z dokumentacją leczenia J. K. i zbadaniu Jej wydał opinię , w której jednoznacznie stwierdził, że w dniu podpisywania umowy pożyczki, J.

K. nie była w stanie świadomie podjąć decyzji i wyrazić wolę i nie rozumiała skutków podpisania umowy, albowiem cierpi na schizofrenię paranoidalną. Nie była też w stanie skutecznie podjąć działań i bronić swoich praw w okresie trwania sprawy VIII Nc 2734/07 Dowód : opinia biegłego, k.161-174 akt

Sąd zważył, co następuje:

Powyższy stan faktyczny, będący niesporny pomiędzy stronami, Sąd ustalił w całości na podstawie dowodów z dokumentów przedłożonych przez strony w toku postępowania, uznając je za wiarygodne w całości, albowiem nie budziły one zastrzeżeń Sądu co do autentyczności i prawdziwości twierdzeń w nich zawartych, tym bardziej, że żadna ze stron nie kwestionowała ich mocy dowodowej. Zgłoszony przez pozwaną wniosek dowodowy o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychiatry został przeprowadzony. Sporządzona opinia w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości przesądziła zasadniczą kwestie w tej sprawi, że pozwana J.

K. nie była w stanie świadomie podjąć decyzji i wyrazić wolę i nie rozumiała skutków podpisania umowy, albowiem cierpi na schizofrenię paranoidalną. Nie była też w stanie skutecznie podjąć działań i bronić swoich praw w okresie trwania sprawy VIII Nc 2734/07. Opinia biegłego psychiatry jest spójna ,logiczna, zawiera dokładną analizę stanu zdrowia psychicznego pozwanej na przestrzeni kilku lat w oparciu o dokumentacje medyczną i badanie Jej przez biegłego. Opinia ta w całości jest dla Sądu wiarygodna i jednoznacznie przesądza zagadnienie.

W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie bezsporne było, że w dniu 14 listopada 2005 r. powódka udzieliła pozwanej pożyczki w kwocie 5000 zł na podstawie pisemnej umowy. Poza sporem pozostawało także, że pożyczka nie została spłacona do końca. Niesporne było również, że powód wezwał pozwaną J. K. do zapłaty zobowiązania . Poza sporem pozostawało także, że pozwana nie zapłaciła powodowi żądanych kwot tytułem nie spłaconego kapitału pożyczki z dnia 14 listopada 2005 r. Spór sprowadzał się natomiast do ustalenia, czy J.

K. była w stanie świadomie podjąć decyzji i wyrazić wolę i czy rozumiała skutki podpisania umowy, albowiem cierpi na schizofrenię paranoidalną - w związku z podniesionym przez pozwaną zarzutem -, a w konsekwencji czy zawarta umowa jest ważna i czy może stanowić podstawę żądania od pozwanej zapłaty kwoty 6033,75 zł. Art. 82 k.c. stanowi, że nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakichkolwiek powodów znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli.

Dotyczy to w szczególności choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego, chociażby nawet przemijającego, zaburzenia czynności psychicznych. Art. 401 kpc stanowi, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności:

1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się wyroku nie mogła domagać się wyłączenia;

2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana bądź jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się wyroku niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowej. Art. 407 kpc stanowi, że § 1. Skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzymiesięcznym; termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy.

A art. 412 kpc : § 1. Sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia. § 2. Po ponownym rozpoznaniu sprawy sąd stosownie do okoliczności bądź oddala skargę o wznowienie, bądź uwzględniając ją zmienia zaskarżone orzeczenie albo je uchyla i w razie potrzeby pozew odrzuca lub postępowanie umarza. § 4. Jeżeli do rozstrzygnięcia o wznowieniu postępowania zakończonego wyrokiem właściwy jest Sąd Najwyższy, sąd ten orzeka tylko o dopuszczalności wznowienia, a rozpoznanie sprawy przekazuje sądowi drugiej instancji.

Reasumując należy wskazać, że skoro pozwana nie była w stanie skutecznie podjąć działań i bronić swoich praw w okresie trwania sprawy VIII Nc 2734/07, to istnieje podstawa wznowienia postępowania opisana wyżej przepisach kpc; z kolei, skoro J. K. nie była w stanie świadomie podjąć decyzji i wyrazić wolę i nie rozumiała skutków podpisania umowy, albowiem cierpi na schizofrenię paranoidalną ,to roszczenie powoda w ogóle nie powstało, a tym samym nie może prowadzić do odpowiedzialności pozwanej za brak spłaty. W związku powyższym Sąd na podstawie art. 82 k.c. i art. 412 k.p.c. uchylił nakaz zapłaty z dnia 25 kwietnia 2007 r. wydany przez Sąd Rejonowy w Gdyni w postępowaniu nakazowym i w tym zakresie oddalił powództwo.

Ponadto Sąd orzekł o kosztach procesu w pkt III i IV wyroku zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c., § 6 pkt 4 i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ,nakazując zwrócić powodowi na rzecz Skarbu Państwa koszty wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu i opinii biegłego w wysokości poniesionych kosztów w kwocie 2026, 17 zł.