Social security court dismisses appeal due to applicant's failure to monitor case status for two years.
Legislator summary
AI generatedThe court dismissed the applicant's appeal against a social security office decision to deny the waiver of social insurance contributions. The applicant argued he did not receive a prior decision from March 2015 and therefore could not act, yet he waited nearly two years after filing his initial request before contacting the office. The court found this behavior demonstrated a lack of diligence and failed to meet the statutory requirements for waiving debts. Consequently, the court ruled that the applicant's inaction justified the denial of the waiver request.
Legislator headnote
AI generatedUstawa o umorzeniu należności; brak należytej staranności wnioskodawcy w śledzeniu postępowania administracyjnego skutkuje odmową umorzenia należności składkowych.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt V U 960/16
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 stycznia 2017 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Regina Stępień Protokolant: star. sekr. sądowy Justyna Alfawicka po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2017 r. w Legnicy sprawy z wniosku P. Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy na skutek odwołania P. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 3 sierpnia 2016 r. znak (...) dec. nr (...) oddala odwołanie. SSO Regina Stępień Sygn. akt V U 960/16
UZASADNIENIE
Decyzją nr (...) z dnia 3 sierpnia 2016 r., znak: (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. odmówił wnioskodawcy P. Z. umorzenia należności z tytułu składek: – na ubezpieczenia społeczne za okres: 03/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 61.546,90 zł, w tym z tytułu: składek – 23.065,94 zł, odsetek – 38.480,96 zł, – na ubezpieczenie zdrowotne za okres: 05/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 17.128,56 zł, w tym z tytułu: składek – 6.385,61 zł, odsetek – 10.742,95 zł, – na Fundusz Pracy za okres: 03/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 5.092,24 zł, w tym z tytułu: składek – 1.844,63 zł, odsetek – 3.247,61 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że wnioskujący na dzień wydania decyzji nie spełnił ustawowych przesłanek umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotna i Fundusz Pracy, albowiem nie opłacił zaległości wskazanych w decyzji z dnia 19 marca 2015 r. Od powyższej decyzji odwołanie złożył wnioskodawca, wskazując, że nie otrzymał decyzji z dnia 19 marca 2015 r. i dopiero po zainteresowaniu się osobistym, jaka jest decyzja o umorzeniu, poinformowano go, że nie zachodzą ustawowe przesłanki do umorzenia należności.
Nieotrzymanie zaś wspomnianej decyzji sprawiło, że nie mógł podjąć odpowiednich kroków. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie, wskazując na te same argumenty, co w zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił: Wnioskodawca P. Z. w dniu 16 lipca 2014 r. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek za okres od 1 stycznia 1999 r. do 28 lutego 2009 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność.
Pismem z dnia 12 lutego 2015 r. organ rentowy zawiadomił wnioskodawcę, iż zostało zakończone postępowanie poprzedzające wydanie decyzji określającej warunki umorzenia w sprawie jego wniosku z dnia 16 lipca 2014 r. W piśmie zawarte było pouczenie, że wnioskodawca ma prawo wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, z którego może skorzystać w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Ww. zawiadomienie wysłane zostało na podany przez P. Z. we wniosku z dnia 16 lipca 2014 r. adres zamieszkania i do korespondencji, tj. (...) R., ul. (...) (...).
Zawiadomienie powyższe odebrała żona wnioskodawcy. W dniu 19 marca 2015 r. ZUS Oddział w W. wydał decyzję określającą, że umorzeniu będą podlegały nie opłacone przez wnioskodawcę składki na: • ubezpieczenia społeczne za okres: 03/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 61.546,90 zł; • ubezpieczenie zdrowotne za okres: 05/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 17.128,56 zł; • Fundusz Pracy za okres: 03/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 5.092,24 zł, pod warunkiem opłacenia w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji należności nie podlegających umorzeniu, tj. należności z tytułu składek na ubezpieczenie własne płatnika oraz zatrudnionych pracowników w wysokości:
• na ubezpieczenia społeczne – 21.231,75 zł i koszty upomnienia 11,60 zł, • na ubezpieczenie zdrowotne 6.499,66 zł i koszty upomnienia 23,20 zł oraz • na Fundusz Pracy i FGŚP 1.692,41 zł i koszty egzekucyjne 2,64 zł, a nadto odsetki od ww. należności, naliczone do dnia wpłaty włącznie. W ww. decyzji wskazano, że ostateczne rozstrzygnięcie kwestii umorzenia należności z tytułu składek za ww. okres zostanie podjęte odrębną decyzją, o której mowa w art. 1 ust. 13 ww. ustawy abolicyjnej. Ww. decyzja w dniu 19 marca 2015 r. została wysłana do wnioskodawcy na adres podany we wniosku z dnia 16 lipca 2014 r., tj. (...) R., ul. (...) (...).
W dniu 23 marca 2015 r. –wobec niezastania adresata w miejscu zamieszkania– dokonano I awiza. W dniu 31 marca 2015 r. awizo ponowiono. Wobec nieodebrania przez wnioskodawcę ww. przesyłki, wróciła ona w dniu 13 kwietnia 2015 r. do nadawcy (ZUS) z adnotacją „Zwrot. Nie podjęto w terminie.”. Organ rentowy uznał ww. przesyłkę za doręczoną zgodnie z art. 44 k.p.a. Ww. decyzja uprawomocniła się dnia 7 maja 2015 r. Okres 12 miesięcy na spełnienie warunków umorzenia zadłużenia z tytułu składek upłynął w dniu 7 maja 2016 r.
Pismem z dnia 3 czerwca 2016 r. organ rentowy zawiadomił P. Z., iż zostało zakończone postępowanie poprzedzające wydanie decyzji w sprawie wniosku wymienionego o umorzenie zadłużenia z tytułu składek złożonego dnia 16 lipca 2014 r. Ww. zawiadomienie wnioskodawca odebrał osobiście w dniu 16 czerwca 2016 r. W dniu 20 czerwca 2016 r. P. Z. stawił się osobiście w ZUS Oddział w W. i zapoznał się z aktami sprawy, w tym z decyzją z dnia 19 marca 2015 r. określającą warunki umorzenia należności składkowych. Po dokonaniu weryfikacji stanu zadłużenia na koncie ubezpieczonego, w tym ustaleniu niespełnienia przez wnioskującego warunków umorzenia należności z tytułu składek określonych decyzją z dnia 19 marca 2015 r., organ rentowy w dniu 3 sierpnia 2016 r. wydał decyzję –zaskarżoną w niniejszej sprawie– w której odmówił wnioskodawcy P. Z. umorzenia należności z tytułu składek:
– na ubezpieczenia społeczne za okres: 03/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 61.546,90 zł, w tym z tytułu: składek – 23.065,94 zł, odsetek – 38.480,96 zł, – na ubezpieczenie zdrowotne za okres: 05/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 17.128,56 zł, w tym z tytułu: składek – 6.385,61 zł, odsetek – 10.742,95 zł, – na Fundusz Pracy za okres: 03/1999-05/2001, 10/2001-09/2004 w łącznej kwocie 5.092,24 zł, w tym z tytułu: składek – 1.844,63 zł, odsetek – 3.247,61 zł. /b e z s p o r n e, a nadto dokumenty z akt ubezpieczeniowych wnioskodawcy / Sąd zważył:
Odwołanie wnioskodawcy jest niezasadne. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r. poz. 1551), na wniosek osoby podlegającej w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 28 lutego 2009 r. obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności w rozumieniu art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, która przed dniem 1 września 2012 r. zakończyła prowadzenie pozarolniczej działalności i nie prowadzi jej w dniu wydania decyzji, o której mowa w ust. 8 (pkt 1), oraz innej osoby niż wymieniona w pkt 1 – umarza się nieopłacone składki na te ubezpieczenia za okres od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 28 lutego 2009 r. oraz należne od nich odsetki za zwłokę, opłaty prolongacyjne, koszty upomnienia, opłaty dodatkowe, a także koszty egzekucyjne naliczone przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego.
Na podstawie art. 1 ust. 8 ww. ustawy abolicyjnej Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję określającą warunki umorzenia, w której ustala także kwoty należności, o których mowa w ust. 1 i 6, z wyłączeniem kosztów egzekucyjnych. W myśl art. 1 ust. 10 ww. ustawy –warunkiem umorzenia należności, o których mowa w ust. 1, jest nieposiadanie na dzień wydania decyzji, o której mowa w ust. 13 pkt 1 ustawy, niepodlegających umorzeniu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz na Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 stycznia 1999 r., do opłacenia których zobowiązana jest osoba prowadząca pozarolniczą działalność lub płatnik składek, o którym mowa w ust. 2, oraz należnych od tych składek odsetek za zwłokę, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia, opłat dodatkowych, a także kosztów egzekucyjnych naliczonych przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego.
Niepodlegające umorzeniu należności, o których mowa wyżej, podlegają spłacie w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji, o której mowa w ust. 8 (art. 1 ust. 11 ustawy). W przypadku, gdy w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji, o której mowa w ust. 8, niepodlegające umorzeniu należności, z wyłączeniem składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, zostaną rozłożone na raty albo zostanie odroczony termin ich płatności, warunek, o którym mowa w ust. 10, uważa się za spełniony po ich opłaceniu (art. 1 ust. 12 ustawy).
W razie niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, z uwzględnieniem ust. 7, 11 i 12, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję o odmowie umorzenia należności, o których mowa w ust. 1 i 6 (art. 1 ust. 13 pkt 2 ustawy). W rozpoznawanej sprawie podstawowym i jedynym zarzutem wnioskodawcy skierowanym przeciwko zaskarżonej decyzji z dnia 3 sierpnia 2016 r. był zarzut nieotrzymania przez wnioskodawcę wcześniejszej decyzji z dnia 19 marca 2015 r. określającej warunki, które miał spełnić, aby jego wniosek o umorzenie zaległości składkowych został rozpoznany pozytywnie.
W ocenie Sądu, powyższy zarzut nie zasługuje na uwzględnienie, przede wszystkim dlatego, że decyzja z dnia 19 marca 2015 r. jest ostateczna i wiąże tut. Sąd. Wnioskodawca zaś nie zrobił nic, by decyzję tę podważyć czy wzruszyć. Dlatego też, tut. Sąd –rozpoznając sprawę z odwołania od decyzji z dnia 3 sierpnia 2016 r.– nie jest władny badać zasadności decyzji ostatecznej z dnia 19 marca 2015 r., w szczególności, że nie została ona ani uchylona ani zmieniona. Przypomnieć wypada, że decyzją z dnia 19 marca 2015 r. organ rentowy określił, jakie należności z tytułu składek nieopłacone przez wnioskodawcę będą podlegały umorzeniu, pod warunkiem opłacenia w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji należności nie podlegających umorzeniu, tj. należności z tytułu składek na ubezpieczenie własne płatnika oraz zatrudnionych pracowników w wysokości: na ubezpieczenia społeczne – 21.231,75 zł i koszty upomnienia 11,60 zł, na ubezpieczenie zdrowotne 6.499,66 zł i koszty upomnienia 23,20 zł oraz na Fundusz Pracy i FGŚP 1.692,41 zł i koszty egzekucyjne 2,64 zł, a także odsetek od ww. należności, naliczonych do dnia wpłaty włącznie.
Zaskarżoną decyzją z dnia 3 sierpnia 2016 r. organ rentowy odmówił natomiast P. Z. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i FGŚP, wskazując, że wnioskodawca na dzień wydania tej decyzji nie spełnił ustawowych przesłanek umorzenia ww. należności, albowiem nie opłacił zaległości wskazanych w ww. decyzji z dnia 19 marca 2015 r. Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszym postępowaniu, w szczególności analiza stanu zadłużenia na koncie płatnika, potwierdził, że faktycznie P. Z. na dzień 3 sierpnia 2016 r. nie opłacił składek na ubezpieczenie własne oraz zatrudnionych pracowników w wysokości: na ubezpieczenia społeczne – 21.231,75 zł i kosztów upomnienia 11,60 zł, na ubezpieczenie zdrowotne 6.499,66 zł i kosztów upomnienia 23,20 zł oraz na Fundusz Pracy i FGŚP 1.692,41 zł i kosztów egzekucyjnych 2,64 zł, oraz odsetek od ww. należności, naliczonych do dnia wpłaty włącznie.
A zatem, wydana przez ZUS w dniu 3 sierpnia 2016 r. decyzja jest prawidłowa i zgodna z prawem (oparta o ustawową podstawę prawną –art. 1 ust. 13 pkt 2 w zw. z art. 1 ust. 10, 11 i 12 cyt. wyżej ustawy abolicyjnej). Na marginesie jedynie wskazać można, iż tłumaczenia wnioskodawcy, że nie otrzymał decyzji z dnia 19 marca 2015 r. oraz nie wiedział, jakie są warunki umorzenia zaległości składkowych, nie zasługują na uznanie. Wnioskodawca jest osobą prowadzącą od wielu lat działalność gospodarczą. W stosunkach ubezpieczeniowych od osoby takiej wymaga się zachowania chociażby minimum staranności w dbałości o własne interesy.
Analizując zachowanie P. Z. w okresie od lipca 2014 r. do sierpnia 2016 r., nie można powiedzieć, aby wyżej wymieniony zachował jakąkolwiek dbałość o własne –jakże ważkie– sprawy. Z akt ZUS wynika, że P. Z. w dniu 16 lipca 2014 r. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na podstawie tzw. ustawy abolicyjnej. Po tej dacie (w lutym 2015 r.) wnioskodawca otrzymał zawiadomienie, że zakończone zostało postępowanie poprzedzające wydanie decyzji określającej warunki umorzenia w sprawie jego wniosku i że ma prawo –przed wydaniem decyzji– do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów, zgłoszonych żądań, z którego może skorzystać w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia.
Powyższa informacja dała wnioskodawcy niewątpliwie wiedzę co do tego, że niebawem organ rentowy wyda w jego sprawie decyzję, co też się stało. Skoro jednak wnioskodawca –jak twierdzi– żadnej decyzji nie otrzymał, należyta staranność nakazywała, by po upływie pewnego okresu czasu (miesiąca, dwóch) sam dowiedział się w ZUS o stan rozpoznania jego sprawy. Zależało mu przecież na umorzeniu -nie małych zresztą- zaległości składkowych. Mimo tego –wnioskodawca przez prawie 2 lata od momentu złożenia wniosku (tj. od dnia 16 lipca 2014 r.) nie wykazał żadnego zainteresowania swoją sprawą.
W Oddziale ZUS w W. pojawił się dopiero w dniu 20 czerwca 2016 r., gdy otrzymał zawiadomienie o tym, że zostało zakończone postępowanie poprzedzające wydanie decyzji w sprawie jego wniosku o umorzenie zadłużenia z tytułu składek. Wtedy to –zapoznając się z aktami sprawy– zapoznał się też z decyzją z dnia 19 marca 2015 r. określającą warunki umorzenia należności składkowych –poznał kwoty należności z tytułu składek, których wpłata w określonym terminie warunkowała umorzenie innych należności składkowych. Zobaczył też znajdującą się w aktach zaadresowaną do niego i zwróconą ZUS -po podwójnym awizowaniu- przesyłkę z dnia 19 marca 2015 r., w tym fakt, że przesyłka z decyzją z dnia 19 marca 2015 r. została do niego nadana na prawidłowy, podany przez niego samego we wniosku z dnia 16 lipca 2014 r., adres.
I mimo pozyskania takiej wiedzy nie zrobił nic, by decyzję, której –jak twierdzi– nie otrzymał, wzruszyć. Czekał dalej, aż do otrzymania decyzji z dnia 3 sierpnia 2016 r., zaskarżonej w niniejszej sprawie. Takie zachowanie wnioskodawcy nie zasługuje na pozytywną ocenę. Przeciwnie –świadczy o braku zainteresowania wnioskodawcy własnymi –jakże żywotnymi– sprawami. Organowi rentowemu zaś –w takim stanie rzeczy– nie można zarzucić żadnych uchybień, w szczególności uchybień proceduralnych w zakresie prawidłowości doręczenia wnioskodawcy decyzji z dnia 19 marca 2015 r., jak i następczego uznania tej decyzji za doręczoną, na podstawie art. 44 k.p.a.
Dlatego też, powoływanie się przez P. Z. na fakt nieotrzymania decyzji z dnia 19 marca 2015 r. jako przyczyny mającej uzasadniać podważenie prawidłowości zaskarżonej decyzji z dnia 3 sierpnia 2016 r. nie jest zasadne i nie mogło zostać uwzględnione. W świetle powyższych uwag –zdaniem Sądu– zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a odwołanie wnioskodawcy –jako pozbawione uzasadnionych argumentów– podlega oddaleniu, na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c.