Court allows pension claim by recognizing farm work as significant contribution due to family needs.

Sygn. akt IV U 729/16

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 stycznia 2017r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jacek Witkowski Protokolant st. sekr. sądowy Marta Żuk po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2017r. w Siedlcach na rozprawie odwołania S. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 11 sierpnia 2016 r. (Nr (...)) w sprawie S. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury zmienia zaskarżoną decyzję i ustala prawo do emerytury S. K. od dnia 1 czerwca 2016 roku. Sygn. akt IV U 729/16

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 11.08.2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., działając na podstawie art. 184 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 887) oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r., Nr 8, poz. 43 ze zm.) odmówił S. K. prawa do emerytury wskazując, że ubezpieczony nie udowodnił, iż do dnia 1.01.1999 r. ma wymagany staż ubezpieczeniowy w wymiarze 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych.

ZUS odmówił zaliczenia do tego stażu, okresu od 21.04.1972 r. do 30.06.1974 r., kiedy to ubezpieczony pracował w gospodarstwie rolnym rodziców. S. K. uczęszczał wówczas do szkoły ponadpodstawowej, która była położona w znacznej odległości od miejsca zamieszkania ubezpieczonego. Dlatego też nie można uznać, by praca ubezpieczonego na roli miała znaczący wpływ na funkcjonowanie rodzinnego gospodarstwa. W ocenie organu rentowego, praca ta stanowiła raczej pomoc doraźną w wykonywaniu typowych obowiązków domowych zwyczajowo wymaganych od dzieci.

Odwołanie od tej decyzji złożył S. K. wnosząc o jej zmianę i ustalenie mu prawa do emerytury. Ubezpieczony podał, iż szkoła ponadpodstawowa, w której się uczył, oddalona była od miejsca jego zamieszkania o 28 km. Powyższa okoliczność nie stanowiła jednak przeszkody, by ubezpieczony w znacznym wymiarze pracował w gospodarstwie rolnym rodziców. S. K. wskazał, że był najstarszym dzieckiem i z tego powodu jego praca w rodzinnym gospodarstwie miała duże znaczenie. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na przepisy prawa i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji.

Sąd ustalił i zważył, co następuje:

Ubezpieczony S. K., ur. (...), w dniu 7.06.2016 r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z wnioskiem o ustalenie prawa do emerytury (wniosek k. 1-4 a. e.). Wskazał w nim, iż nie jest członkiem OFE. Na podstawie przedłożonych do wniosku dokumentów organ rentowy ustalił, że S. K. na dzień 1.01.1999 r. udowodnił staż ubezpieczeniowy, uzupełniony pracą na roli, w wymiarze 24 lat i 6 miesięcy, z czego okresy składkowe wynoszą 22 lata i 2 miesiące, zaś okresy nieskładkowe 4 miesiące. Organ rentowy uznał, iż ubezpieczony pracował w warunkach szczególnych przez okres 16 lat, 9 miesięcy i 19 dni.

Z uwagi na brak wymaganych ustawą 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych wg stanu na dzień 1.01.1999 r., decyzją z 11.08.2016 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu przyznania emerytury (decyzja k. 50 a. e). W toku postępowania odwoławczego Sąd ustalił, iż rodzicie ubezpieczonego, czyli J. i L. małż. K. byli od 1968 r. posiadaczami gospodarstwa rolnego o powierzchni 4,59 ha położonego we wsi O. (gmina M.). Z dniem 4.11.1971 r. stali się oni właścicielami tego gospodarstwa. Ubezpieczony od urodzenia do 24.10.1979 r. mieszkał i był zameldowany na terenie powyższego gospodarstwa.

W dniu (...)r. S. K. ukończył 16-ty rok życia. W tym czasie ubezpieczony uczęszczał do 1. klasy (...) Szkoły Zawodowej w Ż.. Naukę w tej szkole S. K. ukończył w dniu 12.06.1974 r. Odległość dzieląca gospodarstwo rolne małż. K. i (...) Szkołę Zawodową w Ż. wynosiła ok. 28 km. W spornym okresie zajęcia w tej szkole odbywały się przez 6 dni w tygodniu, z czego w pierwszej klasie 4 dni stanowiły zajęcia lekcyjne, a w ciągu 2 dni uczniowie przebywali na praktykach. W kolejnych latach uczniowie zajęcia lekcyjne odbywali przez 3 dni i przez 3 dni uczestniczyli w zajęciach warsztatowych.

Nauka w tej szkole rozpoczynała się o godzinie 8, przy czym czasami zajęcia warsztatowe odbywały się na drugą zmianę, tj. od godz.

14. W dni zajęć szkolnych ubezpieczony wychodził z domu przed godziną 7 i pieszo pokonywał dystans ok. 1 km do przystanku autobusowego mieszczącego się w miejscowości M.. Stamtąd ubezpieczony jechał autobusem do Ż.. Podróż z domu do szkoły zajmowała S. K. ok. 1 godziny. Po zajęciach szkolnych ubezpieczony powracał do domu ok. godziny 15. S. K. w okresie od 21.04.1972 r. do 12.06.1974 r. łączył naukę w szkole w Ż. z pracą w gospodarstwie rolnym rodziców. W gospodarstwie tym uprawiane było zboże, tj. żyto i pszenica, tytoń oraz ziemniaki jak również hodowano trzodę chlewną oraz 2 sztuki krów.

W tym czasie w domu ubezpieczonego mieszkali jego rodzice, babka oraz pięcioro młodszego rodzeństwa. Ojciec ubezpieczonego pracował wówczas zawodowo poza rolnictwem. Zatrudniony był w (...) w M. jako ładowacz i pracował w pełnym wymiarze w godzinach od 7 do 15. Matka ubezpieczonego chorowała i pracowała w gospodarstwie rolnym w niewielkim wymiarze. W związku z powyższą sytuacją rodzinną, ubezpieczony w wyżej wymienionym okresie pracował w gospodarstwie rolnym w wymiarze co najmniej 4 godzin dziennie. Do jego obowiązków należał obrządek zwierząt, tj. przygotowywanie paszy, dostarczanie pokarmu i wody zwierzętom oraz zmiana ściółki.

Zadania te S. K. wykonywał zarówno przed zajęciami jak i po powrocie ze szkoły. Oprócz tego ubezpieczony wykonywał sezonowe prace polowe, takie jak siane zbóż, żniwa, zrywanie tytoniu oraz wykopki (zeznania ubezpieczonego k. 10-10v i k.11-11v, zeznania świadka J. K. k. 11, zaświadczenie o adresach i okresach zameldowania k. 12 a. e., zaświadczenie o powierzchni gospodarstwa rolnego k. 11 a. e., świadectwo ukończenia (...) Szkoły Zawodowej w Ż. k. 13 a. e.). Sąd uznał, iż złożone zeznania ubezpieczonego oraz świadka J. K. są wiarygodnym dowodem.

Są one logiczne i wzajemnie się uzupełniają. Ponadto, znajdują one swoje potwierdzenie w wyżej wymienionych dokumentach zgromadzonych w postępowaniu przed organem rentowym. Wymieniony świadek od dzieciństwa mieszkał w sąsiedztwie gospodarstwa rolnego małż. K.. W ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości fakt świadczenia przez ubezpieczonego pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w wymiarze 4 godzin dziennie. Odległość dzieląca miejsce zamieszkania ubezpieczonego od szkoły w Ż. nie stała na przeszkodzie wykonywaniu przez S. K. pracy w rolnictwie w przywołanym wymiarze.

Dlatego też podnoszone przez ZUS argumenty nie są zasadne. Pamiętać należy, iż ojciec ubezpieczonego pracował zawodowo poza rolnictwem, zaś matka chorowała i w niewielkim stopniu wykonywała czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Należy mieć również na uwadze, iż S. K. był najstarszym dzieckiem J. i L. K. i z tego powodu to na nim w najwyższym stopniu spoczywał obowiązek wykonywania prac w rolnictwie. Stąd też praca ubezpieczonego stanowiła istoty wkład przy prowadzeniu rodzinnego gospodarstwa i była konieczna do jego utrzymania.

Dlatego też, w myśl art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, kwestionowany przez ZUS czas pracy w rolnictwie należy zaliczyć jako okres składkowy i w wymiarze brakującym do 25 lat, tj. 6 miesięcy, doliczyć uzupełniająco do stażu ubezpieczeniowego S. K.. Stąd też została spełniona ostatnia ze spornych przesłanek do przyznania ubezpieczonemu prawa do emerytury. Tym samym, S. K. spełnił wszystkie wyrażone w art. 184 ust.1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz § 3 i § 4 ust. 1 pkt 1 i 3 cyt. wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z 7.02.1983 r.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie i dlatego na podstawie art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że S. K. przysługuje prawo do emerytury od 1.06.2016 r., tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym ubezpieczony złożył wniosek o emeryturę.