Court dismissed appeal against conviction for tree felling, ruling double compensation bars additional civil damages.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal dismissed the public prosecutor's appeal against a first-instance conviction for illegal tree felling. The prosecutor argued that the defendant should also be ordered to pay civil damages for the ecological loss caused. The court held that while both criminal double compensation and civil damages are legally possible, issuing both for the same harm would result in overcompensation, violating the principle against multiplying enforcement titles.
Legislator headnote
AI generatedArt. 290 § 2 k.k.; Art. 46 § 1 k.k.; Art. 415 § 5 k.p.k.: The court ruled that when a criminal penalty for tree felling includes double compensation, a separate civil damages order for the same harm is barred to prevent overcompensation of the victim.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt V Ka 923/13
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Lublinie V Wydział Karny - Odwoławczy w składzie : Przewodniczący : SSO Marek Siwek (spr.) Sędziowie : SO Jacek Janiszek SO Beata Garczyńska Protokolant: sekr. sądowy Agnieszka Mazur przy udziale Prokuratora Małgorzaty Kwaśnickiej i Krzysztofa Michalskiego Komendanta Straży Leśnej Nadleśnictwa Świdnik po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. sprawy S. M. oskarżonego z art. 290 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela publicznego -Lasy Państwowe Nadleśnictwo w Świdniku od wyroku Sądu Rejonowego Lublin - Zachód w Lublinie z dnia 19 czerwca 2013 r. sygn. akt IV K 141/13 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, uznając apelację za oczywiście bezzasadną; II. wydatkami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa. V Ka 923/13
UZASADNIENIE
S. M. został oskarżony o to, że w dniu 03 listopada 2012 r. w lesie państwowym Nadleśnictwa Ś. Leśnictwo R. U.. R. dopuścił się w celu przywłaszczenia wyrębu drzewa grabowego i klonowego zakwalifikowanego jako opał o masie łącznej 3,47 m 3, wartości 457,65 zł na szkodę Nadleśnictwa Ś., tj. o czyn z art. 290 § 1 k.k. Wyrokiem Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie IV Wydział Karny sygnatura akt IV K 141/13 z dnia 19 czerwca 2013 r. S. M. został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. popełnienia przestępstwa z art. 290 § 1 k.k. i za to Sąd Rejonowy skazał go:
1. na podstawie art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 290 § 1 k.k. i art. 58 § 3 k.k. oraz art. 33 § 1 k.k. na karę grzywny w wymiarze 30 (trzydzieści) stawek dziennych po 10 (dziesięć) zł każda, 2. na mocy art. 290 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego nawiązkę w wysokości 915,30 zł (dziewięćset piętnaście złotych trzydzieści groszy) na rzecz Nadleśnictwa Ś., odpowiadającej podwójnej wartości wyrąbanego drzewa;
3. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w całości zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych. Z powyższym wyrokiem nie zgodził się oskarżyciel publiczny. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę prawa materialnego art. 46 § 1 k.k. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy zaistniały stan faktyczny daje podstawę do orzeczenia wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę odpowiedniego odszkodowania. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie obok kary grzywny i nawiązki również obowiązku naprawienia szkody.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja nie jest zasadna Na gruncie niniejszej sprawy zaistniała sytuacja, w której powstały ustawowe przesłanki do wydania dwóch rozstrzygnięć o charakterze odszkodowawczym, co nie oznacza jeszcze, że rozstrzygnięcia takie mogą być wydane. Z treści art. 290 § 2 k.k. wynika, że w wypadku skazania za wyrąb drzewa w lesie albo za kradzież drzewa wyrąbanego lub powalonego sąd orzeka na rzecz pokrzywdzonego nawiązkę w wysokości podwójnej wartości drzewa. Skoro oskarżonemu przypisano przestępstwo polegające na zaborze w celu przywłaszczenia wyrąbanego uprzednio drzewa, istniała podstawa do orzeczenia nawiązki, o której mowa w przepisie.
Przepis art. 46 § 1 k.k. obliguje natomiast do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w sytuacji, gdy na skutek przestępstwa przypisanego sprawcy szkoda powstała, istnieje ona w czasie orzekania, a także został złożony wniosek przez osobę uprawnioną. Wszystkie wymienione przesłanki zostały spełnione. Należy jednak uwzględnić fakt, że jedno orzeczenie nie może zawierać dwóch rozstrzygnięć, których charakter jest w znacznej części kompensacyjny, gdyż prowadziłoby to do możliwości uzyskania przez pokrzywdzonego wartości przewyższającej jego należności.
Tego rodzaju stanowisko znajduje uzasadnienie w treści art. 415 § 5 i k.p.k. Normy zawarte w tych przepisach regulują wprawdzie kwestię zbiegów rozstrzygnięć o charakterze odszkodowawczym na podstawach znajdujących się w przepisach prawa materialnego karnego i cywilnego, jednak stanowią zarazem wyraz dążenia ustawodawcy do tego, by nie funkcjonowały w obrocie prawnym tytuły egzekucyjne wynikające z orzeczeń dotyczących tej samej szkody, z których egzekucja prowadziłaby do uzyskania przez pokrzywdzonego wartości w wysokości wyższych niż wynikające z faktu poniesienia szkody.
Taka sytuacja powstałaby na gruncie niniejszej sprawy wówczas, gdyby zaskarżony wyrok zawierał oba rozstrzygnięcia, których skarżący domaga się. Nie ulega wątpliwości, że celem nawiązki z art. 290 § 2 k.k. jest zrekompensowanie pokrzywdzonemu wszelkich strat związanych z uszczupleniem drzewostanu. Straty wynikłe z wycięcia drzewa są związane nie tylko z wartością samego drewna, ale także z wyeliminowaniem z ekosystemu pewnej jego części, której przywrócenie zajmuje niepomiernie dużo czasu. Nie ulega zarazem wątpliwości, że skoro podstawą do obliczenia nawiązki jest właśnie wartość drewna, to nawiązka na podstawie art. 290 § 2 k.k. w części odpowiadającej wartości drewna rekompensuje jego utratę, w pozostałej zaś części, tożsamej zresztą, stanowi pewną formę zadośćuczynienia za utratę fragmentu ekosystemu.
Z tego powodu nawiązka z art. 290 § 2 k.k. nie tylko rekompensuje szkodę rzeczywistą, ale nawet ją przewyższa obejmując swego rodzaju zadośćuczynienie dla pokrzywdzonego, a w tej sytuacji orzeczenie kolejnego środka karnego o charakterze odszkodowawczym nie jest możliwe, choćby zasadniczo było obligatoryjne. Uwzględniając powyższe trzeba zarazem stwierdzić, że stanowisko wyrażone przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jest trafne, skoro sprowadza się właśnie do zanegowania możliwości multiplikowania tytułów egzekucyjnych, których przesłanką jest jedna szkoda.
Z tych względów, nie znajdując okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu, określonych w art. 439 § 1, 440 i 455 k.p.k. Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Rozstrzygnięcie w zakresie wydatków za postępowanie odwoławcze uzasadnia treść art. 636 § 1 k.p.k. Jacek Janiszek Marek Siwek Beata Garczyńska