Civil court dismissed appeal in inheritance and co-ownership dispute regarding shared property expenses allocation. Appeal rejected due to lack of evidence proving excess payments by appellant. Court upheld first instance decision on expense reimbursement based on ownership shares.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal dismissed the appellant's appeal against a first-instance decision regarding the division of inheritance and co-ownership expenses. The appellant argued that the lower court incorrectly applied civil code provisions and procedural rules concerning expense reimbursement periods. The court rejected these claims because the appellant failed to provide sufficient evidence that her payments exceeded her ownership share of the property.
Legislator headnote
AI generatedArt. 207 k.c.; Art. 618 § 1 k.p.c.: In co-ownership disputes, mutual settlements must be based on ownership shares, and appellants bear the burden of proving payments exceeded their share.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt II Ca 328/15 POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2015 roku Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Ireneusz Płowaś (spr.) Sędziowie: SO Janusz Kasnowski SO Wojciech Borodziuk Protokolant: stażysta Karolina Bielewicz po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015 roku w Bydgoszczy na rozprawie sprawy z wniosku M. N. z udziałem P. N., A. W., A. P. S. o dział spadku po J. S. i zniesienie współwłasności nieruchomości na skutek apelacji wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 30 grudnia 2014 roku, sygn. akt II Ns 1012/13 postanawia: oddalić apelację. Sygn. akt II Ca 328/15
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 30.12.2014 roku dokonał działu spadku po J. S. oraz zniesienia współwłasności nieruchomości lokalowej położonej w B. przy ul. (...) dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr (...),a z której własnością związany jest udział (...) w nieruchomości wspólnej objętej księgą wieczystą KW nr (...) o wartości 180.400 zł poprzez jej przyznanie na własność wnioskodawczyni M. N.. W punkcie II postanowienia zasądzono od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki A. W. kwotę 60.133,33 zł płatną tytułem spłaty w terminie 3 miesięcy.
W punkcie III zasądzono od uczestniczki na rzecz wnioskodawczyni kwotę 7.052,45 zł tytułem zwrotu należnej części wydatków na nieruchomość wspólną płatną w terminie 3 miesięcy. W punkcie IV oddalono wnioski w pozostałym zakresie a w punkcie V i VI rozstrzygnięto o kosztach sądowych. Apelację od powyższego postanowienia w zakresie jego punktów II, III i IV wniosła wnioskodawczyni, zarzucając naruszenie prawa materialnego tj. art. 207 kc poprzez niezastosowanie tego przepisu do rozliczenia wskazanych przez wnioskodawczynię wydatków przez nią poniesionych a obciążających uczestniczkę stosunkowo do jej udziałów w prawie własności nieruchomości, a także naruszenie prawa procesowego tj. art. 618 § 1 kpc poprzez przyjęcie, że wnioskodawczyni nie może domagać się zwrotu poniesionych wydatków za okres od listopada 2009 roku do czerwca 2012 roku, podczas gdy roszczenie to mieści się w kategorii roszczeń , o których mowa w tym przepisie.
Wskazując na te zarzuty wnioskodawczyni wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w punkcie II i III poprzez zasądzenie od uczestniczki na jej rzecz kwoty 17.686,32 zł tytułem zwrotu należnej części wydatków na nieruchomość wspólną oraz zasądzenie od uczestniczki kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za instancję odwoławczą. Na rozprawie apelacyjnej pełnomocnik wnioskodawczyni wniósł jak w apelacji zaś uczestniczka A. W. o oddalenie apelacji jako bezzasadnej.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelację wnioskodawczyni jest niezasadna. Sąd Okręgowy podziela w całości ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy i czyni je podstawą własnych rozważań, tym bardziej, że nie były one kwestionowane w apelacji. Zgodnie z art. 387 § 2 1 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc uzasadnienie postanowienia zostanie ograniczone jedynie do wyjaśnienia podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa, albowiem Sąd Okręgowy nie uzupełniał postępowania dowodowego ani nie zmieniał ustaleń faktycznych Sądu I instancji a wnioskodawczyni w swojej apelacji nie zgłosiła zarzutów dotyczących ustaleń faktycznych ograniczając jej do zarzutów naruszenia prawa materialnego i procesowego.
Oba zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego podniesione w apelacji Sąd Okręgowy uznaje za bezzasadne. Sąd Rejonowy na podstawie prawidłowych ustaleń faktycznych zastosował również prawidłowo przepisy prawa materialnego i procesowego wskazane z zarzutach apelacji. Jak wynika z apelacji i stanowiska wnioskodawczyni przedstawionego na rozprawie apelacyjnej przedmiotem apelacji była w istocie kwota 10.634 zł o jaką zdaniem skarżącej należało powiększyć zasądzoną w punkcie III postanowienia kwotę 7.052,45 zł tytułem zwrotu należnej części wydatków na nieruchomość wspólną.
Wydatki te miała ponieść wnioskodawczyni a dotyczyły one należności z tytułu opłat związanych z lokalem wspólnym należnych wspólnocie mieszkaniowej zarządzającej nieruchomością, w której przedmiotowy lokal się znajduje. Apelacja nie dotyczyła już wydatków remontowych, o których rozliczenie wnioskodawczyni wnosiła jeszcze w postępowaniu I instancyjnym. Wnioskodawczyni argumentowała, iż spłacając zaległości w opłatach związanych z lokalem uiściła kwotę wyższą niż przysługujący jej udział albowiem wcześniej już takie opłaty uiszczała w zakresie ją obciążającym a spalone przez nią zaległości powstały na skutek tego, iż uczestniczka nie partycypowała w tych kosztach w zakresie przysługującego jej udziału w lokalu.
Tego typu roszczenia mogą być przedmiotem rozstrzygania w sprawie o zniesienie współwłasności jednak jedynie na żądanie jednej ze storn. Oznacza to, iż Sąd Rejonowy nie miał podstaw do prowadzenia w tym zakresie postępowania z urzędu, a na wnioskodawczyni spoczywał obowiązek wykazania zasadności podnoszonych przez siebie żądań zgodnie z art. 6 kc. Wnioskodawczyni nie wykazała istnienia i zasadności żądania objętego apelacją. Dowody przez nią zaoferowane nie dają, bowiem podstaw do ustalenia czy i w jakim zakresie wnioskodawczyni zapłaciła opłaty związane z przedmiotowym lokalem a w szczególności czy czyniła to ponad swój udział.
Podkreślić należy, iż Sąd Okręgowy w pełni podziela podgląd wyrażony przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia a dotyczący zakresu w jakim możliwe jest rozliczenie nakładów na nieruchomość wspólną w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Zgodnie z art. 618 § 1 kpc nie jest dopuszczalne rozliczenie nakładów poczynionych na nieruchomość będącą przedmiotem postępowania w sprawie o zniesienie współwłasności, przed nabyciem prawa do tej nieruchomości. Przepis art. 618 kpc zezwala jedynie na rozliczenie roszczeń pomiędzy współwłaścicielami rzeczy z tytułu współposiadania rzeczy i z tytułu poniesionych nakładów na rzecz wspólną jednak wyłącznie w okresie w którym danej stronie przysługiwał tytuł prawny do rzeczy czyli w okresie jej współposiadania wynikającego z prawa własności.
Powyższe rozważania dotyczą również ewentualnych roszczeń z tytułu opłat związanych z lokalem przed nabyciem przez wnioskodawczynię udziałów. Wnioskodawczyni dołączyła już do wniosku kopie potwierdzeń wpłat z tytułu opłat na rzecz wspólnoty mieszkaniowej ale w większości dotyczyły one okresu wcześniejszego tj. przed dniem 20 czerwca 2012 roku – kiedy to wnioskodawczyni nabyła 1/3 udziału w nieruchomości wspólnej i przed dniem 12 marca 2013 roku kiedy to nabyła udział 1/3 w nieruchomości wspólnej. Jeżeli już po nabyciu tych udziałów okazałoby się, że nieruchomość obciąża wcześniejsze zadłużenie np. z tytułu opłat na rzecz wspólnoty mieszkaniowej, to wszyscy jej współwłaściciele aż do zniesienia wspólności odpowiadają za te długi solidarnie a wzajemne rozliczenia z tego tytułu oparte muszą być na wielkości udziałów w nieruchomości wspólnej.
Jak jednak powyżej wskazano wnioskodawczyni nie wykazał aby kwoty, które na poczet należności związanych z opłatami za lokal uiściła, już po nabyciu udziałów w nieruchomości, przekraczały zakres jej udziałów w nieruchomości. Z dołączonego do wniosku zaświadczenia z dnia 14.02.2013 roku wystawionego przez (...) spółkę z o.o. nie wynika w jakich kwotach od maja 2012 roku dokonywała opłat wnioskodawczyni. Z kolejnych dowodów przedkładanych przez wnioskodawczynię w zakresie objętym żądaniem apelacji, również nie wynika kiedy doszło do powstania zaległości i z czym były one związane a także w jakim zakresie wnioskodawczyni opłacała kwoty należne wspólnocie mieszkaniowej.
Z zaświadczenia wystawionego w dniu 09.09.2014 roku przez zarządcę nieruchomości wspólnej a dotyczącego zaległości i wpłat za okres od 01.02.2014 roku do 31.08.2014 roku wynika jedynie, że na koniec 2013 roku zaległości sięgały kwoty 9.421,25 zł a na koniec sierpnia 2014 roku wyniosły 13.378,79 zł. Zaświadczenie to jest lakoniczne i sformułowane w sposób uniemożliwiający dokonanie na jego podstawie innych ustaleń poza w/w, także w zakresie dokonanych wpłat i osób, które je dokonały. Dodatkowo wskazać należy, że zaświadczenie to nie zostało podpisane, a z jego formy nie wynika, że jest to dokument w wersji elektronicznej nie wymagającej innego podpisu poza elektronicznym.
Dowód taki jako co najmniej ułomny nie może zatem stanowić podstaw do dokonania ustaleń o jakich mowa w uzasadnieniu apelacji. Również z pisma zarządcy nieruchomości z dnia 25.11.2014 roku nie wynika w jakim okresie powstało zadłużenie poza wskazaniem jego kwoty i wysokości odsetek nie wskazano w nim innych informacji. Z kwoty odsetek nie wynika aby były one naliczane przez dłudzy okres także przed 2012 rokiem. Nadto z przedstawionych przez wnioskodawczynię dokumentów wynika, że w okresie, w którym nabyła udziały w nieruchomości nie dokonywała stałych regularnych wpłat na poczet należności związanych z lokalem, a jak już powyżej wyjaśniono okres wcześniejszy nie ma znaczenia dla rozliczeń nakładów w niniejszej sprawie.
Jak już wskazano, wnioskodawczyni nie wykazała w toku postępowania, że poniosła opłaty za lokal w okresie, w którym nabyła prawo własności do nieruchomości, w zakresie wyższym niż to przyjął Sąd Rejonowy. Sąd I instancji słusznie uznał, iż te wpłaty, które wnioskodawczyni dokonała z w/w tytułu należy rozliczyć zgodnie z udziałami, które współwłaściciele posiadali w nieruchomości będącej przedmiotem postępowania. Skoro wnioskodawczyni posiada 2/3 udziałów w nieruchomości to w tym zakresie winna ponosić koszty związane z lokalem mieszkalnym.
Rozliczenia dokonane przez Sąd Rejonowy w punkcie III zaskarżonego postanowienia należy, zatem uznać za prawidłowe, a tym samym zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji zarówno art. 618 § 1 kpc jak i art. 207 kc należało ocenić jako bezzasadne. Apelację wnioskodawczyni na mocy art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc należało wobec tego oddalić jako bezzasadną. SSO Ireneusz Płowaś SSO Janusz Kasnowski SSO Wojciech Borodziuk