Court partially allowed loan claim, dismissing security fee as hidden interest violating public policy.
Legislator summary
AI generatedThe court partially granted the plaintiff's claim for loan repayment and interest while dismissing the demand for a security fee. The defendant admitted the loan but contested the insurance fee, arguing it was excessive and unenforceable. The court ruled that the security fee constituted hidden interest contrary to public policy and statutory caps, ordering only the net amount after deducting the disputed fee and partial payments.
Legislator headnote
AI generatedArt. 720 § 1 kc; Art. 5 kc; Art. 359 § 21 kc; Art. 481 kc; Art. 100 kpc: A security fee demanded in a loan contract that lacks specific legal basis and amounts nearly to the principal constitutes hidden interest, violating public policy and statutory interest caps, and must be deducted from the total claim.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt I C 668/16
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 listopada 2016r. Sąd Rejonowy w Słupsku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodnicząca: SSR Agnieszka Leszkiewicz Protokolant: S. N. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2016 r. w S. sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. przeciwko J. K. (1) o zapłatę I. zasądza od pozwanego J. K. (1) na rzecz powoda (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. kwotę 211,29 zł (dwieście jedenaście złotych i 29/100) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w stosunku rocznym od dnia 05.01.2016 r. do dnia zapłaty; II. oddala powództwo w pozostałym zakresie; III. zasądza od pozwanego J. K. (1) na rzecz powoda (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. kwotę 77,69 zł (siedemdziesiąt siedem złotych i 69/100) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 668/16
UZASADNIENIE
Powód (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. wytoczył w dniu 5.01.2016 r. w elektronicznym postępowaniu upominawczym przeciwko pozwanemu J. K. (2) powództwo o zapłatę 1.106,72 zł. z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż strony zawarły umowę pożyczki nr (...) na kwotę 1.000,00 zł, która nie została w całości spłacona, a całkowity koszt pożyczki do spłaty w przypadku terminowych wpłat wyniosłaby kwotę 2.025,00 zł. Pomimo upływu wynikającego z umowy pożyczki terminu spłaty pozwany spłacił powodowi część pożyczki, która została zaksięgowana odpowiednio na: wezwanie do zapłaty 72,00 zł , odsetki w kwocie 54,26 zł, które powstały w związku z nieuregulowaniem pożyczki w terminie, należność główną w kwocie 950,74 zł.
Powód wskazał, iż na łączną kwotę dochodzona pozwem składają się: 1.037,16 zł - kwota przekazana pozwanemu powiększona o wynikające z umowy oprocentowanie, 37,10 zł - prowizja, 32,46 zł skapitalizowane odsetki umowne w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP. W dniu 17.02.2016 r. Sąd Rejonowy Lublin - Zachód w Lublinie wydał w postępowaniu upominawczym postanowienie, w którym stwierdził brak podstaw do wydania nakazu zapłaty w niniejszej sprawie i przekazał sprawę do rozpoznania do Sądu Rejonowego w Słupsku.
Pozwany J. K. (1) w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości (k. 42 - 45). W piśmie procesowym z dnia 12.08.2016 r. powód podtrzymał żądanie pozwu (k. 49). Na rozprawie w dniu 8.09.2016 r. pozwany oświadczył, iż umowa pożyczki została pomiędzy stronami zawarta, uznał powództwo, lecz zakwestionował naliczenie opłaty z tytułu ubezpieczenia. Wniósł o rozłożenie należności na raty po 100,00 zł (k. 54). Ustosunkowując się do stanowiska pozwanego, powód w piśmie z dnia 20.09.2016 r. podtrzymał żądanie pozwu.
Wskazał, iż współpracuje ze spółką (...) Sp. z o.o., z którą klienci zawierają umowę dodatkową. W oparciu o ww. umowę a także wewnętrzną umowę współpracy spółka (...) Sp. z o.o., gwarantuje zabezpieczenie poprzez zwrot powódce ze środków własnych kwot odpowiadających kwocie zobowiązań konsumenta-pożyczkobiorcy wynikających z umowy pożyczki. Podniósł, iż do spłaty pożyczki przez pozwanego nie doszło i w związku z tym zaszły przesłanki warunkujące konieczność pokrycia przez spółkę (...) pełnej kwoty zobowiązań pozwanego (co nastąpi po zakończeniu procesu) (k. 59 - 60).
Sąd ustalił, co następuje: Umową z dnia 16.08.2014 r. nr (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. udzielił P. K. pożyczki w kwocie 1.000,00 zł, ustalając całkowity koszt pożyczki na kwotę 2.025,00 zł. W tym samym dniu doszło do zawarcia tzw. umowy dodatkowej między pozwanym a firmą (...) sp. z o. o. w W., w świetle której to umowy J. K. (1) zobowiązał się do spłaty zobowiązania przypadającego dla firmy (...) spółki z ograniczona odpowiedzialnością w S. z tytułu zawartej umowy pożyczki, na konto firmy (...) sp. z o.o. dowód: k. 19-19v - umowa pożyczki , k. 20 - umowa dodatkowa, k. 21 - upoważnienie do przetwarzania danych osobowych Do pozwanego zostały wysłane dwa wezwania do zapłaty, za które naliczono opłaty. dowód: k. 23 - 27 - wezwania do zapłaty wraz z książką nadawczą i potwierdzeniem odbioru Pozwany wpłacił na poczet pożyczki łączną kwotę 1.077,00 zł, która została zaksięgowana w wysokość: 72,00 zł na wezwania do zapłaty, 54,26 zł na odsetki, 950,74 zł na należność główną. bezsporne, a nadto dowód: k. 22 - wydruk z systemu wpłat Biuro (...) S.A. w W. wystawiło fakturę (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. za opłatę ryczałtową/dostępową w kwocie 6.629,70, która została zapłacona w całości. dowód: k. 30 - 31 - faktura VAT z potwierdzeniem zapłaty - przelewem bankowym
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo podlegało uwzględnieniu w niewielkiej części. W niniejszej sprawie roszczenie dochodzone pozwem było bezsporne, pozwany bowiem nie kwestionował ani okoliczności zawarcia umowy pożyczki, ani faktu, iż pożyczka nie została w całości przez niego spłacona. Zakwestionował koszt naliczenia opłaty z tytułu ubezpieczenia oraz podniósł fakt zapłaty. Powód niewątpliwie dochodził żądania określonego pozwem na podstawie art. 720 § 1 kc. (umowa pożyczki). W umowie tej zostały określone wszystkie niezbędne elementy, a zatem: wysokość kwoty pożyczki, sposób jej spłaty, wysokość oprocentowania (w ocenie Sądu dopuszczalną na podstawie art. 359 § 21 kc, który ustanowił maksymalną dopuszczalną przez ustawę wysokość odsetek na czterokrotność wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego), jak również wysokość opłat za wezwania do zapłaty, w przypadku nieterminowego spłacania pożyczki.
Jednakże w ocenie Sądu domaganie się od pozwanego kwot 808,71 zł tj. kosztu ustanowienia zabezpieczenia, którego powstanie związane jest z udzieleniem pożyczki, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego - zważywszy przy tym na treść umowy i wysokość udzielonej pożyczki (kwota 1.000,00 zł pożyczki, przy żądaniu kwoty zabezpieczenia w wysokości 808,71 zł). W ocenie Sądu brak wskazania w umowie z jakiego tytułu ustanowione jest zabezpieczenie i jakiego rodzaju oraz brak jego warunków (np. umowa ubezpieczenia) powoduje, iż należność ta stanowi jedynie dodatkowy, ukryty koszt pożyczki i jako taki jest niezgodny z art. 5 kc.
Poza tym, sama wysokość tego "zabezpieczenia" w wysokości niemalże udzielonej pożyczki, powoduje, iż domaganie się zapłaty tej kwoty od pozwanego jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Nadto, jak twierdzi sam powód, mimo zaistnienia przesłanek do realizacji ustanowionego zabezpieczenia (której kwoty powód się domaga) - nie doszło do jego spełnienia, ponieważ innym podmiot nie przelał środków finansowych na rzecz powoda z tytułu nie spłaconej pożyczki. Ponadto sam pozwany dokonał w większej części spłatę należności wynikającej z umowy pożyczki.
Zważywszy na powyższe, zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 211,29 zł obliczoną w następujący sposób: 2.025,00 zł (koszt całkowity pożyczki określony w umowie) - 808,71 zł (kwota zabezpieczenia) - 1.077,00 zł (wpłata pozwanego przyznana przez powoda) + 72 zł. (koszt upomnień) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w stosunku rocznym od dnia 5.01.2016 r. (data wniesienia pozwu) do dnia zapłaty, a w pozostałym zakresie powództwo podlegało oddaleniu (pkt. I i II wyroku). O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 kc. (przy uwzględnieniu zmiany brzmienia od 1.01.2016 r.) oraz wobec stanowiska powoda, iż domaga się odsetek za zwłokę w zapłacie należności.
W przedmiocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc., rozdzielając je stosunkowo, wg wyniku postępowania - uznając, iż powód wygrał postępowanie w 19,09 %, a koszty jakie poniósł to opłata od pozwu 30 zł. oraz opłata od pełnomocnictwa 17 zł. i wynagrodzenie pełnomocnika 360 zł. (w wysokości ustalonej na podstawie § 2 pkt 2 rozp. MS z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych) - łącznie 407,00 zł. Z tego 19,09 % to kwota 77,69 zł., którą należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda, o czym Sąd orzekł w pkt III wyroku.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. 19.12.2016 r.