Court allows county's inheritance claim by correcting misinterpretation of Article 1025 of Civil Code regarding standing.

Sygn. akt II Ca 640/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 października 2013 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Barbara Nowicka Sędziowie: SO Longina Góra SO Piotr Rajczakowski Protokolant: Bogusława Mierzwa po rozpoznaniu w dniu 10 października 2013 r. w Świdnicy na rozprawie sprawy z wniosku Powiatu (...) o stwierdzenie nabycia spadku po N. K. na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich z dnia 2 lipca 2013 r., sygn. akt I Ns 447/13 p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ząbkowicach Śląskich.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 lipca 2013r. Sąd Rejonowy w Ząbkowicach Śląskich na posiedzeniu niejawnym oddalił wniosek Powiatu (...) o stwierdzenie nabycia spadku po N. K.. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w stwierdzeniu nabycia spadku po N. K.. Z treści wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi postępowanie w przedmiocie orzeczenia przepadku samochodu spadkodawcy a ustalenie spadkobierców jest mu potrzebne jedynie dla dokonywania doręczeń w postępowaniu administracyjnym. Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku wszczyna się na wniosek spadkobiercy lub innej osoby zainteresowanej, której praw dotyczy wynik postępowania (art. 506 i 510 § 1 kpc) a organ administracji publicznej nie spełnia tych wymogów i nie ma uprawnień by skutecznie wystąpić do sądu spadku z tego rodzaju wnioskiem. W apelacji od tego postanowienia wnioskodawca zarzucił mu:

1) naruszenie prawa materialnego – art. 1025 kc w zw. z art. 11 i 12 ust. 2 ustawy z dnia 22 lipca 2010r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 152 poz. 1018) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż nie ma on interesu prawnego w ustaleniu spadkobierców;

2) nierozpoznanie istoty sprawy poprzez całkowite pominięcie okoliczności, iż wnioskodawca nie działa w sprawie jako organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne, zaś orzekanie przepadku pojazdu następuje w drodze postępowania sądowego. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Sąd Okręgowy rozpoznając apelację zważył co następuje:

Apelacja jest uzasadniona. Sąd Rejonowy oddalając wniosek Powiatu (...) o stwierdzenie nabycia spadku po N. K. przyjął, że już z treści wniosku wynika brak interesu prawnego, a co za tym idzie brak uprawnień wnioskodawcy do złożenia takiego wniosku, ponieważ skoro jest organem administracji publicznej to jego praw nie dotyczy wynik postępowania spadkowego. Jednak z takim rozstrzygnięciem, jak trafnie zarzuca skarżący, nie można się zgodzić. Oddalając wniosek Sąd Rejonowy dopuścił się obrazy prawa materialnego – art. 1025 § 1 kc dokonując błędnej wykładni tego przepisu.

Stanowi on, że sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. W świetle powyższego przepisu krąg osób uprawnionych do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku jest stosunkowo szeroki. Może to być więc każda osoba, która jest zainteresowana w wywołaniu skutków prawnych związanych z prawomocnym stwierdzeniem nabycia spadku, w szczególności skutków określonych w art. 1025 § 2 kc i 1027 kc. W przepisie art. 1025 § 1 kc nie ma mowy o interesie prawnym. Zatem jakikolwiek interes o charakterze osobistym lub majątkowym pełni w tym wypadku funkcję legitymacyjną, a ściśle uprawnienie do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.

Chodzi przy tym o obiektywną potrzebę wszczęcia postępowania. Wnioskodawca jako podmiot na rzecz którego ma być orzeczony przepadek pojazdu marki F. (...) nr rej. (...) którego właścicielem był spadkodawca jest zainteresowany w wykazaniu, kto jest jego spadkobiercą, a więc w wywołaniu skutków stwierdzenia nabycia spadku określonych w art. 1025 § 2 kc. Wnioskodawca złożył w Sądzie Rejonowym w Oleśnicy wniosek o orzeczenie przepadku tego samochodu. W toczącym się pod sygn. akt I Ns 854/12 postępowaniu Sąd Rejonowy w Oleśnicy wezwał do udziału w sprawie N. K., zaś powziąwszy wiadomość o jego śmierci zapewne zawiesił postępowanie do czasu ustalenia jego spadkobierców, którzy będą uczestnikami tego postępowania.

Spadkobiercy N. K. będą mogli do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie I Ns 854/12 odebrać pojazd z parkingu o czym należy ich zawiadomić. Zatem nietrafnie uznał Sąd Rejonowy, że wnioskodawca występuje w przedmiotowej sprawie jako organ administracji publicznej nie mający interesu w złożeniu wniosku o stwierdzenie nabycia spadku po N. K.. Wnioskodawca realizuje bowiem swoje uprawnienie i obowiązek wynikający z art. 130 a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawno o ruchu drogowym (tj. Dz.U. nr 1137 z 2012r. ze zm.).

Zgodnie z art. 514 § 2 kpc sąd może bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym jeżeli po stronie wnioskodawcy istnieje oczywisty brak uprawienia do złożenia wniosku. Z takim przypadkiem nie mamy do czynienia w tej sprawie. Skoro Sąd Rejonowy niesłusznie przyjął, że skarżący nie jest legitymowany do wystąpienia o stwierdzenie nabycia spadku po N. K. i na tej podstawie oddalił wniosek, naraził się na zarzut nierozpoznania istoty sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi stosownie do art. 386 § 4 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.