Appeal court quashes joint sentence due to missing reasoning on fine inclusion and remands for retrial.

Sygn. akt. IV Ka 834/13

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 października 2013 roku Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Włodzimierz Wojtasiński Sędziowie SO Piotr Kupcewicz SR del. do SO Jarosław Całbecki (spr.) Protokolant st.sekr.sądowy Justyna Bobak przy udziale Jerzego Koźmińskiego Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Bydgoszczy po rozpoznaniu w dniu 24 października 2013 roku sprawy skazanego J. C. w przedmiocie wydania wyroku łącznego na skutek apelacji wniesionej przez skazanego od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 14 czerwca 2013 roku sygn. akt XI K 91/13 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania. IV Ka 834/13

UZASADNIENIE

J. C. wniósł o wydanie wyroku łącznego obejmującego kary orzeczone wyrokami:

1. Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 25 września 2007 roku w sprawie IV K 1033/05, 2. Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 28 stycznia 2003 roku sygn. akt III K 1241/00 3. Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 29 stycznia 2003 roku sygn. akt II K 1162/02 4. Sądu Rejonowego w Warszawie z dnia 5 lipca 2005 roku sygn. akt II K 1866/00 5. Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 10 listopada 1998 roku sygn. akt II K 661/98 6. Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 28 kwietnia 1997 roku sygn. akt II k 5/97 7. Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 16 listopada 1999 roku sygn. akt III K 2760/98 8. Sądu Rejonowego w Nowym Mieście Lubawskim z dnia 15 kwietnia 1996 roku sygn. akt II k 26/96 Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w wyroku łącznym z dnia 21 czerwca 2013 roku w sprawie XI K 91/13 po rozpoznaniu sprawy J. C., ustalił, iż był on skazany prawomocnymi wyrokami:

a) Sądu Rejonowego w Nowym Mieście Lubawskim z dnia 15 kwietnia 1996 rokuw sprawie o sygn. akt II K 26/96 za przestępstwo z art. 205 § l dkk popełnionew dniu 04 maja 1992r. na karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności zwarunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres 4 (czterech) lat, grzywnyw wysokości 3000 zł z zaliczeniem na jej poczet okresu aresztu tymczasowegood dnia 16 stycznia 1996r. do 15 kwietnia 1996r., przy czym postanowieniemSądu Rejonowego w Nowy Mieście Lubawskim z dnia 19 lipca 2000 roku wsprawie o sygn. akt II Ko 267/00 zarządzono wykonanie kary pozbawieniawolności, zmienionym postanowieniem Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 27września 2000r. sygn.. akt I Kz 1264/00 poprzez zaliczenie na poczet orzeczonejkary pozbawienia wolności okresu tymczasowego aresztowania od dnia 15stycznia 1996r. do 15 kwietnia 1996r.;

b) Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 10 listopada 1998 roku w sprawie osygn. akt II K 661/98 za przestępstwo z art. 286 § l kk popełnione w 29 czerwca 1995r. na karę roku pozbawienia wolności z zaliczeniem okresu tymczasowego aresztowania od dnia 1.11.1997r. do 13.11.1997r., od 04.08.1998r. do 26.08.1998r. i od 15.10.1998r. do 4.11.1998r.

c) Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 28 stycznia 2003 roku w sprawie o sygn. akt III K 1241/00 za przestępstwo z art. 205 § l dkk w zw. z art. 58 dkk popełnione dnia 15 kwietnia 1995 roku oraz od 16 do 18 maja 1995r. na karę roku pozbawienia wolności;

d) Sądu Rejonowego w Warszawie z dnia 05 lipca 2005r. w sprawie o sygn. akt II K 1866/00 za przestępstwo z art. 205 § l dkk popełnione dnia 19 września 1994 roku na karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności e) Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 28 kwietnia 1997 r. sygn. akt II K5/97: - za przestępstwo z art. 199 § 2 dkk popełnione w dniu 04 czerwca 1996r. nakarę l roku pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 1.000 złotych, - za przestępstwo z art. 265 § 2 dkk i art. 267 dkk w zw. z art. 10 § 2 dkkpopełnione w dniu 03 lipca 1996r. na karę 10 miesięcy pozbawieniawolności, przy czym orzeczono karę łączną roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres 3 lat, a następnie postanowieniem Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 19.09.2000r. w sprawie II Ko 1487/00 zarządzono wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności, f) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 16 listopada 1999 r. w sprawieo sygn. akt III K 2760/98 za przestępstwo z art. 205 § l dkk w zw. z art. 58 dkk popełnione w okresie od 28 maja do 11 czerwca 1996 r. na karę roku pozbawienia wolności z zaliczeniem tymczasowego aresztowania od dnia 7 lipca 1999 r do dnia 26 lipca 1999r. przy czym wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 23 maja 2007 roku sygn. akt II K 81/07 w miejsce kar jednostkowych pozbawienia wolności wskazanych w punktach a), b), c) i d) orzeczono karę łączną 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, a w miejsce kar pozbawienia wolności wskazanych w punktach e) i f) wymierzono karę łączną roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności g) Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 29 stycznia 2003 roku w sprawie o sygn. akt II K 1162/02 za przestępstwo z art. 294 § l i art. 286 § l kk w zw. z art. 12 kk popełnione w okresie od maja do końca czerwca 1997 roku na karę roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 50 stawek dziennych, przyjmując, wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych, h) Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 25 września 2007r. w sprawie IV K 1033/05 za przestępstwa, stanowiące ciąg przestępstw z art. 286 § l kk popełnione w pierwszej połowie czerwca 1995r. oraz w połowie lipca 1995r. na karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na 4 (cztery) lata oraz 200 stawek dziennych grzywny, przyjmując wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł., przy czym postanowieniem Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 06 kwietnia 201 Ir. zarządzono wykonanie warunkowo zawieszonej kary; postanowieniem z dnia 14.10.201 Ir.

Sąd Rejonowy w Bydgoszczy zaliczył na poczet kary pozbawienia wolności okres tymczasowego aresztowania od dnia 2.06.2000r. do 2.08.2000r.;

i) Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 30 lipca 2010 roku w sprawie o sygn. akt XI K 77/09 za przestępstwo z art. 286 § l kk w zw. z art. 64 § l kk popełnione w dniu 29 sierpnia 2008 roku na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na 4 (cztery) lata i oddanie w tym czasie pod dozór kuratora; Na podstawie art. 569§1kpk w zw. z art. 91§2kk Sąd I instancji zaskarżonym wyrokiem łącznym połączył kary pozbawienia wolności orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w Nowym Mieście Lubawskim w sprawie II K 26/96, Sądu Rejonowego w Grudziądzu w sprawie II K 661/98, Sądu Rejonowego w Warszawie dla Warszawy-Śródmieścia w sprawie II K 1866/00 oraz Sądu Rejonowego w Bydgoszczy w sprawach III K 1241/00 i IV K 1033/05 i orzekł karę łączną 5 lat pozbawienia wolności, a także połączył kary grzywny orzeczone w wymienionych wyżej sprawach II K 26/96 i IV K 1033/05 i w ich miejsce orzekł karę łączną 4000 złotych grzywny.

Sąd Rejonowy uznał, że w odniesieniu do kary łącznej roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 23 maja 2007 roku sygn. akt II K 81/07 obejmującej kary orzeczone w sprawach II K 5/97 Sądu Rejonowego w Grudziądzu i III K 2760/98 Sądu Rejonowego w Białymstoku rozstrzygnięcie to pozostaje aktualne i brak jest podstaw do uznania, iż wyrok łączny Sądu Rejonowego w Toruniu traci moc w tym zakresie. Dlatego w części dotyczącej objęcia nowym wyrokiem łącznym obu kar jednostkowych umorzono postępowanie na podstawie art. 17§1pkt7kpk.

Zaskarżony wyrok łączny zawiera także rozstrzygniecie w trybie art. 577kpk o zaliczeniu na poczet kary łącznej pozbawienia wolności okresów tymczasowego aresztowania stosowanego w połączonych karach jednostkowych oraz o umorzeniu na podstawie art. 572kpk postępowania w zakresie objęcia karą łączną w wyroku łącznym kar pozbawienia wolności orzeczonych w sprawach II K 1162/00 i XI K 77/09. Ponadto Sąd I instancji orzekł o kosztach nieopłaconej obrony z urzędu oraz o kosztach postępowania w sprawie. Apelację od tego wyroku wniósł skazany podnosząc, iż wymiar orzeczonych kar łącznych jest zbyt surowy, nie uwzględniający charakteru przestępstw, za które orzeczono kary podlegające łączeniu.

Wskazał, iż w sytuacji, gdyby poszczególne sprawy, w których zapadały wyroki skazujące, były objęte jednym postępowaniem karnym, otrzymałby karę niższą niż suma kar jednostkowych i niższą niż kara łączna orzeczona zaskarżonym wyrokiem łącznym. Skazany wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania a także o „prawidłowe naliczenie końca kary i zaliczenie grzywny”.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja skazanego zasługuje na uwzględnienie z uwagi na podniesiony zarzut „zaliczenia grzywny”, który należy rozumieć jako konieczność rozważenia możliwości połączenia wszystkich kar grzywny wymierzonych wcześniejszymi karami jednostkowymi. Podkreślić należy, iż po uchyleniu poprzedniego wyroku łącznego wydanego w sprawie XI K 142/12 i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, Sąd I instancji prowadząc ponownie postępowanie pod sygnaturą XI K 91/13 w sposób zwarty i wyczerpujący przeprowadził postępowanie dowodowe, poddając analizie sprawy, w których zapadały wyroki skazujące, zarówno wymienione we wniosku J.

C. jak i sprawy, co do których z urzędu dostrzegł konieczność zbadania wystąpienia przesłanek z art. 85kk i art. 86§1kk. Zwrócić należy jednak uwagę, że Sąd Rejonowy, przeprowadzając postępowanie dowodowe dostrzegł konieczność poddania analizie także spraw II K 266/07 Sądu Rejonowego w Nowym Mieście Lubawskim, II K 68/96 Sądu Rejonowego w Grudziądzu oraz II K 407/97 Sądu Rejonowego w Brodnicy i wydanych w tych sprawach wyroków wymierzających kary grzywny. Jednak skazania tymi wyrokami nie zostały wyszczególnione w części wstępnej wyroku łącznego.

Także pisemne motywy zaskarżonego wyroku nie zawierają stanowiska Sądu, czy skazania te uważa za zatarte w mocy prawa, mimo, iż nadal figurują one w aktualnej informacji z Kartoteki Karnej, czy też sąd stwierdził brak przesłanek z art. 85kk do objęcia ich karą łączną, czy z innych względów pominął je przy rozstrzyganiu o wyroku łącznym. Zważywszy, że wstępna analiza daty popełnienia przestępstwa przypisanego w sprawie II K 68/96 i daty wydania wyroku w sprawie II K 26/96 zdaje się wskazywać na spełnienie przesłanki z art. 85kk konieczne było zajęcie stanowiska przez Sąd Rejonowy co do braku podstaw do objęcia karą łączną także tej kary grzywny.

Brak stanowiska w tym zakresie w pisemnych motywach wyroku łącznego uniemożliwia Sądowi Odwoławczemu skontrolowanie prawidłowości orzeczenia w tej kwestii i skutkować musiało uchyleniem rozstrzygnięcia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Odnosząc się natomiast do rozstrzygnięcia zaskarżonego wyroku w zakresie kary pozbawienia wolności stwierdzić należy, iż Sąd Rejonowy prawidłowo przeanalizował przesłanki z art. 85kk związane z datami poszczególnych czynów i datami wydania wyroków skazujących w I instancji, trafnie stwierdził brak podstaw do wydania wyroku łącznego w zakresie kar pozbawienia wolności orzeczonych w sprawach II K 1162/00 Sądu Rejonowego w Toruniu i XI K 77/09 Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, umarzając na podstawie art. 572kpk postępowanie w tym zakresie.

Prawidłowo Sąd I instancji uznał również istnienie stanu powagi rzeczy osądzonej w zakresie rozstrzygnięcia związanego z karą łączną roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem łącznym w sprawie II K 81/07 Sądu Rejonowego w Toruniu. W tym zakresie Sąd Rejonowy w sposób szczegółowy i logiczny uzasadnił swoje stanowisko. Zważywszy, że Sąd I instancji łącznie rozstrzygnął w punkcie 1 sentencji wyroku łącznego o karach łącznych pozbawienia wolności i grzywny, wyrok łączny musiał zostać uchylony w całości z powodu wskazanych wyżej mankamentów dotyczących łączenia kar jednostkowych grzywny.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy powinien zbadać możliwość objęcia wyrokiem łącznym także pozostałych kar grzywny orzeczonych w wymienionych wyżej sprawach, a swoje stanowisko należycie uzasadnić. Jeżeli, wbrew zapisom w informacji z Krajowego Rejestru Karnego, sąd stwierdzi zatarcie tych skazań, należy również dać wyraz tym ustaleniom w pisemnych motywach wyroku. W odniesieniu do rozstrzygnięcia o karze łącznej pozbawienia wolności, rozważając wymiar tej kary należy również przeanalizować argumenty podnoszone przez skazanego w jego apelacji.