Plaintiff dismissed for lack of enforceable title against company before suing board members under Polish law.

Sygn. akt VII GC 276/12 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 września 2013 r. Sąd Okręgowy VII Wydział Gospodarczy w Białymstoku w składzie: Przewodniczący: SSO Julita Uryga Protokolant: Barbara Tomaszuk po rozpoznaniu w dniu 4 września 2013 r. w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa A. B. przeciwko A. M. i T. M. o zapłatę Oddala powództwo Sygn. akt VII GC 276/12

UZASADNIENIE

Powód A. B. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...) Przedsiębiorstwo (...) w pozwie skierowanym przeciwko A. M. domagał się zasądzenia kwoty 103.536,48 zł (sto trzy tysiące pięćset trzydzieści sześć 48/100 złotych) z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu z tytułu zapłaty ceny za wykonane roboty budowlane. Pozwany nie wniósł odpowiedzi na pozew w ustawowym terminie. Jednocześnie pismem z dnia 17 stycznia 2013 roku powód wniósł o zabezpieczenie roszczenia w trybie art. 730 1 k.p.c. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2013 roku Sąd Okręgowy oddalił przedmiotowy wniosek z uwagi na brak uprawdopodobnienia przez powoda swojego roszczenia oraz interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia.

W postanowieniu z dnia 15 kwietnia 2013 roku Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie na ww. postanowienie i podzielił stanowisko Sądu Okręgowego co do braku zaistnienia przesłanek z art. 730 1 § 1 k.p.c. Biorąc pod uwagę treść uzasadnionego postanowienia Sądu Apelacyjnego powód pismem z dnia 08 maja 2013 roku cofnął powództwo. Pismem z dnia 09 maja 2013 roku odwołał jednak swoje wcześniejsze oświadczenia o wycofaniu pozwu i podtrzymał powództwo o zapłatę. Precyzując powództwo w niniejszej sprawie pełnomocnik powoda pismem z dnia 28 maja 2013 roku wniósł o wezwanie T.

M. do uczestnictwa w sprawie w charakterze pozwanej, a także o zasądzenie solidarnie od pozwanych spornej kwoty wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 8 lutego 2012 roku do dnia zapłaty. Sąd Okręgowy uznał odpowiedź na pozew z dnia 21 czerwca 2013 roku złożoną przez pozwanego za spóźnioną na mocy art. 207 § 7 k.p.c. Również pozwana nie wykonała zarządzenia o złożeniu odpisu odpowiedzi na pozew i w związku z tym Sąd zarządził zwrot odpowiedzi na pozew pozwanym. Sąd Okręgowy ustalił co następuje: Bezspornym w sprawie pozostawało, iż na podstawie umowy o roboty budowlane z dnia 02 sierpnia 2010 roku oraz z dnia 21 marca 2011 roku powód wykonał na rzecz (...) Sp. z o.o. roboty budowlane, których przedmiotem było docieplenie elewacji budynków (k. 3-5).

Wykonanie robót przez powoda potwierdzają protokoły odbioru z dnia 24 stycznia 2012 roku (k.7,8). Jednocześnie powód nigdy nie uzyskał tytułu egzekucyjnego przeciwko (...) Sp. z o.o. zasądzającym na jego rzecz świadczenie objęte niniejszym postępowaniem. Sporna kwestia w przedmiotowej sprawie sprowadzała się więc do ustalenia możliwości pozwania członków zarządu (...) Sp. z o.o. w trybie art. 299 k.s.h.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Roszczenie powoda nie zasługiwało na uwzględnienie i podlegało oddaleniu. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z treścią art. 299 k.s.h. odpowiedzialność członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za jej zobowiązania uzależniona jest od wykazania przez wierzyciela tytułem egzekucyjnym istnienia niezaspokojonej wierzytelności w stosunku do tej spółki oraz istnienia bezskuteczności egzekucji z majątku spółki. Konstrukcja odpowiedzialności członka zarządu w powołanym wyżej przepisie opiera się na jej domniemaniu, zaś ciężar obalenia tegoż spoczywa na pozwanym członku zarządu.

Członek zarządu może uwolnić się od tej odpowiedzialności w następujących przypadkach: wykaże że we właściwym czasie złożył wniosek o upadłość albo postępowanie układowe; gdy nie doszło do złożenia takiego wniosku ale nie nastąpiło to z jego winy; gdy nawet nie zgłoszono wniosku lub nie wszczęto postępowania układowego, a wierzyciel nie poniósł szkody. Ciężar dowodu w takich przypadkach spoczywa na pozwanym członku zarządu. Warunkiem niezbędnym dla wytoczenia przeciwko członkom zarządu powództwa w trybie art. 299 k.s.h. jest więc posiadanie przez wierzyciela tytułu wykonawczego przeciwko spółce z ograniczoną odpowiedzialnością.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, jako osoba prawna ponosi bowiem odpowiedzialność za swoje zobowiązania. Nie ulega zatem wątpliwości, że wierzyciel powołujący się na bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce z ograniczoną odpowiedzialnością nie może pozwać członka zarządu tej spółki na podstawie art. 299 § 1 ksh bez uprzedniego uzyskania tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce. Jest to pogląd dominujący i konsekwentnie podtrzymywany w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. od uchwały z 15.06.1999r., III CZP 10/99 do wyroku z dnia 26.01.2012r.

I PK 78/11, który przytacza dotychczasowe orzecznictwo). Orzecznictwo to w kwestii wykładni art.299 § 1 ksh podkreśla, że przesłanką subsydiarnej odpowiedzialności odszkodowawczej członka zarządu jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Zakłada się trafnie, że zobowiązanie spółki wobec wierzyciela zostało wcześniej pomiędzy tymi stronami osądzone i tylko wtedy można wykazać, że egzekucja przeciwko spółce jest bezskuteczna. Stąd też wierzyciel pozywający członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością musi legitymować się tytułem egzekucyjnym przeciwko spółce.

Przekładając powyższe rozważania na analizowany stan faktyczny sprawy należy wskazać, iż powód nie legitymuje się tytułem egzekucyjnym przeciwko (...) Sp. z o.o. zasądzającym na jego rzecz świadczenie objęte niniejszym postępowaniem. Powód powołuje się jedynie na tytuł wykonawczy wydany przeciwko (...) Sp. z o.o. przez Sąd Rejonowy w Białymstoku z dnia 20.09.2012r. sygn. akt.: VIII GNc 3512/12, który dotyczy zupełnie innej wierzytelności, nie objętą niniejszym postępowaniem. W trakcie procesu konsekwentnie opierał roszczenie pozwu na dyspozycji art.299§1 ksh.

Mając na uwadze okoliczność, iż powód nigdy nie dochodził w postępowaniu sądowym swojego roszczenia o zapłatę kwoty 103.536,48 zł wobec (...) Sp. z o.o. należy stwierdzić, że nie legitymuje się tytułem egzekucyjnym przeciwko temu podmiotowi. Stąd też powództwo należy ocenić jako bezpodstawne, zaś dalsze rozważania odnośnie bezskuteczności egzekucji z majątku spółki należy uznać za bezprzedmiotowe i nie mające wpływu na los niniejszego powództwa.. Dlatego też mając na uwadze powyższe orzeczono na podstawie art.299§1 ksh jak w sentencji, wydając wyrok zaoczny w oparciu o art. 339 § 1 k.p.c. – wobec zwrotu odpowiedzi na pozew pozwanych i nie zajęcia przez nich stanowiska na rozprawie.