Legislator Case Law & Legislation
VIII U 2792/15 AI generated

Court dismissed appeal as disability degree does not equate to total work incapacity under social security law.

Case Number VIII U 2792/15
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The court dismissed the applicant's appeal against the Social Insurance Institution's refusal of a total work incapacity pension. The applicant argued that his moderate disability status should grant him total incapacity benefits, but the court distinguished between disability and work incapacity. The court held that these are legally distinct concepts requiring separate assessment, and the medical evidence confirmed only partial incapacity.

Legislator headnote

AI generated

Art. 57 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 5 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych: The concept of disability under rehabilitation law does not equate to work incapacity under social security law, and a moderate disability degree does not automatically establish total work incapacity.

Keywords

AI generated
total work incapacity disability degree social security law rehabilitation law medical assessment pension entitlement legal distinction

Cited Legislation

AI generated
Art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Stosownie do art. 57 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz.
Art. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Stosownie do art. 57 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz.

Cited Case Law

AI generated
II UK 386/02 OSNP 2004/12/213
(II UK 386/02 OSNP 2004/12/213), Sąd Najwyższy, odnosząc się do obu pojęć wskazał, iż na gruncie obowiązującego prawa nie ma podstaw do ich utożsamiania.
II UK 386/02
Disability degree determined by inability to work, not inability to perform social roles.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

UZASADNIENIE Decyzją z dnia 23 września 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. odmówił G. W. prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 16 września 2015 roku ustaliła, że ubezpieczony nie jest całkowicie niezdolny do pracy, wobec czego nie spełnia określonych w art. 57 ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przesłanek do przyznania wnioskowanego świadczenia. (decyzja – k 69/70 pliku akt ZUS zainicjowanego zaświadczeniem z dnia 15.01.2014) W odwołaniu z dnia 16 października 2015 roku wnioskodawca zaskarżył powyższą decyzję wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie mu prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, powołując się na ustalony wobec niego umiarkowany stopień niepełnosprawności. (odwołanie – k. 2-6) Odpowiadając na odwołanie pismem z dnia 28 października 2015 roku organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. (odpowiedź na odwołanie - k. 7).

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: G. W. urodził się w dniu (...). Z wykształcenia jest technikiem ekonomistą. Pracował jako monter, sprzątacz, portier. (niesporne). Decyzją z dnia 23 października 2014 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych – I Oddział w Ł. ustalił wnioskodawcy prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy na okres od dnia 1 września 2014 roku do 31 października 2015 roku. (decyzja k 33/34-35/36 pliku akt ZUS zainicjowanego zaświadczeniem z dnia 15.01.2014) W dniu 14 sierpnia 2015 roku wnioskodawca złożył wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. ( wniosek– k. 51/52 -53/54 pliku akt ZUS zainicjowanego zaświadczeniem z dnia 15.01.2014) Orzeczeniem z dnia 1 września 2015 roku Lekarz Orzecznik ZUS stwierdził, że ubezpieczony jest częściowo niezdolny do pracy (orzeczenie lekarza orzecznika k. 57/58 pliku akt ZUS zainicjowanego zaświadczeniem z dnia 15.01.2014) Od orzeczenia lekarza orzecznika wnioskodawca złożył sprzeciw (bezsporne).

Orzeczeniem z dnia 16 września 2015 roku Komisja Lekarska ZUS ustaliła, że ubezpieczony jest trwale częściowo niezdolny do pracy. (orzeczenie – k. 59/60 pliku akt ZUS zainicjowanego zaświadczeniem z dnia 15.01.2014) Decyzją z dnia 22 września 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych – I Oddział w Ł. ustalił wnioskodawcy od dnia 1 listopada 2015 roku rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. (decyzja k.61/62 pliku akt ZUS zainicjowanego zaświadczeniem z dnia 15.01.2014) Wnioskodawca w dzieciństwie przebył zapalenie wielonerwowe z niedowładem kończyn dolnych.

Stwierdzone objawy uszkodzenia układu nerwowego mają charakter trwały i nie powodują całkowitej niezdolności do pracy. (pisemna opinia biegłego sądowego specjalisty z zakresu neurologii J. B. k.

12) Z powodu tego zapalenia ma zaniki mięśniowe i osłabienie siły mięśniowej kończyn dolnych. Cierpi także na nadciśnienie tętnicze dobrze kontrolowane lekami. Schorzenia te łącznie z przebytym złamaniem szyjki kości udowej (w 1989 roku), obojczyka lewego (w 2003 roku) i po endoprotezoplastyce lewego stawu biodrowego (w czerwcu 2014 roku) z internistycznego punktu widzenia nie powodują całkowitej niezdolności do pracy wnioskodawcy. (pisemna opinia biegłego sądowego specjalisty z zakresu interny L. P. k.

16) Stan naruszenia sprawności narządu ruchu wnioskodawcy, z umiarkowanie ograniczoną zdolnością chodzenia, okresowo wymaga kuli łokciowej z powodu niedowładu kończyn dolnych. Z tego powodu jest on częściowo niezdolny do pracy. (pisemna opinia biegłego sądowego specjalisty z zakresu rehabilitacji K. K. k.

20) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane dokumenty oraz w oparciu o wydane w sprawie opinie biegłych lekarzy: neurologa, internisty i rehabilitanta, a zatem biegłych, których specjalizacje odpowiadają rodzajowi schorzeń występujących u wnioskodawcy. Opinie te nie zostały zakwestionowane w toku procesu przez żadną ze stron. Stanowiły zatem jedyne decydujące źródło dowodowe w sprawie.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie nie jest zasadne i podlega oddaleniu. Stosownie do art. 57 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. 2015 poz. 748, ze zm.) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki:

1) jest niezdolny do pracy;

2) ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy;

3) niezdolność do pracy powstała w okresach, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2, pkt 3 lit. b, pkt 4, 6, 7 i 9, ust. 2 pkt 1, 3-8 i 9 lit. a, pkt 10 lit. a, pkt 11-12, 13 lit. a, pkt 14 lit. a i pkt 15-17 oraz art. 7 pkt 1-3, 5 lit. a, pkt 6 i 12, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów. Przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy. Z kolei, przepis art. 58 ust. l pkt 5, ust.2 powołanej ustawy warunkuje posiadanie wymagane okresu składkowego i nieskładkowego, w myśl art.57 ust. l pkt 2, gdy ubezpieczony osiągnął okres składkowy i nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej 5 lat - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat i okres taki powinien przypadać w ciągu ostatniego dziesięciolecia przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była okoliczność, czy wnioskodawca jest niezdolny do pracy. Zgodnie z treścią przepisu art. 12 przywołanej już ustawy niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy. Częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.

Niezdolność do pracy orzeka się na okres nie dłuższy niż 5 lat, natomiast jeżeli według wiedzy medycznej nie ma rokowań odzyskania zdolności do pracy przed upływem 5. lat, niezdolność do pracy orzeka się na okres dłuższy niż lat 5 (art. 13 ust. 2 i 3 ustawy). Podnieść należy, że poziom posiadanych kwalifikacji, wyznacza zakres pracy, do której można odnosić ocenę zdolności do pracy w rozumieniu art. 12 i 13 ustawy. Inaczej mówiąc, ochrona ubezpieczeniowa służy temu kto utracił zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji, choćby w stopniu częściowej niezdolności do pracy.

Należy zatem, przy ocenie częściowej niezdolności do pracy, odnosić się do poziomu posiadanych kwalifikacji, przy czym w każdym przypadku należy zważyć posiadane wykształcenie oraz charakter dotychczasowego zatrudnienia ubezpieczonego i okres tego zatrudnienia. Nie sposób bowiem dokonać oceny posiadanych kwalifikacji, odnosząc się w sposób alternatywny z jednej strony do posiadanego wykształcenia, a z drugiej, do zatrudnienia wykonywanego przez ubezpieczonego. Aktualny jest również pogląd o konieczności ujmowania łącznie aspektu medycznego i ekonomicznego niezdolności do pracy ( wyrok Sądu Najwyższego z 10 czerwca 1999 r., II UKN 675/98, OSNAPiUS 2000 nr 16, poz. 624).

W ocenie Sądu ustalenia dokonane w toku postępowania nie uzasadniają zmiany zaskarżonej decyzji i nie stanowią podstawy do przyznania ubezpieczonemu prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało bowiem, że wnioskodawca nie jest osobą całkowicie niezdolną do pracy w rozumieniu art.12 cytowanej ustawy. Wynika to w sposób jednoznaczny z treści opinii biegłych o specjalizacjach lekarskich odpowiadających charakterowi schorzeń występujących u G. W.. Wskazani biegli zapoznali się z przedłożoną dokumentacją lekarską z przebiegu leczenia wnioskodawcy i na podstawie tej dokumentacji oraz badania bezpośredniego, opisali stan jego zdrowia.

Opinie biegłych są jasne i obiektywne, opisują stan zdrowia ubezpieczonego oraz sporządzone zostały zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą w zakresie stanowiącym ich przedmiot, będąc tym samym wiarygodnym źródłem dowodowym. Mając powyższe na względzie Sąd uznał zatem w pełni wartość dowodową wszystkich opinii biegłych wydanych w przedmiotowej sprawie oraz podzielił, jako przekonywujące, wnioski wypływające z ich treści. W ocenie Sądu złożone do sprawy opinie nie zawierają istotnych braków, biegli w sposób dostatecznie wyczerpujący określili jednostki chorobowe, które występują u wnioskodawczyni i ocenili ich znaczenie dla zdolności do pracy, odnosząc swoją ocenę do kwalifikacji zawodowych skarżącej.

Wynikające z opinii wnioski są logiczne i prawidłowo uzasadnione. Brak było przy tym, w ocenie Sądu, podstaw by kwestionować rzetelność i merytoryczną poprawność opinii. Zostały one bowiem sporządzone zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą w zakresie stanowiącym ich przedmiot. Biegli na podstawie przedstawionej dokumentacji leczenia i badania wnioskodawcy zdiagnozowali schorzenia, ocenili stopień ich zaawansowania, a przede wszystkim jednoznacznie wypowiedzieli się co do sprawności jego organizmu i wpływu dolegliwości na jej zdolność do pracy.

Stwierdzony zaś wobec G. W. umiarkowany stopień niepełnosprawności z powodu naruszenia sprawności narządu ruchu nie jest jednoznaczny ze stwierdzeniem długotrwałej niezdolności do pracy zarobkowej. Pojęcie niepełnosprawności na gruncie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie pokrywa się z pojęciem niezdolności do pracy w rozumieniu ustawy emerytalnej. W wyroku z dnia 20 sierpnia 2003 r. (II UK 386/02 OSNP 2004/12/213), Sąd Najwyższy, odnosząc się do obu pojęć wskazał, iż na gruncie obowiązującego prawa nie ma podstaw do ich utożsamiania.

Różnice występują zarówno w płaszczyźnie definicyjnej (pojęcie niezdolności do pracy, zawarte w ustawie o emeryturach i rentach z FUS jest inne niż pojęcie niepełnosprawności, zawarte w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych), jak i w zakresie orzekania o każdym z tych stanów. Są one też przesłanką do przyznania innego rodzaju świadczeń (uprawnień). Niepełnosprawność sama przez się nie zawsze uniemożliwia świadczenie pracy. Gdyby ustawodawca chciał utożsamiać niezdolność do pracy i niepełnosprawność to po pierwsze nie ustanowiłby dwóch odrębnych trybów ustalania tych kwestii, a w sytuacji istnienia dwóch trybów, wprowadziłby ewentualną zależność obu ustaleń.

Tymczasem zależność taka wynika z art.5 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zmn.) i dotyczy wyłącznie orzeczeń lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej ZUS ustalających niezdolność do pracy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie uznając je za niezasadne.