Court allows appeal costs waiver and court-appointed lawyer for defendant due to financial inability and mental health issues.

Sygn. akt II Cz 345/16 POSTANOWIENIE K., dnia 20 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Marian Raszewski po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2016 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa P. S., działającej w imieniu własnym i małoletniego N. S. przeciwko F. R. o ustalenie ojcostwa i roszczenia z tym związane w przedmiocie zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 22 kwietnia 2016 r., sygn. akt I RC 219/15 p o s t a n a w i a :

1. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zwolnić pozwanego od kosztów sądowych w części, tj. w zakresie opłaty od apelacji, oraz ustanowić dla pozwanego adwokata z urzędu, 2. oddalić zażalenie w pozostałym zakresie. Sygn. akt II Cz 345/16

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Kaliszu oddalił wniosek pozwanego F. R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie z powództwa P. S. działającej w imieniu własnym i małoletniego N. S. o ustalenie ojcostwa i roszczenia z tym związane. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniósł pozwany zaskarżając je w całości i domagając się jego zmiany poprzez uwzględnienie obu wniosków. Skarżący podniósł, że nie posiada środków pieniężnych na poniesienie kosztów sądowych oraz opłacenie fachowego pełnomocnika z wyboru, a jednocześnie nie posiada wiedzy prawniczej koniecznej do właściwej obrony swoich interesów w sprawie, a przy tym ma ograniczoną percepcję wynikającą ze spożywania tzw. „dopalaczy”.

Sąd Okręgowy, zważył co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2010, Nr 90, poz. 594 ze zm.) Sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie fizycznej, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Z kolei, stosownie do przepisu art. 117 § 5 k.p.c. przesłanką ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest uznanie potrzeby jego udziału w sprawie.

Należy podkreślić, że potrzebę ustanowienia pełnomocnika wyznacza nie tylko stan majątkowy osoby zgłaszającej wniosek, ale i stopień skomplikowania sprawy, jak i nieporadność strony. Z przedłożonego przez pozwanego oświadczenia wynika, że pozwany nie posiada żadnych środków pieniężnych i materialnych na uiszczenie kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania będą sprowadzać się do konieczności uiszczenia opłaty od apelacji. Te same oświadczenie pozwany złożył w treści zażalenia. Jednocześnie z przedłożonych przez pozwanego dokumentów w postaci kart informacyjnych z leczenia szpitalnego wynika, że pozwany był wielokrotnie (styczeń, lipiec, grudzień 2015 r.) hospitalizowany z powodu zaburzeń psychicznych związanych z uzależnieniem od tzw.

„dopalaczy”, skutkujących m.in. podjęciem próby samobójczej, osłabieniem percepcji, początkowo też urojeniami, oraz koniecznością zażywania leków psychotropowych. Uwzględniając zatem fakt istnienia uzasadnionych wątpliwości w zakresie zdrowia psychicznego pozwanego i związanego z tym wpływu na skuteczną samodzielną ochronę jego praw, biorąc nadto pod uwagę doniosły przedmiot niniejszego postępowania, którym jest ustalenie ojcostwa oraz związane z tym roszczenia, należy uznać, że istnieją przesłanki do zwolnienia pozwanego z kosztów sądowych w zakresie opłaty sądowej od apelacji oraz ustanowienia adwokata z urzędu, na podstawie – odpowiednio - art. 102 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (j. t.

Dz. U. z 2014 r., poz. 1025) oraz art. 117 § 5 k.p.c. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., Sąd Okręgowy orzekł, jak sentencji postanowienia.