Appeal court adjusts social security litigation costs based on individual dispute values rather than lump sums.

Sygn. akt III AUz 378/16 POSTANOWIENIE Dnia 14 września 2016 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Małgorzata Gerszewska (spr.) Sędziowie: SA Aleksandra Urban SA Alicja Podlewska po rozpoznaniu w dniu 14 września 2016 r. w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym sprawy Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. z udziałem zainteresowanych K. H., B. J. i I. R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne na skutek zażalenia Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. na postanowienie zawarte w pkt 2 wyroku Sądu Okręgowego w Słupsku V Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 lipca 2016 r., sygn. akt VU 371/16 postanawia:

1. zmienić zaskarżone postanowienie i zasądzić od Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. kwotę 600 zł (sześćset złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów procesu;

2. zasądzić od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. kwotę 30 zł tytułem zwrotu opłaty od zażalenia. SSA Małgorzata Gerszewska SSA Aleksandra Urban SSA Alicja Podlewska Sygn. akt III AUz 378/16

UZASADNIENIE

Postanowieniem zawartym w punkcie 2 wyroku z dnia 18 lipca 2016 r. Sąd Okręgowy w Słupsku V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zasądził od ubezpieczonego Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. kwotę 1080,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd wskazał, że zasądzona kwota to trzykrotność stawki minimalnej wynagrodzenia należnego radcy prawnemu w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego wynikająca z § 9 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2015.1804), tj. 360 zł.

Sąd uznał, iż jest to stawka, jaką należy w sprawie zastosować albowiem przedmiotem sporu w istocie nie była wysokość wypłat i wysokość składek, gdyż te nie były sporne, ale to czy sporne wypłaty stanowią podstawę wymiaru składek. Powyższe postanowienie zaskarżył wnioskodawca wnosząc o jego zmianę poprzez zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów procesu w łącznej kwocie 600 zł oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego zaprezentowanym w uchwale z dnia 20 lipca 2016 r. (sygn. akt III UZP 17/15) w sprawach o ustalenie istnienia bądź nieistnienia stosunku ubezpieczenia lub jego zakresu zastosowanie winny mieć stawki wynikające z dyspozycji § 6 Rozporządzenia.

A skoro tak, to wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego winno zostać obliczone w sposób następujący: co do K. H. -120 zł, co do I. R. -120 zł oraz co do B. J. - 360 zł, czyli łącznie: 600 zł.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Zażalenie wnioskodawcy zasługuje na uwzględnienie. Przystępując do rozpoznania zażalenia, w pierwszej kolejności podkreślić należy, iż przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było ustalenie podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne i rentowe, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne K. H., I. R. i B. J. z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę oraz umowy zlecenia u płatnika Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S., albowiem de facto doliczenie do istniejącej podstawy wymiaru składek, składek wynikających z dodatkowych przychodów otrzymywanych przez zainteresowane w spornych okresach nie zmienia - wbrew twierdzeniom Sądu I instancji - samego przedmiotu sporu.

A zatem sprawa w dalszym ciągu jest sprawą o podstawę wymiaru składek, a w szczególności o wysokość tej podstawy, nie zaś o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego, o których mowa w § 9 ust. 2 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804). Jak bowiem wskazał w uzasadnieniu swego postanowienia z dnia 24 września 2012 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie (III AUz 164/12, LEX nr 1220520) składki na ubezpieczenie społeczne nie są świadczeniami pieniężnymi z ubezpieczenia społecznego, lecz świadczeniami na to ubezpieczenie, a skoro tak to uznać należy, że wynagrodzenie pełnomocnika za udział w postępowaniu przed Sądem I instancji jest uzależnione od wartości przedmiotu sporu.

Tożsame stanowisko zaprezentował Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 1 czerwca 2010 r. ( III UZ 3/10, OSNP 2011/21-22/28), wyjaśniając, że zwrot kosztów procesu strony korzystającej z pomocy radcy prawnego w sprawie o ustalenie odpowiedzialności wspólników spółki jawnej za zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne następuje z uwzględnieniem wartości przedmiotu sporu. Zaprezentowany pogląd ostatecznie został uznany za trafny w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2013 r. (I UZP 1/13, Biul. SN 2013/5/15, LEX nr 1316088).

Podzielając w pełni pogląd prawny wyrażony w powołanym wyżej orzecznictwie, Sąd Apelacyjny stanął na stanowisku, że w analizowanej sprawie należało przyjąć, że w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczącej nałożenia na płatnika obowiązku uregulowania zaległych składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe za pracowników za okresy szczegółowo wymienione w zaskarżonych decyzjach, wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym powinno być ustalone na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, a nie w oparciu o § 9 ust. 2 tego rozporządzenia.

Kolejna kwestia, która wymagała wyjaśnienia, sprowadzała się do ustalenia, że pomimo faktu, iż Sąd Okręgowy, postanowieniem z dnia 9 czerwca 2016 r. połączył do wspólnego prowadzenia i rozpoznania sprawy z odwołań Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. z udziałem zainteresowanych: I. R. (VU 391/16), B. J. (VU 386/16) i K. H. (VU 371/16), to jednak tym - czysto technicznym - zabiegiem nie pozbawił ich odrębności, albowiem łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 października 2014 r., II UZ 31/14, LEX nr 1777905).

Jak podnosił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 23 września 2014 r., wydanym w sprawie II UZ 79/13 (LEX nr 1777914) wniesienie odwołań od odrębnie wydanych indywidualnych decyzji składkowych powoduje wszczęcie odrębnych spraw odwoławczych, które choć skumulowane w jednym postępowaniu w trybie art. 219 k.p.c. zawsze wymagają określenia osobnych wartości przedmiotów sporu i zaskarżenia w każdej z połączonych spraw indywidualnych. W konsekwencji te indywidualne wartości przedmiotów zaskarżenia, a nie ich suma, decydują o dopuszczalności skargi kasacyjnej, czy – jak w omawianym przypadku – sposobie ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego (por. też postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2014 r., II UZ 69/13, LEX nr 1424854, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2015 r., III CZP 58/15, LEX nr 1801480, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2015 r., III CZP 29/15, OSNC 2016/6/69).

I tak wartość przedmiotu sporu: - w sprawie VU 371/16 z odwołania Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. udziałem zainteresowanej K. H. wynosiła 386,95 zł, co oznacza, że wysokość kosztów zastępstwa procesowego wynosi 120 zł - § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804); - w sprawie VU 391/16 z odwołania Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. z udziałem zainteresowanej I. R. wynosiła 386,97 zł, co oznacza, że wysokość kosztów zastępstwa procesowego wynosi 120 zł - § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.

U. z 2015 r., poz. 1804); - w sprawie VU 386/16 z odwołania Przedsiębiorstwa Handlowego (...) Spółki z o.o. w S. z udziałem zainteresowanej B. J. wynosiła 986,74 zł, co oznacza, że wysokość kosztów zastępstwa procesowego wynosi 360 zł - § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz.1804). Razem wysokość kosztów zastępstwa procesowego winna zostać ustalona na kwotę 600 zł (120 zł + 120 zł + 360 zł), w konsekwencji czego Sąd Apelacyjny, na mocy art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., orzekł, jak w punkcie 1 sentencji.

Zgodnie z art. 36 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 623) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych, przy uwzględnieniu treści art. 108 § l k.p.c., art. 98 § l k.p.c. Sąd Apelacyjny, orzekł o kosztach postępowania w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz wnioskodawcy kwotę 30 złotych tytułem zwrotu opłaty od zażalenia (punkt 2 sentencji). SSA Małgorzata Gerszewska SSA Aleksandra Urban SSA Alicja Podlewska