Court allows termination of co-ownership by converting separate apartment ownership into shared land ownership.
Legislator summary
AI generatedThe court granted the applicant's request to terminate co-ownership of a plot of land and a building containing separate apartments. The parties agreed on the principle and method of termination, with the applicant and other participants waiving financial supplements. The court ruled that since the land had been previously divided administratively, a physical division of the property became possible, allowing the conversion of forced co-ownership into fractional shared ownership.
Legislator headnote
AI generatedArt. 210 k.c.; Art. 211 k.c.; Art. 3 ust. 1 zd. 2 ustawy o własności lokali: Termination of co-ownership of common property is permissible even if separate apartment ownership exists, provided a physical division of the building is possible.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt V NS 266/13 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2013 r. Sąd Rejonowy w Trzebnicy V Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w M. w składzie: Przewodnicząca: SSR Grażyna Wójcik Protokolant: Justyna Kądzioła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2013 r. w M. sprawy z wniosku E. L. przy udziale H. L., I. L., D. L. – K., B. K. i W. K. o zniesienie współwłasności postanawia: I. ustalić, że przedmiotem zniesienia współwłasności jest nieruchomość stanowiąca zabudowane działki gruntu nr (...) o łącznej powierzchni 0,4115 ha, położona w B., dla której Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą o numerze (...) o wartości 45.000,00 zł;
II. ustalić, że wnioskodawca E. L. i uczestnicy postępowania H. L., I. L. i D. L. – K., są współwłaścicielami w udziałach po ¼ lokalu mieszkalnego nr (...), stanowiącego odrębny przedmiot własności, o powierzchni 135,51 m 2, położonego w B. przy ul. (...), z którym związany jest udział w częściach wspólnych budynku i prawie własności działek nr (...) wynoszący (...), dla którego Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...); III. ustalić, że uczestnicy postępowania W.
K. i B. K. są współwłaścicielami na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej lokalu mieszkalnego nr (...), stanowiącego odrębny przedmiot własności, o powierzchni 189,76 m 2, położonego w B. przy ul. (...), z którym związany jest udział w częściach wspólnych budynku i prawie własności działek nr (...) wynoszący (...), dla którego Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...); IV. ustalić, że uczestnicy postępowania W. K. i B.
K. są współwłaścicielami na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej lokalu mieszkalnego nr (...), stanowiącego odrębny przedmiot własności, o powierzchni 69,26 m 2, położonego w B. przy ul. (...), z którym związany jest udział w częściach wspólnych budynku i prawie własności działek nr (...) wynoszący (...), dla którego Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...); V. znieść odrębną własność lokali mieszkalnych opisanych w pkt II - IV i związane z nimi udziały w częściach wspólnych budynku oraz gruntu w ten sposób, że właściciele poszczególnych lokali stają się współwłaścicielami nieruchomości gruntowej opisanej w pkt I w udziałach: a. wnioskodawca E. L.
– 8,5875%; b. uczestniczka postępowania H. L. – 8,5875%; c. uczestnik postępowania I. L. – 8,5875%; d. uczestniczka postępowania D. L.-K. – 8,5875%; e. uczestnicy postępowania B. K. i W. K. na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej – 65,65%; VI. znieść współwłasność nieruchomości opisanej w pkt I w ten sposób, że: a. zabudowaną działkę gruntu nr (...) o powierzchni 0,1416 ha i wartości 15.000,00 zł przyznać na współwłasność wnioskodawcy E. L. i uczestników postępowania H. L., I. L. i D. L. – K. w udziałach po ¼ każdy; b. zabudowaną działkę gruntu nr (...) o powierzchni 0,2699 ha i wartości 30.000,00 zł przyznać na wyłączną własność uczestników postępowania B.
K. i W. K. - na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej - bez obowiązku wzajemnych dopłat; VII. ustalić że koszty niniejszego postępowania ponosi wnioskodawca i uczestnicy postępowania każdy w zakresie związanym z jego udziałem w sprawie. Sygn. akt V NS 266/13
UZASADNIENIE
Wnioskodawca E. L., reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniósł o zniesienie współwłasności nieruchomości położonej w B., składającej się z działek zabudowanych nr (...) o powierzchni 0,1416 ha i nr 809/37 o powierzchni 0,2699 ha, dla której Sąd Rejonowy w Trzebnicy Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...) o wartości 45.000 zł, w ten sposób że: A. działkę zabudowaną nr (...) o wartości 15.000 zł przyznać na współwłasność: -. - wnioskodawcy E. L. i uczestniczki postępowania H.
L. na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej w udziale 1/2; - uczestnika I. L. w udziale 1/4; - uczestniczki D. L. – K. w udziale 1/4; B. działkę zabudowaną nr (...) o wartości 30.000 zł przyznać na wyłączną własność uczestnikom postępowania W. K. i B. K. na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej - bez obowiązku spłat i dopłat. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca i uczestnicy wyrazili zgodę na proponowany sposób zniesienia współwłasności i w tym celu wystąpili w trybie administracyjnym do Wójta Gminy K. o zatwierdzenie projektu podziału ww. nieruchomości na działki nr (...).
Decyzja w tym przedmiocie została wydana w dniu 20 czerwca 2011 r. W piśmie z dnia 9 czerwca 2013 r. wnioskodawca dodatkowo wniósł o zniesienie odrębnej własności lokali mieszkalnych ustanowionych w budynku mieszkalnym posadowionym na przedmiotowych działkach gruntu. Do pisma zostały dołączone pisemne oświadczenia wszystkich uczestników postępowania popierające wniosek w niniejszej sprawie. Na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2013 r. wnioskodawca wniósł o ustalenie, ze po zniesieniu odrębnej własności lokali mieszkalnych współwłaścicielom będą przysługiwały następując udziały we współwłasności nieruchomości:
W. i B. małżonkom K. – na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej – 65,65%, wnioskodawcy i jego żonie – na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej – 17,175%, I. L. – 8,5875% i D. L. – K. – 8,5875%. Nadto wskazał, że wydzielone działki geodezyjne znajdują się w posiadaniu stron zgodnie z wnioskiem i nie zachodzi potrzeba orzekania o obowiązku ich wzajemnego wydania. Na rozprawie w dniu 9 października 2013 r. wnioskodawca – działając imieniem własnym oraz jako pełnomocnik uczestników H. L. i I. L. – sprecyzował wniosek w ten sposób, że wniósł o przyznanie działki nr (...) na rzecz wnioskodawcy i uczestników H.
L., I. L. i D. L. – K. w udziałach po 1/4 dla każdego, a obecni uczestnicy postępowania W. K. i B. K. nie sprzeciwili się temu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Uczestnicy postępowania W. K. i B. K. są współwłaścicielami na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej lokalu mieszkalnego nr (...), stanowiącego odrębny przedmiot własności, o powierzchni 189,76 m 2, położonego w B. przy ul. (...), z którym związany jest udział w częściach wspólnych budynku i prawie własności działek nr (...) wynoszący (...), dla którego Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...). (dowód: odpis księgi wieczystej nr (...) k. 18-21) Uczestnicy postępowania W.
K. i B. K. są również współwłaścicielami na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej lokalu mieszkalnego nr (...), stanowiącego odrębny przedmiot własności, o powierzchni 69,26 m 2, położonego w B. przy ul. (...), z którym związany jest udział w częściach wspólnych budynku i prawie własności działek nr (...) wynoszący (...), dla którego Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...). (dowód: odpis księgi wieczystej nr (...) k. 26-28) Wnioskodawca E. L. i uczestnicy postępowania H.
L., I. L. i D. L. – K., są współwłaścicielami w udziałach po 1/4 lokalu mieszkalnego nr (...), stanowiącego odrębny przedmiot własności, o powierzchni 135,51 m 2, położonego w B. przy ul. (...), z którym związany jest udział w częściach wspólnych budynku i prawie własności działek nr (...) wynoszący (...), dla którego Sąd Rejonowy w Trzebnicy VIII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. prowadzi księgę wieczystą nr (...). (dowód: odpis księgi wieczystej nr (...) k. 22-25) Wnioskodawca E. L. i uczestnicy postępowania H.
L., I. L., D. L. – K., B. K. i W. K. na skutek wyodrębnienia własności lokali mieszkalny opisanych wyżej są współwłaścicielami nieruchomości wspólnej obejmującej działki nr (...) o łącznej powierzchni 0,4115 ha. (dowód: odpis księgi wieczystej nr (...) k. 5-8; akta księgi wieczystej nr (...); wyrys z mapy ewidencyjnej k. k. 9; decyzja z 20.06.2011 r. k. 10-11) Wartości powyższej nieruchomości gruntowej wynosi 45.000,00 zł, w tym działki nr (...) – 15.000 zł , a działki nr (...) – 30.000 zł. Wnioskodawca i uczestnicy postępowania są w posiadaniu działek, o przyznanie których wnoszą. (okoliczność bezsporna)
Sąd zważył, co następuje:
Wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Żądanie wniosku było bezsporne między wnioskodawcą a uczestnikami postępowania zarówno co do zasady jak i sposobu zniesienia współwłasności. Przepisy o zniesieniu współwłasności w częściach ułamkowych przyznają współwłaścicielowi uprawnienie do żądania zniesienia współwłasności (art. 210 k.c.). Jeżeli chodzi o sposób podziału nieruchomości objętych współwłasnością, to kodeks cywilny w pierwszej kolejności przewiduje podział fizyczny (art. 211 k.c.). Jednocześnie przepis art. 211 k.c. wyłącza żądanie zniesienia współwłasności przez podział, jeżeli byłby on sprzeczny z przepisami ustawy.
Takim przepisem jest art. 3 ust. 1 zd. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. z 2000 r., Dz. U. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.), który stanowi, że nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali. Na gruncie przytoczonego przepisu Sąd Najwyższy w uchwałach z dnia 14 lipca 2006 r., sygn. akt III CZP 53/06, LEX 188829 i z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt II CSK 664/07, LEX 424311 stanął na stanowisku, że nie wyłącza on dopuszczalności zniesienia przez sąd odrębnej własności lokali w postępowaniu o zniesienie współwłasności nieruchomości wspólnej, jeżeli możliwy jest fizyczny podział budynku, w którym tę własność ustanowiono.
Mając zatem na względzie powyższe oraz treść wniosku – po jego uzupełnieniu – a także przepisy art. 617 i nast. k.p.c., Sąd orzekł o zniesieniu odrębnej własności trzech lokali mieszkalnych, przekształcając w ten sposób współwłasność przymusową we współwłasność gruntu i trwale związanego z nim budynku w częściach ułamkowych, bez zmiany wysokości udziałów. Na skutek powyższego i w związku z wcześniejszym podziałem działki w trybie administracyjnym, możliwy stał się fizyczny podział nieruchomości zgodnie z wnioskiem, prowadzący do całkowitego wyjścia ze współwłasności między dwiema rodzinami.
Jednocześnie wskazać należy, że wnioskodawca i uczestnicy postępowania zgodnie rezygnowali z finansowych dopłat, o których mowa w art. 212 k.c. Na marginesie jedynie wskazać należy, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie miał znaczenia fakt, iż jeden z lokali mieszkalnych był obciążony hipoteką umowną. Ustanowienie hipoteki nie wyklucza bowiem uprawnienia każdego ze współwłaścicieli do żądania zniesienia współwłasności i nie determinuje określenia przez współwłaścicieli sposobu zniesienia współwłasności nieruchomości.
Istniejące obciążenie hipoteczne zostanie stosownie uregulowane na gruncie postępowania wieczystoksięgowego. Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd oparł się na odpisach i aktach ksiąg wieczystych, wyrysie z mapy ewidencyjnej oraz decyzji Wójta Gminy K. z 20 czerwca 2011 r. albowiem dowody te mają charakter urzędowy i korzystają z domniemania określonego w treści art. 244 § 1 k.p.c. Wszystkie pozostałe okoliczności istotne w niniejszej sprawie pozostawały między stronami bezsporne. Z tych względów Sąd orzekł jak w pkt I – VI sentencji postanowienia.
O kosztach postępowania w pkt VII Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 520 § 1 k.p.c.