Court awards business vehicle rental costs as necessary damages under Civil Code Art. 361 § 2. Verdict: allowed.
Legislator summary
AI generatedThe court ordered the insurance company to pay the plaintiff 43.70 PLN for the rental of a substitute vehicle used during business operations. The plaintiff argued that the rental was a necessary consequence of the car accident, while the defendant claimed the compensation covered all losses and questioned the rental's necessity and price. The court ruled in favor of the plaintiff, establishing that rental costs are recoverable damages and that the claimed amount was economically justified and not excessive.
Legislator headnote
AI generatedArt. 361 § 2 k.c.; Art. 822 § 1 k.c.; Art. 6 k.c.; Art. 102 k.p.c. - Costs for renting a substitute vehicle are considered necessary damages for business activities resulting from vehicle damage, provided the rental is economically justified and the vehicle class is comparable to the damaged one.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt: I C 505/16
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 lipca 2016 r. Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Bogusława Olszewska - Wojgienica Protokolant: st. sekr. sądowy Urszula Młynarczyk po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2016 r. w Giżycku na rozprawie sprawy z powództwa (...) sp.z o.o. sp.k. w O. przeciwko (...) S.A. w Ł. o zapłatę 1. Zasądza od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powoda (...) sp. z o.o. sp. k. w O. kwotę 43,70zł (czterdzieści trzy zł 70/100) z ustawowymi odsetkami od dnia 09.10.2014 r. do dnia zapłaty.
2. Zasądza od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powoda (...) sp. z o.o. sp. k. w O. kwotę 47zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
3. Nie obciąża pozwanego kosztami zastępstwa procesowego na rzecz powoda. Sygn. akt I C 505/16
UZASADNIENIE
Powódka (...) Sp. z o. o. Sp. K. z siedzibą w O. wniosła przeciwko (...) S.A. z siedzibą w Ł. pozew o zapłatę kwoty 43,70 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 9 października 2014 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego. Nadto domagała się zasądzenia na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu podała, iż w drodze umowy cesji nabyła wierzytelność przysługującą w stosunku do pozwanego zakładu ubezpieczeń z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych.
Zgodnie z twierdzeniami powódki przedmiotowa wierzytelność obejmuje koszt najmu pojazdu zastępczego za okres oczekiwania na naprawę uszkodzonego pojazdu. Pozwana do chwili obecnej nie uregulowała należnej kwoty. (pozew – k. 2-3) Pozwana (...) S.A. z siedzibą w Ł. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódki na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W ocenie pełnomocnika pozwanej wypłacone w toku postępowania likwidacyjnego odszkodowanie w kwocie 380 zł w całości zrekompensowało poniesioną szkodę.
Pełnomocnik zakwestionował także zasadność najmu pojazdu zastępczego, jego cenę oraz klasę. (odpowiedź na pozew – k. 47-48) Sąd ustalił, co następuje: E. R. jest właścicielem samochodu osobowego marki V. (...) o numerze rej. (...), który wykorzystuje w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W dniu 01 lipca 2014 r. uczestniczyła w kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ przedmiotowy pojazd. Sprawca zdarzenia posiadał ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego w pozwanym (...) S.A. z siedzibą w Ł.. ( dowód : akta szkody – k.
56) W dniu 25 sierpnia 2014 r. E. R. oddała pojazd do warsztatu celem dokonania naprawy usterek powstałych wskutek zdarzenia z dnia 1 lipca 2014 r. Pojazd odebrała w dniu 27 sierpnia 2014 r. Na ten okres wynajęła u powódki (...) Sp. z o. o. Sp. k. w O. pojazd zastępczy marki S. (...) za łączną kwotę 467,40 zł, w tym kwota 87,40 zł z tytułu podatku VAT. Tytułem najmu uiściła kwotę 43,70 zł. Wierzytelność w wysokości 423,70 zł przysługującą jej w stosunku do pozwanej zbyła w dniu 27 sierpnia 2014 r. na rzecz powódki. ( dowód : historia naprawy pojazdu – k. 12, umowa najmu – k. 4, cennik – k. 10, faktura VAT nr (...) – k. 9, pismo z 25.05.2014 r. – k. 5, polecenie przelewu – k. 14, umowa cesji z 27.08.2014 r. – k. 6, zawiadomienie – k.
8) W toku postępowania likwidacyjnego ubezpieczyciel przyznał i wypłacił powódce odszkodowanie za poniesioną szkodę w wysokości 380 zł odmawiając jednocześnie wypłaty odszkodowania w pozostałym zakresie. ( dowód : akta szkody – k. 56, pismo z 27.08.2014 r. – k. 11, polecenie przelewu – k.
13)
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo było zasadne i jako takie podlegało uwzględnieniu w całości. Ustalenia faktyczne w sprawie opierały się w znacznej części na okolicznościach, które nie były przedmiotem sporu między stronami, a także w ocenie Sądu nie budziły wątpliwości. Dotyczy to w szczególności okoliczności zdarzenia, które spowodowało szkodę, w tym winy za jego spowodowanie, która leżała po stronie osoby ubezpieczonej od odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego w pozwanej spółce. Pozwana bowiem, tak w toku postępowania likwidacyjnego, jak i w niniejszym postępowaniu, nie kwestionowała swojej odpowiedzialności za szkodę, którą wskutek tego zdarzenia poniosła E. R..
Nie negowała również ważności i skuteczności umowy cesji przedmiotowej wierzytelności na powódkę. Spór pomiędzy stronami sprowadzał się natomiast do ustalenia zakresu obowiązku odszkodowawczego spoczywającego na stronie pozwanej, a w szczególności rozstrzygnięcia, czy odpowiedzialność ubezpieczyciela sprawcy szkody obejmuje także obowiązek zwrotu kosztów najmu samochodu zastępczego, a nadto w jakim okresie zachodziła potrzeba najmu samochodu zastępczego i według jakich stawek. W tym kontekście należy wskazać, iż zgodnie z ogólnymi zasadami odpowiedzialności odszkodowawczej sprawca szkody ponosi odpowiedzialność za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła (art. 361 § 1 k.c.).
Regułą jest zasada pełnego odszkodowania. Powinno ono bowiem przywrócić w majątku poszkodowanego stan rzeczy naruszony zdarzeniem wyrządzającym szkodę. Utrwalony w orzecznictwie jest pogląd, zgodnie z którym na szkodę majątkową, do której naprawienia zobowiązany jest ubezpieczyciel, nie składa się jedynie koszt naprawy uszkodzonego pojazdu, ale również koszt wynajmu pojazdu zastępczego w zakresie, w jakim pozostaje on w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem wyrządzającym szkodę ( vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 2003 r., IV CKN 1916/00, uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2011 r., III CZP 5/11).
Należy powtórzyć za Sądem Najwyższym ( wyrok z dnia 8 września 2004 r., IV CK 672/03), iż „normalnym następstwem w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. jest bardzo często niemożność korzystania z samochodu przez poszkodowanego, nie tylko w sytuacji jego uszkodzenia ale również zniszczenia. Jeżeli więc poszkodowany poniósł w związku z tym koszty, które były konieczne, na wynajem pojazdu zastępczego, to mieszczą się one w granicach skutków szkodowych podlegających wyrównaniu”. Wynika z tego, iż poszkodowanemu przysługuje roszczenie, jeżeli w związku z uzyskaniem pojazdu zastępczego w jego majątku powstał uszczerbek.
Nie ulega wątpliwości, iż utrata możliwości korzystania z pojazdu wskutek jego zniszczenia bądź naprawy implikuje konieczność najmu pojazdu zastępczego na czas naprawy, co prowadzi do powstania uszczerbku w majątku poszkodowanego. W sytuacji gdyby do kolizji nie doszło, poszkodowany nie poniósłby bowiem dodatkowych kosztów związanych z najmem pojazdu. Za szkodę podlegającą naprawieniu przez ubezpieczyciela można uznać jednak tylko koszty niezbędne, ekonomicznie uzasadnione i rzeczywiście poniesione przez poszkodowanego na najem pojazdu zastępczego.
Okres najmu pojazdu winien zatem obejmować jedynie czas konieczny i niezbędny do naprawy samochodu uszkodzonego w wypadku komunikacyjnym albo – przy szkodzie całkowitej – czas niezbędny do nabycia nowego pojazdu. W judykaturze podnosi się, iż w każdym przypadku ocenić należy, czy wydatek był niezbędny dla korzystania z innego pojazdu w takim samym zakresie, w jakim poszkodowany korzystałby ze swego środka transportowego, gdyby mu szkody nie wyrządzono (vide wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2015 r., I ACa 185/15).
Świadczenie ubezpieczyciela ma bowiem charakter odszkodowawczy i nie powinno przewyższać wysokości poniesionej szkody. Dodatkowo należy w całości podzielić pogląd wyrażony między innymi w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 6 stycznia 1999 r., II CKN 109/98, iż normalnym następstwem uszkodzenia lub zniszczenia pojazdu służącego poszkodowanemu do prowadzenia działalności gospodarczej lub zarobkowej jest konieczność czasowego wynajęcia pojazdu zastępczego w celu kontynuowania tej działalności i koszty takiego najmu stanowią stratę określoną w art. 361 § 2 k.c. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd w niniejszej sprawie uznał, iż żądanie powódki zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego za okres 3 dni obejmujących czas naprawy pojazdu uszkodzonego wskutek wypadku komunikacyjnego jest zasadne.
Biorąc pod uwagę zakres uszkodzeń pojazdu i konieczność dokonania określonych napraw (historia naprawy pojazdu – k.
12) czas przeznaczony na naprawę pojazdu należy uznać za konieczny i celowy, a koszty z tym związane jako ekonomicznie uzasadnione. Należy wskazać, iż koszty ekonomicznie uzasadnione stanowią wydatki na najem pojazdu o podobnej klasie do pojazdu uszkodzonego poniesione w oparciu o stawki czynszu, które obowiązują na danym rynku lokalnym. W niniejszym postępowaniu pozwana nie wykazała by stawka czynszu w kwocie 156 zł dziennie (467,40 zł : 3 dni) była wygórowana w stosunku do przeciętnej stawki czynszu obowiązującej na rynku lokalnym.
Ciężar dowodzenia powyższej okoliczności obciążał pozwaną zgodnie z treścią art. 6 k.c. Odnosząc się natomiast do zarzutów dotyczących klasy pojazdu zastępczego należy wskazać, iż Sąd w niniejszej sprawie w całości podziela pogląd wyrażony przez Sąd Okręgowy w Olsztynie w wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r., IX Ca 852/14, zgodnie z którym możliwość korzystania z samochodu zastępczego o standardzie zbliżonym do uszkodzonego mieści się w zakresie znaczeniowym pojęcia normalnych następstw działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.
W ocenie Sądu stanowisko strony pozwanej nie zasługuje zatem na uwzględnienie, zaś żądanie zgłoszone przez powódkę należy uznać za zasadne w całości. Strona powodowa przedkładając umowę najmu pojazdu zastępczego oraz fakturę VAT skutecznie wykazała, że w majątku poszkodowanego powstał uszczerbek w związku z korzystaniem z pojazdu zastępczego, który podlega naprawieniu przez pozwaną na podstawie art. 822 § 1 k.c. W związku z powyższym należało zasądzić od pozwanej na rzecz powódki kwotę 43,70 zł odpowiadającą różnicy pomiędzy wysokością poniesionej szkody – 423,70 zł, a kwotą dotychczas wypłaconą powódce w toku postępowania likwidacyjnego – 380,00 zł.
Sąd zasądził odsetki od przyznanej kwoty od dnia 9 października 2014 r. zgodnie z żądaniem pozwu. Pozwana została bowiem poinformowana o wysokości kosztów najmu pojazdu w dniu 15 września 2014 r. – t. j. data wpływu wezwania do zapłaty wraz z fakturą VAT. Z tą chwilą miała zatem już możliwość ustalenia wysokości należnego odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów.
Sąd nie obciążył pozwanej kosztami zastępstwa procesowego mając na uwadze niewielki nakład pracy pełnomocnika strony powodowej, w tym niestawiennictwo na rozprawę, o której został prawidłowo zawiadomiony.