Supreme Court quashes lower court's dismissal of combined sentencing proceedings due to violation of procedural law.

Sygn. akt IV KK 148/15

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Zbigniew Puszkarski SSA del. do SN Dariusz Czajkowski (sprawozdawca) Protokolant Danuta Bratkrajc w sprawie D. W. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 2 czerwca 2015 r., kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść skazanego od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Z. z dnia 11 kwietnia 2012 r., uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Z. do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym kasacją wyrokiem łącznym Sąd Rejonowy w Z.:

1) na podstawie art. 575 § 1 k.p.k. rozwiązał karę łączną, wymierzoną w wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia 22.01.2007 r., sygn. akt … 432/06 wobec skazanego D. W.; 2 2) w oparciu o art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył kary pozbawienia wolności wymierzone za poszczególne przestępstwa wyrokami w sprawach Sądu Rejonowego w Z. z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt … 558/06 i Sądu Rejonowego w Z. z dnia 22.01.2007 r., sygn. … 432/06 i wymierzył skazanemu D. W. karę łączną 3 lat pozbawienia wolności;

3) powołując się na art. 572 k.p.k. umorzył postępowanie w sprawie objęcia wyrokiem łącznym wyroków Sądu Rejonowego w Z., wydanych w sprawach o sygn. … 964/05, … 1221/05, … 1128/05, … 72/10, … 429/10 oraz Sądu Rejonowego w M. o sygn. … 220/09 . Orzeczenie to nie zostało zaskarżone przez strony i uprawomocniło się w dniu 19 kwietnia 2012 r. Kasację od tego wyroku w całości – na korzyść skazanego – wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich. Zarzucił on temu wyrokowi: rażącą i mogącą mieć istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia obrazę prawa procesowego, to jest art. 572 k.p.k., polegającą na umorzeniu postępowania w przedmiocie objęcia wyrokiem łącznym wyroków Sądu Rejonowego w Z., wydanych w sprawach o sygn.

… 964/05, … 1221/05, … 1128/05 oraz … 72/10 i … 429/10, podczas, gdy: -czyny przypisane skazanemu w sprawach … 964/05, … 1221/05, … 1128/05, z uwagi na czas ich popełnienia i daty nieprawomocnego osądzenia, powinny być potraktowane jako pozostające w tym samym zbiegu realnym przestępstw, co czyny osądzone w sprawie Sądu Rejonowego w Z., ozn. sygn. … 558/06, będącej natomiast w zaskarżonym wyroku podstawą orzeczenia kary łącznej, obejmującej czyny przypisane D. W. w sprawie Sądu Rejonowego w Z., oznaczone sygn. … 432/06, -czyny przypisane D.

W. w sprawach … 72/10 oraz … 429/10, z uwagi na czas ich popełnienia i daty nieprawomocnego osądzenia, pozostawały w tym samym zbiegu realnym przestępstw, co obligowało Sąd do orzeczenia kary łącznej, której podstawą winny być kary jednostkowe wymierzone skazanemu w sprawach Sądu Rejonowego w Z. o sygn. … 964/05, …K 1221/05, …K 1128/05 i … 558/06 oraz kolejnej kary łącznej, której podstawą winny być kary jednostkowe wymierzone 3 skazanemu w sprawach tego Sądu o sygn. … 72/10 i … 429/10, albowiem za wszystkie czyny osądzone w tych sprawach orzeczono bezwzględne kary pozbawienia wolności, a więc kary tego samego rodzaju.

W konkluzji kasacji Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku łącznego w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Z. do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest oczywiście zasadna. Nie ulega bowiem żadnej wątpliwości, iż Sąd Rejonowy w Z. w sposób rażący obraził art. 572 k.p.k., umarzając postępowanie o wydanie wyroku łącznego we wskazanych przez Rzecznika Praw Obywatelskich sprawach. Wprawdzie zarzuty kasacyjne nie podnoszą równoczesnej obrazy art. 85 k.k., który to przepis formułuje materialne warunki dopuszczalności orzeczenia kary łącznej, a które to wymogi Sąd Rejonowy również naruszył w punkcie 2 zaskarżonego kasacją wyroku, dokonując wadliwego połączenia wyroków jednostkowych, to jednak przez pryzmat art. 118 § 1 i 2 k.p.k. uznać należy, że naruszenie to jest naturalną i logiczną konsekwencją wskazanego w skardze zarzutu obrazy art. 572 k.p.k.

Nie ma żadnych wątpliwości, że w świetle ujawnionych na rozprawie głównej wszystkich wyroków skazujących D. W., Sąd I instancji w sposób błędny ocenił materialnoprawne warunki do orzeczenia kary łącznej w wyroku łącznym i dokonał wadliwego połączenia wyroków Sądu Rejonowego w Z. z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt … 558/06 oraz z dnia 22 stycznia 2007 r., sygn. akt … 432/06 i jednocześnie bezpodstawnie umorzył postępowanie w pozostałym zakresie. Rację ma bowiem autor kasacji, że w zakresie ujawnionych przez Sąd a quo skazujących wyroków jednostkowych, w sprawie da się wyodrębnić trzy realne zbiegi, z których do połączenia wyrokiem łącznym powinny podlegać dwie sekwencje skazań.

Pierwsza dotyczy wyroków Sądu Rejonowego w Z. z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt … 964/05, z dnia 28 grudnia 2005 r., sygn. akt … 1221/05, z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt … 558/06 oraz z dnia 9 grudnia 2005r., sygn. akt … 1128/05, druga zaś – wyroków tego Sądu z dnia 11 października 2010 r., sygn. 4 akt … 429/10 oraz z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt … 72/10. W obu przypadkach orzeczone kary są tego samego rodzaju, zaś cezurą oddzielającą obie sekwencje - są daty popełnienia czynów, związane z datą pierwszego skazania w związku z ich popełnieniem.

Z tego też powodu, podzielając argumentację Rzecznika Praw Obywatelskich w odniesieniu do wadliwości wszystkich rozstrzygnięć zawartych w zaskarżonym wyroku łącznym, orzeczenie to należało uchylić i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Z., który w toku kolejnego rozpoznania sprawy rozstrzygnie zgodnie z wymogami materialnymi i procesowymi, wskazanymi w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia. Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.