Supreme Court dismisses appeal against civil judgment regarding non-exhaustive grounds for second-instance review.

Sygn. akt IV CZ 32/15 POSTANOWIENIE Dnia 9 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący) SSN Marian Kocon (sprawozdawca) SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa A. K. przeciwko P. F. i K. F. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 września 2015 r., zażalenia pozwanych na wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 4 grudnia 2014 r., uchyla zaskarżony wyrok. 2

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2014 r. Sąd Okręgowy w G. uchylił wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 9 kwietnia 2014 r. w sprawie z powództwa A. K. przeciwko P. F. i K. F., o zapłatę. Orzeczenie zaskarżyli pozwani zarzucając naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 386 § 4 k.p.c., poza wypadkami określonymi w § 2 i 3, sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w razie nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo gdy wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. Treść omawianych przepisów wskazuje, że możliwość uchylenia wyroku przez sąd drugiej instancji została ograniczona wyłącznie do sytuacji wyczerpująco w tych przepisach wymienionych. Oznacza to, że nie ma podstawy do dokonywania wykładni rozszerzającej przesłanki „nierozpoznania istoty sprawy” (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2012 r., II CZ 141/12, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2013 r., II CZ 193/12, niepubl.).

W sprawie Sąd Okręgowy przyjął, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy gdyż oddalił powództwo z uwagi na błędne ustalenie, iż zdarzenie wyrządzające szkodę nastąpiło w innych okolicznościach niż wskazanych w pozwie. Nietrafne jest stanowisko Sądu Okręgowego bowiem nie można przyjąć, że w sprawie zachodzą podstawy do uchylenia wyroku na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Rejonowy merytorycznie odniósł się do żądania pozwu, przeprowadził postępowanie dowodowe w tym kierunku oraz dokonał oceny prawnej. Wprawdzie Sąd Okręgowy na podstawie tego samego materiału dowodowego poczynił inne ustalenia faktyczne i stąd dokonał odmiennej oceny prawnej żądania pozwu, to jednak nie oznacza to braku rozpoznania istoty sprawy przez Sąd Rejonowy.

Obecny model postępowania cywilnego zakłada, że druga instancja stanowi instancję merytoryczną, w ramach której rozpoznanie sprawy powinno nastąpić ex novo i zakończyć się wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia kończącego 3 spór pomiędzy stronami. Tym samym, ewentualne braki w postępowaniu dowodowym mogły zostać samodzielnie uzupełnione przez Sąd Okręgowy. Uznając zarzut naruszenia art. 386 § 4 k.p.c. za uzasadniony Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok.