Court allows early pension by recognizing special conditions work via witness testimony despite certificate mismatch.
Legislator summary
AI generatedThe court granted the applicant's appeal, overturning the Social Insurance Institution's refusal of early retirement benefits. Although the applicant's employment certificate listed him as a fitter, the court found through credible witness testimony that he actually worked as a machine conservator, a role qualifying as special conditions work. Consequently, the court determined the applicant met the 15-year requirement for early retirement based on the factual evidence rather than the conflicting written document.
Legislator headnote
AI generatedUstawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; The court may recognize work performed under special conditions based on factual evidence and witness testimony even when the official employment certificate lists a different job title, provided the actual duties match the statutory definition of special conditions work.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt VIII U 3050/15
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 30 października 2015 r. (znak (...)) Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. odmówił R. W. prawa do emerytury na tej podstawie, iż do dnia 1 stycznia 1999 r. nie udowodnił on wymaganych 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Organ rentowy nie uznał jako pracy w szczególnych warunkach zatrudnienia wnioskodawcy od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. oraz od 2 maja 1977 r. do 30 września 1985 r., gdyż stanowisko pracy wykazane w świadectwie pracy z dnia 27 września 2001 r., tj.
ślusarz wykonujący obróbkę surowców włókienniczych i ich przędzenie, nie jest zgodne ze stanowiskiem wykazanym w wykazie A Zarządzenia nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r., Dział VII, poz. 1 pkt 12, na które powołuje się zakład pracy, tj. konserwator maszyn i urządzeń. Organ rentowy wskazał, że na dzień 1 stycznia 1999 r. wnioskodawca legitymuje się ogólnym stażem pracy w wymiarze 25 lat 2 miesiące i 1 dzień, w tym 24 lata, 10 miesięcy i 8 dni okresów składkowych oraz 3 miesiące i 23 dni okresów nieskładkowych. /decyzja – k. 47-48 w aktach ZUS dotyczących wnioskodawcy/ Odwołanie od decyzji ZUS w dniu 10 listopada 2015 r. złożył wnioskodawca kwestionując zawarte w niej rozstrzygnięcie i podnosząc, mimo wskazania w świadectwie pracy z dnia 27 września 2001 r., że pracował on na stanowisku ślusarza, faktycznie od 2 maja 1977 do 1 stycznia 1999 r., w pełnym wymiarze czasu pracy, pracował na stanowisku konserwatora maszyn i urządzeń.
Na potwierdzenie powyższej okoliczności skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań dwóch świadków. / odwołanie k. 2./ W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie argumentując jak w zaskarżonej decyzji. / odpowiedź na odwołanie k. 3-3 odwrót/. W toku dalszego procesu wnioskodawca poparł odwołanie a pełnomocnik ZUS wniósł o jego oddalenie. /protokół rozprawy z 03.03.2016 r – k. 8 – 9 odwrót/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Wnioskodawca R. W., urodzony (...), w dniu 14 kwietnia 2015 r. złożył wniosek o emeryturę. / wniosek k. 1 akt ZUS dotyczących wnioskodawcy/ Ogólny staż ubezpieczeniowy wnioskodawcy na dzień 1 stycznia 1999 r. wyniósł 25 lat, 2 miesiące i 1 dzień okresów składkowych i nieskładkowych /bezsporne/ W okresie od 9 października 1973 r. do 27 września 2001 r. wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym (...) S.A. w upadłości z siedzibą w Ł..
W okresie od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. wnioskodawcy powierzono wykonywanie obowiązków na stanowisku: ślusarz. /świadectwo pracy – k. 1 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25/ Od 25 kwietnia 1975 r. do 4 kwietnia 1977 r. wnioskodawca odbywał zasadniczą służbę wojskową. / świadectwo pracy – k. 1 akt osobowych wnioskodawcy; odpis z dnia 28.03.1975 r. karty powołania do odbycia zasadniczej służby wojskowej – k. 108 akt osobowych wnioskodawcy; karta obiegowa – k. 90 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25/ Po odbyciu zasadniczej służby wojskowej wnioskodawca od dnia 2 maja 1977 r. kontynuował zatrudnienie w PPHU (...) S.A. w upadłości w Ł. na stanowisku ślusarz. /świadectwo pracy – k. 1 akt osobowych wnioskodawcy; karta obiegowa – k. 88 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25; angaże – k. 81-87 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25 / W okresie od 1 października 1985 r. do 31 grudnia 2000 r. wnioskodawcy powierzono wykonywanie obowiązków na stanowisku: konserwator maszyn i urządzeń. /świadectwo pracy – k. 1 akt osobowych wnioskodawcy oraz angaże – koperta k. 25/ W okresie od 1 stycznia 2001 r. do 27 września 2001 r. wnioskodawcy powierzono wykonywanie obowiązków na stanowisku: formowacz. /świadectwo pracy – k. 1 akt osobowych wnioskodawcy; angaż i karta obiegowa – k. 25-26 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25/ Wnioskodawca w okresie od 18 stycznia 2000 r. do od 18 stycznia 2005 r. legitymował się Zaświadczeniem Kwalifikacyjnym (...) uprawniającym do zajmowania się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci na stanowisku eksploatacji. /kopia zaświadczenia – k.66 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25/ Zatrudnienie wnioskodawcy w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym (...) S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. ustało w dniu 27 września 2001 r.
W dacie ustania stosunku pracy wnioskodawca wykonywał pracę na stanowisku formowacz. W świadectwie pracy pracodawca wskazał, że w okresie zatrudnienia wnioskodawca stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze na podstawie wykazu A Zarządzenia nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r., przy czym: - od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. oraz od 2 maja 1977 r. do 31 grudnia 2000 r. na stanowisku wymienionym w Dziale VII poz. 1 pkt 12, (konserwator maszyn i urządzeń), - 1 stycznia 2001 r. do 27 września 2001 r. na stanowisku wymienionym w Dziale VII poz. 4 pkt 32 (formowacz), /świadectwo pracy – k. 1 akt osobowych wnioskodawcy – koperta k. 25// Przez cały okres zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym (...) S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. wnioskodawca stale (bez przestojów) i w pełnym wymiarze czasu pracy (co najmniej 8 godzin dziennie) pracował na halach produkcyjnych.
Panował tam hałas (na hali znajdowało się kilkadziesiąt maszyn i urządzeń), zapylenie i wysoka temperatura. Podczas pracy trzeba było stosować ochronniki słuchu i nosić ubranie robocze (spodnie, koszula, buty ochronne). Zadaniem wnioskodawcy było zapewnienie utrzymania maszyn i urządzeń produkcyjnych w ciągłym ruchu. Zakład pracy pracował w ruchu ciągłym – produkowano w nim rajstopy, skarpety oraz przędzę na potrzeby własne i na sprzedaż. Praca wnioskodawcy polegała na konserwacji maszyn i urządzeń produkcyjnych oraz usuwaniu ich awarii.
Praca wnioskodawcy była wykonywana w systemie dwuzmianowym brygadowym pod kierownictwem mistrza, który rozdysponowywał zadania oraz wydawał części zamienne do maszyn. Wnioskodawca miał takie same obowiązki i wykonywał takie same czynności zarówno w okresie, gdy zatrudniony był na stanowisku ślusarz, jak i wtedy, gdy był zatrudniony jako konserwator maszyn i urządzeń. Wnioskodawca nie był kierowany do wykonywania innych prac, np. biurowych, czy porządkowych / zeznania świadka S. B. – protokół z rozprawy z 03.03.2016 r. – k. 8 odwrót – 9; zeznania świadka M.
S. - protokół z rozprawy z 03.03.2016 r. – k. 9; zeznania wnioskodawcy– protokół z rozprawy z 03.03.2016 r. – k. 9 odwrót w zw. z e-protokołem z rozprawy z 23.06.2016 r., czas nagrania: 00:02:18 – 00:11:41 – płyta CD k. 30/ Decyzją z dnia 30 października 2015 r. (znak (...)) Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. odmówił R. W. prawa do emerytury wskazując, że do dnia 1 stycznia 1999 r. nie udowodnił on wymaganych 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Organ rentowy nie uznał jako pracy w szczególnych warunkach zatrudnienia wnioskodawcy od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. oraz od 2 maja 1977 r. do 30 września 1985 r. na stanowisku:
ślusarz. /decyzja – k. 47-48 w aktach ZUS dotyczących wnioskodawcy/ Sąd Okręgowy dokonał następującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i zważył, co następuje: Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. j. Dz. U z 2015 r. poz. 748 z późn. zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:
1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
27. W myśl ust. 2 art. 184 emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Z przepisu art. 32 wynika, że możliwe jest wcześniejsze przejście na emeryturę przez pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Zasady przechodzenia na wcześniejsze emerytury oraz wykazy stanowisk do tego uprawniających określa Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.
U. z 1983 r., nr 8, poz. 43 z późn. zm). Według treści § 3 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia. Pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn;
2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Powołany wykaz wskazuje wszystkie te prace w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego. Dodatkowo § 1 ust. 2 rozporządzenia stanowi, iż właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych ustalają w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B. Analiza treści wykazu A, stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r., wskazuje, że do prac wykonywanych w warunkach szczególnych należy wymieniona w Dziale VII (zatytułowanym „ W przemyśle lekkim”) „Obróbka surowców włókienniczych i ich przędzenie” (poz. 1).
Do prac tego rodzaju należą, wymienione w Dziale VII poz. 1 Wykazu A, stanowiącego załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r. (Dz.Urz. MG 1987.4.7) prace na stanowisku konserwator maszyn i urządzeń (pkt 12). Stosownie zaś do treści § 2 ust. 1 rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach w nim określonych są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Środkiem dowodowym stwierdzającym okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest - w myśl § 2 ust. 2 - świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach wystawione według określonego wzoru lub świadectwo pracy, w którym zakład pracy stwierdza charakter i stanowisko pracy w poszczególnych okresach oraz inne okoliczności, od których jest uzależnione przyznanie emerytury z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca spełnił warunki do uzyskania emerytury w zakresie wymaganego wieku (ukończone 60 lat) oraz ogólnego stażu pracy (co najmniej 25 lat).
Spór dotyczył natomiast okresu zatrudnienia wnioskodawcy na stanowisku ślusarza w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym (...) S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. oraz od 2 maja 1977 r. do 30 września 1985 r. Odmowa uwzględnienia przez organ rentowy wymienionego okresu wynikała nieprawidłowego, zdaniem organu rentowego, przyporządkowania rodzaju wykonywanych prac oraz zajmowanego stanowiska do zarządzenia resortowego, a mianowicie z tego, iż stanowisko pracy wykazane w wystawionym dla wnioskodawcy świadectwie pracy z dnia 27 września 2001 r., tj.
ślusarz wykonujący pracę przy obróbce surowców włókienniczych i ich przędzeniu, nie jest zgodne ze stanowiskiem wykazanym w wykazie A Zarządzenia nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r., Dział VII, poz. 1 pkt 12, na które powołuje się zakład pracy, tj. konserwator maszyn i urządzeń. Odnosząc się do powyższej spornej kwestii w pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, iż regulacja § 2, statuująca ograniczenia dowodowe i obowiązująca w postępowaniu przed organem rentowym, nie ma zastosowania w postępowaniu odwoławczym przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych.
W konsekwencji okoliczność i okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach sąd uprawniony jest ustalać także innymi środkami dowodowymi niż dowód z zaświadczenia zakładu pracy, w tym nawet zeznaniami świadków / por. uchwała Sądu Najwyższego z 27 maja 1985 r. III UZP 5/85; uchwała Sądu Najwyższego z 10 marca 1984 r. III UZP 6/84; wyrok Sądu Najwyższego z 30 marca 2000 r. II UKN 446/99, opubl. OSNAPiUS 2001, nr 18, poz. 562/. Dlatego też Sąd na okoliczność prac wykonywanych przez wnioskodawcę dopuścił dowód z dokumentacji pracowniczej wnioskodawcy oraz z zeznań świadków.
Z analizy dokumentów znajdujących się w aktach osobowych wnioskodawcy (tj. świadectwa pracy wystawionego przez pracodawcę w dniu 27 września 2001 r., angaży i dokumentów kadrowo-płacowych) wynika, iż przez cały okres zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym (...) S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. (tj. od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. i od 2 maja 1977 r. 27 września 2001 r. wnioskodawca wykonywał pracę na w pełnym wymiarze czasu pracy. Na podstawie zeznań świadków S. B. i M. S. Sąd poczynił ustalenia, iż wnioskodawca miał takie same obowiązki i wykonywał takie same czynności zarówno w okresie, gdy zatrudniony był na stanowisku ślusarz, jak i wtedy, gdy był zatrudniony jako konserwator maszyn i urządzeń.
Polegały one na konserwacji maszyn i urządzeń produkcyjnych oraz usuwaniu ich awarii. Oceniając zeznania ww. świadków Sąd uznał je za w pełni wiarygodne, gdyż są spójne i konsekwentne oraz znajdują potwierdzenie zarówno w zgromadzonej w toku postępowania dokumentacji, jak i w zeznaniach wnioskodawcy. Świadkowie ci pracowali z wnioskodawcą w spornym okresie czasu jako jego współpracownicy. Tym samym nie można oceniać ich zeznań jako opartych na przypuszczeniach lub relacjach innych osób. Świadkowie ci szczegółowo opisali czym zajmował się wnioskodawca w okresie spornym.
Zdaniem Sądu Okręgowego zebrany w sprawie materiał dowodowy dał dostateczne podstawy do uznania, że praca świadczona przez odwołującego się w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlowo-Usługowym (...) S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. w spornym okresie od 9 października 1973 r. do 24 kwietnia 1975 r. oraz od 2 maja 1977 r. do 30 września 1985 r. na stanowisku ślusarz była pracą wykonywaną w warunkach szczególnych. Wykonywane przez wnioskodawcę w ramach tego zatrudnienia czynności swoim rodzajem odpowiadały bowiem pracy na stanowisku konserwatora maszyn i urządzeń wymienionm w Dziale VII poz. 1 pkt 12 wykazu A stanowiącego załącznik nr 1 do zarządzenia nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r., co potwierdza również treść wystawionego przez pracodawcę świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach.
Reasumując, z zebranego materiału dowodowego wynika jasno, iż wnioskodawca legitymuje się ponad 15-letnim okresem pracy w warunkach szczególnych uprawniającym do wcześniejszej ze względu na wiek emerytury. Na podstawie art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych prawo do emerytury powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do jej nabycia. Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał wnioskodawcy prawo do emerytury od dnia 25 maja 2015 r., to jest od dnia ukończenia 60-go roku życia. ZARZĄDZENIE Wyrok z uzasadnieniem doręczyć peł. ZUS z pouczeniem oraz wypożyczyć akta rentowe 1.09.2016