Legislator Case Law & Legislation
VIII U 1785/15 AI generated

Court dismissed pension appeal due to applicant failing to prove work in special conditions. Applicant failed to prove work in special conditions required for early retirement. Court dismissed appeal as applicant failed to prove work in special conditions.

Case Number VIII U 1785/15
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The court dismissed the applicant's appeal against the Social Insurance Institution's refusal to reconsider pension rights. The applicant argued that his heavy machinery repair work involved significant time spent in tunnels, qualifying as special working conditions under the relevant regulation. However, the court found no evidence proving this work was performed continuously and in full working hours within tunnels, placing the burden of proof on the applicant.

Legislator headnote

AI generated

Art. 227 k.p.c.; Art. 3 k.p.c.; Art. 477 § 14 k.p.c.: The burden of proof regarding facts essential for the decision lies with the party deriving legal consequences from them; the court cannot initiate evidence collection on its own initiative.

Keywords

AI generated
burden of proof special working conditions early retirement pension tunnel work civil procedure law

Cited Legislation

AI generated
Art. 6 k.c.
Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 6 k.c. to na wnioskodawcy spoczywał ciężar dowodowy w niniejszej sprawie.
Art. 232 k.p.c.
Art. 3 k.p.c.
Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art.
Art. 227 k.p.c.
3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (patrz wyrok SN z dnia 17 grudnia 1996 roku, I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76).
Art. 477 § 14 k.p.c.
Dlatego też Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach
art. 6 k.c
Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 6 k.c.
art. 232 k.p.c
art. 3 k.p.c
Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art.
art. 227 k.p.c
3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (patrz wyrok SN z dnia 17 grudnia 1996 roku, I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76).

Cited Case Law

AI generated
I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76
227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (patrz wyrok SN z dnia 17 grudnia 1996 roku, I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76).

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

UZASADNIENIE Decyzją z dnia 19 maja 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. odmówił M. W. prawa do ponownego rozpatrzenia uprawnień do emerytury wobec nieprzedłożenia żadnych nowych dokumentów, które miałyby wpływ na zmianę decyzji z dnia 23 lutego 2015 roku odmawiającej prawa do tego świadczenia. /decyzja k. 24 akt ZUS/ W dniu 17 czerwca 2015 roku M. W. odwołał się od powyższej decyzji wskazując, jego praca w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Z., które później zmieniło nazwę na Miejskie Przedsiębiorstwo (...) polegała na obsłudze i naprawie samochodów ciężarowych i świadczona była zazwyczaj w kanale, co podlega zaliczeniu do kategorii pracy w szczególnych warunkach - wykaz A prac w szczególnych warunkach Dział XIV pkt 16. /odwołanie k 2 – 3/ Odpowiadając na odwołanie pismem z dnia 8 lipca 2015 roku organ rentowy wniósł o jego oddalenie.

W uzasadnieniu podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. /odpowiedź na odwołanie k- 6 - odwrót/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: M. W., urodzony (...), nie będący członkiem OFE, w dniu 10 lutego 2015 roku złożył wniosek o przyznanie emerytury. /wniosek k. 1 akt ZUS/. Ogólny staż ubezpieczeniowy wnioskodawcy na dzień 1 stycznia 1999 roku wyniósł 27 lat, 11 miesięcy i 2 dni, w tym 27 lat, 6 miesięcy i 22 dni okresów składkowych i 4 miesiące i 10 dni okresów nieskładkowych. / karta przebiegu zatrudnienia k 16 akt ZUS/ W okresie od 1 października 1970 roku wnioskodawca był zatrudniony w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Z., którego następcą prawnym jest Miejskie Przedsiębiorstwo (...) w Z..

Początkowo pracował w tym przedsiębiorstwie jako uczeń razem z mechanikiem. Po 3 latach - po egzaminie przeprowadzonym w zakładzie został mechanikiem samochodowym. W okresie tego zatrudnienia zajmował się remontami komunalnych samochodów ciężarowych typu: śmieciarki, samochody asenizacyjne, piaskarki, zamiatarki, naprawą mostów, skrzyń biegów i silników, wymianą oleju. Część tych prac wykonywał w kanałach, a część (naprawy skrzyni biegów, mostów tylnych) - poza kanałem. Naprawiał także samochody w warsztatach mechanicznych.

Były tam wydzielone stanowiska naprawcze na wolnym powietrzu. Wnioskodawca dokonywał również napraw na ulicy. Zdarzało się również, że wnioskodawca cały dzień naprawiał w kanale koparki. Prace takie mogły trwać nawet około tygodnia. /świadectwa pracy k 19-20 akt ZUS, zeznania świadka H. B. – e protokół rozprawy z dnia 1 kwietnia 2016 roku – zapis nagrania 00:21:22 – 00:26:49 – płyta CD k.33, zeznania świadka A. K. - e protokół rozprawy z dnia 1 kwietnia 2016 roku – zapis nagrania 00:32:21 – 00:39:19- płyta CD k.33, zeznania świadka G.

O. – e protokół rozprawy z dnia 1 kwietnia 2016 roku – zapis nagrania 00:39:19 – 00 :43:37 – płyta CD k. 33, przesłuchanie wnioskodawcy – e - protokół rozprawy z dnia 1 kwietnia 2016 roku – zapis nagrania 00:47:09 w zw. z informacyjnymi wyjaśnieniami 00:01:46 – 00:12:58 – płyta CD k. 33/. Decyzją z dnia 23 lutego 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. odmówił M. W. prawa do emerytury. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że na wymagane 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wnioskodawca do dnia 1 stycznia 1999 roku nie udowodnił takiego okresu.

Organ rentowy zakwestionował pracę wnioskodawcy w warunkach szczególnych w okresie zatrudnienia w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Z. - od 1 października 1970 roku do 7 lipca 1983 roku oraz od 7 października 1983 roku do 30 kwietnia 1992 roku ze względu na brak świadectwa pracy w szczególnych warunkach za ten okres. /decyzja k.15 akt ZUS/ Pismem z dnia 30 kwietnia 2015 roku wnioskodawca ponownie wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – I Oddziału w Ł. o przyznanie prawa do emerytury, powołując świadków – pracowników Przedsiębiorstwa (...) w Z. (później Miejskiego Przedsiębiorstwa (...)), którzy potwierdzić mieli charakter jego zatrudnienia w tym zakładzie. /wniosek k 17-18 akt ZUS/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dowodów z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w tym w aktach ZUS oraz akt osobowych wnioskodawcy.

Ponadto Sąd oparł się na spójnych zeznaniach świadków, korespondujących z dokumentacją oraz częściowo na przesłuchaniu wnioskodawcy. Sąd Okręgowy dokonał następującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i zważył, co następuje: Odwołanie nie jest zasadne. Zgodnie bowiem z brzmieniem art.114 ust.1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. 2015 poz. 748, ze zm.) (dalej: ustawa emerytalna) prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość.

Z cytowanego przepisu wynika, iż warunkiem ponownego ustalenia prawa do świadczeń jest uzyskanie nowych dowodów lub ujawnienie okoliczności, które istniały przed wydaniem decyzji, a nie były znane organowi w chwili orzekania i mają wpływ na prawo do tych świadczeń lub ich wysokość /por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 sierpnia 1999 r., II UKN 231/99 - OSNAPiUS 2000 nr 19 poz. 734; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2003 r. III UZP 5/03 - OSNAPiUS rok 2003, Nr. 18, poz. 442/. W sprawie niesporne pozostaje, że w Zakład Ubezpieczeń Społecznych – I Oddział w Ł. w dniu 23 lutego 2015 roku wydał decyzję, na mocy której odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury z uwagi na niewykazanie co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Niesporne także pozostaje, że decyzja ta jest prawomocna. Na poparcie swojego wniosku o ponowne ustalenie prawa do emerytury wnioskodawca wskazał świadków - osoby, które pracowały z nim do dnia 1 stycznia 1999 roku w Przedsiębiorstwie (...) w Z.. W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę brak jest jednak jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia odwołania wnioskodawcy. Zgodnie bowiem z brzmieniem art.184 ust.1 ustawy emerytalnej ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art.32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:

1. okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2. okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.

27. W myśl art.184 ust.2 tej ustawy emerytura, o której mowa w ust.1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem. Z przepisu art.32 cytowanej ustawy wynika z kolei, że możliwe jest wcześniejsze przejście na emeryturę przez pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Zasady przechodzenia na wcześniejsze emerytury oraz wykazy stanowisk do tego uprawniających określa Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r., nr 8, poz. 43 z późn. zm). Według treści § 3 i 4 tego rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia.

Pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn;

2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Powołany wykaz wskazuje wszystkie te prace w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego. Analiza treści wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. wskazuje, że do prac w warunkach szczególnych należą wymienione w dziale XIV pkt 16 prace wykonywane w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych lub szynowych. Stosownie zaś do treści § 2 ust.1 cytowanego rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach w nim określonych są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.

Środkiem dowodowym stwierdzającym okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest - w myśl § 2 ust. 2 - świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach wystawione według określonego wzoru lub świadectwo pracy, w którym zakład pracy stwierdza charakter i stanowisko pracy w poszczególnych okresach oraz inne okoliczności, od których jest uzależnione przyznanie emerytury z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach. Wymaga podkreślenia, iż dla oceny, czy pracownik pracował w szczególnych warunkach, nie ma istotnego znaczenia nazwa zajmowanego przez niego stanowiska (w tym przypadku mechanik samochodowy), a tylko rodzaj powierzonej mu pracy.

Świadczy to o tym, że nawet jeśli w świadectwie pracy, czy też w innych dokumentach znajdujących się w aktach osobowych ubezpieczonego w sposób nieprecyzyjny została wskazana nazwa stanowiska zajmowanego przez ubezpieczonego, to i tak nie może to być decydującym kryterium w zakresie jego oceny pod kątem zakwalifikowania do prac wykonywanych (czy też nie) w szczególnych warunkach, zwłaszcza wobec kategorycznych i w pełni wiarygodnych zeznań powołanych w sprawie świadków oraz informacji wynikających z akt (por. wyrok SA w Gdańsku III AUa 2119/2012, Lex Polonica nr 5269010).

Ustalenia Sądu dokonane w przedmiotowej sprawie wykazały, że tylko część zadań, które w spornym okresie wykonywał wnioskodawca mieści się we wskazanej powyżej kategorii prac w warunkach szczególnych. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy Sąd nie dał wiary twierdzeniom wnioskodawcy, że praca przez niego wykonywana w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Z. była pracą świadczoną w warunkach szczególnych, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Przeczy bowiem temu przyznane przez M. W. już w odwołaniu stwierdzenie, że jego praca polegała na obsłudze i naprawie samochodów ciężarowych i świadczona była zazwyczaj w kanale.

Z przesłuchania wnioskodawcy wprost wynika z kolei, co zresztą potwierdzili świadkowie, że część napraw samochodów ciężarowych (np. skrzyni biegów, mostów tylnych) odbywała się także poza kanałem, w warsztatach mechanicznych. Brak jest wobec powyższego jakichkolwiek dowodów na to, że odwołujący pracował wyłącznie w kanałach remontowych, co mogłoby uzasadniać zakwalifikowanie jego pracy przy naprawie pojazdów mechanicznych lub szynowych do prac określonych w dziale XIV wykazie A poz. 16 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku.

Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 6 k.c. to na wnioskodawcy spoczywał ciężar dowodowy w niniejszej sprawie. Oparcie polskiej procedury cywilnej na zasadzie kontradyktoryjności jedynie w wyjątkowych przypadkach dozwala Sądowi na podjęcie czynności mających na celu pobudzenie inicjatywy stron, a zasadą w tym zakresie jest samodzielne dążenie uczestników postępowania do wykazania prawdziwości podnoszonych twierdzeń. Jeżeli twierdzenie istotne dla rozstrzygnięcia nie zostanie udowodnione, to o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy decyduje rozkład ciężaru dowodu.

Zatem strona, na której spoczywa ciężar dowodu, ponosi ryzyko ujemnych skutków niedopełnienia swoich obowiązków w tym zakresie. Sąd uznał również, zgodnie z poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 grudnia 1996 roku, iż nie jest zarówno zobowiązany, jak i uprawniony do przeprowadzenia dochodzenia w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 232 k.p.c.).

Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (patrz wyrok SN z dnia 17 grudnia 1996 roku, I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76). Wnioskodawca nie przedstawił w toku sprawy żadnych dowodów, które by świadczyły o tym, że praca którą wykonywał w spornym okresie w charakterze mechanika samochodowego była pracą wykonywaną stale i w pełnym wymiarze czasu w kanałach remontowych.

Powyższy fakt nie wynika także z dokumentacji osobowej istniejącego jeszcze zakładu pracy ani z pisemnego oświadczenia tego zakładu (k 35). Reasumując - z zebranego materiału dowodowego wynika jasno, iż wnioskodawca w spornym okresie nie wykonywał stale, w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy czynności określonych w dziale XIV poz. 16 wykazu A cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, określającego prace w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego.

Biorąc pod uwagę powołane przepisy stwierdzić należy, że pomimo iż wnioskodawca spełnił pozostałe przesłanki do przyznania emerytury, a mianowicie: na dzień złożenia wniosku o emeryturę ukończył 60 rok życia, posiada co najmniej 25-letni okres składkowy i nieskładkowy, nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, to jednak ze względu na nieprzepracowanie wymaganego ustawowo okresu 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze emerytura wnioskodawcy nie przysługuje. Dlatego też Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie.