Appeal dismissed; debt based on manager liability, not spouse consent, precludes enforcement against wife.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court dismissed the creditor's appeal against the lower court's refusal to issue an enforceability clause against the debtor's wife. The creditor argued the wife, as a company proxy, implicitly consented to the debt incurred by her husband, but the court found the underlying debt arose solely from statutory liability of company managers under the Commercial Code. Consequently, the court ruled that the specific requirement for proving the wife's consent to the legal act was not met, as the debt did not stem from such an act. The decision was based on the statutory provisions governing the scope of enforceability clauses against spouses.
Legislator headnote
AI generatedArt. 299 § 1 ksh; Art. 385 kpc; Art. 397 § 2 kpc: A creditor cannot obtain an enforceability clause against a spouse when the underlying debt arises from the statutory liability of a company manager rather than a legal act performed with the spouse's consent.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt VI Gz 176/16 POSTANOWIENIE Dnia 9 sierpnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki (spr.) Sędziowie: SO Beata Hass – Kloc SO Anna Harmata Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Mikulska po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku : (...)Sp. z o.o. w R. z udziałem : I. Z. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w R. V Wydziału Gospodarczego z dnia 4 maja 2016 r., sygn. akt V GCo 53/16 postanawia: oddalić zażalenie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rzeszowie oddalił wniosek wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd podał, że wierzyciel wniósł o nadanie klauzuli wykonalności prawomocnemu tytułowi egzekucyjnemu w postaci nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym w sprawie o sygn. akt V GNc 5663/13, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 3 października 2014 r. – także przeciwko małżonce dłużnika I. Z., z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżonków.
Wierzyciel wskazał, że małżonka dłużnika w okresie powstania zaległości była prokurentem (...) Spółka z o.o. w W.. Sąd stwierdził, że zakres jego kognicji w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika obejmuje badanie przesłanek merytorycznych, tj. : czy przedłożony dokument stwierdzający obowiązek świadczenia przez dłużnika spełnia kryteria stawiane tytułowi egzekucyjnemu, czy wierzyciel udokumentował, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika, czy osobę wskazaną we wniosku łączył związek małżeński z dłużnikiem w chwili wydania tytułu egzekucyjnego i czy pozostaje ona w tym związku w czasie postępowania klauzulowego.
Sąd Rejonowy podniósł dalej, że w celu uzyskania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika wierzyciel powinien przedstawić dokument urzędowy lub prywatny stwierdzający fakt, że wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonki dłużnika. Ponieważ w ocenie Sądu Rejonowego w/w przesłanka, warunkująca nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika nie została wykazana orzeczono jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł wierzyciel, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 787 kpc poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji odmowę nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika.
Wskazując na powyższą podstawę zaskarżenia wierzyciel domagał się zmiany postanowienia i nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika, z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Domagał się również zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia skarżący zarzucił, że postanowienie Sądu I instancji należy uznać za błędne.
Podniósł, że małżonka dłużnika była i jest wpisana w Krajowym Rejestrze Sądowym jako prokurent BP (...) z o.o., co oznacza, że wyrażając na to zgodę musiała się liczyć z konsekwencjami jakie są z tym związane. Będąc małżonką dłużnika, który pełnił funkcję członka zarządu w/w Spółki zaciągał zobowiązania także w stosunku do wierzyciela niewątpliwie wyrażała na to zgodę. Zdaniem wierzyciela trudno wyobrazić sobie, aby będąc prokurentem i żoną dłużnika nie miała jakiejkolwiek wiedzy na temat jego zobowiązań wobec wierzyciela i nie wyrażała zgody na ich zaciąganie.
Sąd Okręgowy rozpoznając przedmiotowe zażalenie zważył, co następuje: Z uzasadnienia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika wynika, że nakaz zapłaty z dnia 3 lutego 2014 r. wdany w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Rzeszowie w sprawie o sygn. akt V GNc 5663/13 dotyczył roszczenia (...)Spółki z o.o. w R., które zostało skierowane przeciwko M. Z., który pełnił funkcję członka zarządu (...) Spółka z o.o. - opartego na podstawie art. 299 § 1 ksh, w związku z bezskuteczną egzekucją, która została skierowana przeciwko w/w Spółce.
Zauważyć zatem należy, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym w postaci w/w nakazu zapłaty wierzytelność nie wynika z czynności prawnej dłużnika (M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku zaistnienia przesłanek określonych przepisem art. 299 § 1 ksh. Oznacza to, że brak jest podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika tytułowi egzekucyjnemu, którego podstawą wydania było roszczenie wynikające z art. 299 § 1 ksh.
Z powyższych względów (a nie wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia) wniosek wierzyciela podlegał oddaleniu. Mając na uwadze powyższe zażalenie wierzyciela oddalono na podstawie art. 385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc.