Court allows life insurance claim for deceased father-in-law, rejecting insurer's logic error regarding ex-husband definition.

Sygn. akt II Ca 592/15

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ K., dnia 18 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt (spr.) Sędziowie: SSO Jacek Chmura SSR del. Mariusz Drygas Protokolant: st. sekr. sąd. Elżbieta Wajgielt po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2016 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z powództwa M. Z. przeciwko (...) SA w P. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 5 sierpnia 2015r. sygn. akt I C 1720/14 1. oddala apelację, 2. zasądza od pozwanego (...) Spółka Akcyjna w P. na rzecz powódki M. Z. kwotę 300 zł powiększoną o 23 % podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. SSR del. Mariusz Drygas SSO Wojciech Vogt SSO Jacek Chmura II Ca 592/15

UZASADNIENIE

Powódka M. Z. wniosła przeciwko (...) S.A. w P. zasądzenie kwoty 2.350,00zł z ustawowymi odsetkami od dnia 01.11.2013r. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu wniósł ponadto o zasądzenie również kosztów. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów. Sąd Rejonowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2015 r. zasądził od pozwanego (...) SA w P. na rzecz powódki M. Z. kwotę 2.350,00 /dwa tysiące trzysta pięćdziesiąt, 00/100/ złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13 listopada 2013 roku do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie oddalił powództwo i orzekł o kosztach postępowania.

Rozstrzygnięcie swoje oparł na następujących ustaleniach: Powódka M. Z. zawarła z (...) S.A. w P. grupową umowę ubezpieczenia na życie. Jednym ze zdarzeń za które ubezpieczona powinna otrzymać świadczenie był zgon teścia. Umówione świadczenie wynosiło 2.350,00zł. Powódka złożyła w dniu 07.11.2013r. do pozwanego wniosek o wypłatę świadczenia w związku ze śmiercią teścia J. Z. w dniu 01.11.2013r. W chwili śmierci teścia mąż powódki już nie żył. A.Z. zmarł 08.03.2011r. Pismem z dnia 13.11.2013r. pozwany odmówił wypłaty świadczenia podnosząc, że w dacie zgony teścia powódki jej mąż już nie żył.

Odwołanie powódki nie zostało uwzględnione. Sąd uznał, że stosunek powinowactwa nie ustaje wraz ze śmiercią małżonka i dlatego mimo śmierci męża powódki jego ojciec nadal pozostaje jej teściem (art. 61 8k.r.o.). Śmierć J. Z. była zdarzeniem, z którym umowa wiązała wypłatę świadczenie. Apelację od tego rozstrzygnięcia złożył pozwany zaskarżając wyrok w części, to jest za wyjątkiem punktu drugiego, w którym Sąd oddalił powództwo. Zarzucił naruszenie prawa materialnego, to jest art. 58 k.c. w związku z § 1 pkt. 2 klauzuli 10 oraz §2 pkt. 29 Ogólnych Warunków Ubezpieczeń zatwierdzonych przez Zarząd uchwalą nr 11/2010, art. 353 1 k.c. i art. 805 § 1 k.c. i 5 k.c.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zarzutom stawianym w apelacji Sąd Rejonowy nie naruszył prawa materialnego. Należy podkreślić, że zaszło zdarzenie, z którym ogólne warunki ubezpieczenia stosowane do umów ubezpieczenia grupowego na życie zatwierdzone przez Zarząd Ubezpieczyciela uchwałą nr 11/2010 z dnia 17 sierpnia 2010 r. wiążą odpowiedzialność ubezpieczyciela. Zgodnie z klauzulą 10 § 1 tych warunków teść ubezpieczonego to ojciec małżonka. Zgodnie z zawartą przez powódkę umową (polisa nr (...), warunki ubezpieczenia (...)) za śmierć teścia pozwany zobowiązał się wypłacić świadczenie w wysokości 2.350 zł.

Nie jest sporne między stronami, że zmarł J. Z., który był ojcem A. Z., który do chwili swojej śmierci pozostawał w związku małżeńskim z M. Z. (powódką). Należy więc zadać bardzo proste pytanie: czy zmarły A. Z. był ojcem małżonka M. Z.? Na tak postawione pytanie Sąd I instancji odpowiada twierdząco. Natomiast pozwany odpowiada przecząco na tak postawione pytanie odwołując się do pojęcia współmałżonka , które to pojęcie zdefiniowano w OWU jako osobę pozostającą z ubezpieczonym w związku małżeńskim (§ 2 pkt. 29).

Definicja współmałżonka jest poprawna. Małżeństwo oznacza zawsze związek kobiety i mężczyzny zawarty z zachowaniem wymogów art. 1 k.r.o. ( art. 18 Konstytucji RP i art. 1 k.r.o.). Współmałżonkiem w stosunku do A jest więc drugi człon tej relacji, czyli podmiot (...) Relacja ta ma charakter zwrotny. Pojęcie więc „współmałżonka„ zakłada z definicji – ponieważ jest relacją zwrotną – istnienie dwóch podmiotów. Pojęcie to nie funkcjonuje w zbiorze jednoelementowym. Przeniesienie tego pojęcia do definiowania zbiorów jednoelementowych jest podstawowym, elementarnym, błędem logicznym zwanym błędem przesunięcia kategorialnego.

Mieszanie kategorii ontologicznych jest w teorii języka niedopuszczalne. Jeżeli teść to ojciec małżonka według definicji z klauzuli 10 § 1 OWU, to nie można pod to pojęcie „małżonka” wstawiać innego pojęcie „współmałżonka”, które wcześniej zdefiniowano w określony sposób. Należy sobie zdać sprawę, że pojęcia te nie są równoważne, nie są synonimami i w żadnym wypadku nie można ich używać zamiennie. Pojęcie małżonka jest pojęciem szerszym i obejmuje nie tylko aktualnego współmałżonka ale i byłego małżonka.

Powódce więc należy się kwota dochodzona pozwem ponieważ doszło do zdarzenia, z którym OWU wiążą odpowiedzialność pozwanego. OWU nie są więc sprzeczne z prawem tylko ich wykładnia dokonywana przez pozwanego jest sprzeczna z elementarnymi zasadami logiki. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało, zgodnie z art. 385 k.p.c., orzec jak w sentencji. Jacek Chmura Wojciech Vogt Mariusz Drygas