Court dismissed security claim due to lack of proven risk of asset loss by defendant.

Sygn. akt XVI GC 184/13 POSTANOWIENIE Dnia 08 sierpnia 2013 roku Sąd Okręgowy w Warszawie XVI Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSO Jan Wawrowski po rozpoznaniu w dniu 08 sierpnia 2013 roku w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę w przedmiocie wniosku powoda o udzielenie zabezpieczenia roszczenia postanawia: oddalić wniosek. SSO Jan Wawrowski

UZASADNIENIE

W pozwie z dnia 31 grudnia 2012 r. (data prezentaty) pierwotnie wniesionym do Sądu Okręgowego we Wrocławiu X Wydział Gospodarczy przekazanym następnie do tutejszego Sądu, powód wniósł o udzielenie zabezpieczenia dochodzonego roszczenia o zapłatę kwoty 1 036 620,00 złotych poprzez ustanowienie na jego rzecz hipoteki przymusowej na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości przysługującego pozwanemu oraz związanym z nim prawie własności budynku i urządzeń stanowiących odrębną nieruchomość pozwanego położonych w W. przy ul. (...), dla których Sad Rejonowy dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie prowadzi księgę wieczystą (...) - do wysokości sumy zabezpieczenia tj. 1 036 620,00 zł.

W uzasadnieniu przesłanki istnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu, wnioskodawca wskazał, iż dnia 20 marca 2012 roku jako członek konsorcjum zawarł z pozwanym, także jako członkiem konsorcjum wykonawczego umowę, której przedmiotem było wykonanie, dostawa i montaż stalowych konstrukcji szybów wind panoramicznych, przy czym umowa została zawarta pod warunkiem zawieszającym jej skuteczność w postaci wyrażenia przez inwestora zgody na jej brzmienie (umowa k. 23-69). Nie będąc jednak przez pozwanego poinformowanym o braku odpowiedniej zgody a więc bezskuteczności zawartej umowy wykonywał objęty nią przedmiot (wniosek o udzielenie informacji k.80, pisma inwestora k. 87, 88-90 ).

Ostatecznie zawarta umowa nie uzyskała waloru skuteczności z uwagi na odstąpienie przez pozwanego od umowy zawartej z inwestorem i złożenie podwykonawcom w tym pozwanemu oświadczenia o wypowiedzeniu umowy z dnia 20 marca 2012 roku oraz odmowie podpisanie uzgodnionego aneksu do niej (odstąpienie k. 126-127). Pozwany dnia 6 listopada 2012 roku dokonał odbioru prac wykonanych przez pozwanego, lecz następnie dokonał zniszczenia swojego egzemplarza protokołu i konsekwentnie odmawia powodowi wypłaty wynagrodzenia oraz uznania zasadności roszczenia odszkodowawczego powoda (protokół inwentaryzacyjny k. 138 - 140, korespondencja pomiędzy stronami – k. 141 - 159).

Na roszczenie dochodzone pozwem składa się szkoda poniesiona przez powoda w postaci określonego w umowie z dnia 20 marca 2012 roku wynagrodzenia za konstrukcje szybów windowych w wysokości 1 151 8000,00 złotych pomniejszona o koszty niewykonanego ostatecznie przez pozwanego montażu szybów o wartości 115 180 złotych. W uzasadnieniu przesłanki istnienia interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia dochodzonego roszczenia wnioskodawca wskazał katastrofalną sytuacje finansowa pozwanego, który według złożonego sprawozdania finansowego za rok 2011 wykazał stratę w wysokości około (...) złotych (sprawozdanie k. 113-116).

Nadto wskazał, iż według danych raportu z wywiadu gospodarczego pozwanego wartość jego zobowiązań sięga około 1,5 miliarda złotych i został on zakwalifikowany jako podmiot o dużym ryzyku kredytowym, wobec którego konieczne jest stosowanie dodatkowych zabezpieczeń płatności w tym w formie przedpłaty (raport k. 117-121). Wnioskodawca wskazał, iż powyższe informacje w połączeniu z ogólną trudną sytuacją w branży budowlanej źle rokują dla możliwości przyszłej egzekucji orzeczenia wydanego w sprawie względem pozwanego, którego potencjalna upadłość jest aktualnie przedmiotem rozmów branżowych.

Sąd zważył, co następuje:

Wniosek jest bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu. Stosownie do art. 730 i 730 1 k.p.c. przesłankami ustawowymi zabezpieczenia roszczenia są uwiarygodnienie roszczenia, tj. uprawdopodobnienie jego zasadności oraz uprawdopodobnienie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Tak wskazane warunki dopuszczalności zabezpieczenia muszą istnieć łącznie, co oznacza, że brak chociażby jednej z nich powoduje, że zabezpieczenie roszczenia jest niedopuszczalne. Uprawdopodobnienie roszczenia w postępowaniu zabezpieczającym, przy uwzględnieniu treści art. 243 k.p.c. oznacza, że uprawniony przedstawił i należycie uzasadnił twierdzenia, które stanowią podstawę dochodzonego roszczenia.

Sąd na etapie postępowania zabezpieczającego nie rozpoznaje meritum sporu, a ocenia jedynie wiarygodność istnienia roszczenia na podstawie posiadanego materiału procesowego. W przedmiotowej sprawie w ocenie sądu wnioskodawca uprawdopodobnił istnienie przysługującego mu roszczenia będącego przedmiotem wniosku o zabezpieczenie. Dołączone do wniosku dowody z dokumentów w postaci zawartej umowy, protokołu inwentaryzacyjnego oraz korespondencji prowadzonej pomiędzy powodem i pozwanym oraz powodem i inwestorem w ocenie Sądu dostatecznie wskazują na istnienie po stronie uprawnionego roszczenia o zapłatę z tytułu wykonanych na rzecz pozwanego usług pomimo braku zawartej umowy.

Drugą przesłanką udzielenia zabezpieczenia jest istnienie interesu prawnego w jego uzyskaniu. Zgodnie z § 2 art. 730 1 k.p.c. interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia roszczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. W przypadku roszczeń o świadczenia pieniężne obawa co do wykonywania orzeczenia może co do zasady powstać w związku z tym, że zagrożona jest wypłacalność obowiązanego, w szczególności gdy nie ma on dostatecznego majątku, bądź zachodzi ryzyko jego znacznego uszczuplenia, tak że nie będzie mógł regulować swoich długów.

Stwierdzenie jednak zagrożenia zależy od obiektywnej sytuacji dłużnika, co z kolei prowadzi do wniosku, że zagrożenie możliwości zaspokojenia wierzycieli musi być konkretnie stwierdzone w każdym poszczególnym wypadku. Wprawdzie do jego wykazania wystarczy uprawdopodobnienie, jednakże nie może wchodzić w rachubę sama teoretyczna możliwość utraty majątku przez dłużnika. W razie uwzględnienia tego rodzaju teoretycznych możliwości zabezpieczenie roszczeń, które według intencji ustawy ma mieć miejsce wyjątkowo, musiałoby się stać regułą (por. orzeczenie SN z dnia 09.09.1961r.

IV CZ 54/61, OSNC 1963/6/114). W ocenie Sądu, w kontekście powyższych rozważań należy uznać, iż wnioskodawca nie uprawdopodobnił istnienia po jego stronie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Z przedstawionego przez niego dokumentu w postaci sprawozdania finansowego za rok 2011 wynika wprawdzie strata brutto po stronie pozwanego w wysokości (...) zł, wskazać jednak należy, iż okoliczność poniesienia straty w roku obrotowym nie przesądza jeszcze, iż obowiązany nie posiada w ogóle majątku, z którego w przyszłości mogłoby nastąpić zaspokojenie roszczenia w razie uwzględnienia powództwa.

Taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, w skład bowiem majątku pozwanego wchodzą na dzień złożenia sprawozdania także między innymi posiadane przez niego rzeczowe aktywa trwałe o wartości (...) zł a także aktywa obrotowe o łącznej wartości (...) zł w tym zapasy o wartości(...) zł, środki pieniężne oraz ich ekwiwalenty o wartości (...) zł oraz wierzytelności w postaci należności z tytułu dostaw, usług i inne o wartości (...) zł. Niezależnie zatem od ponoszonych przez obowiązanego strat w ocenie Sądu majątek obowiązanego wciąż jest tych rozmiarów, iż nie istnieje zagrożenie niezaspokojenia roszczenia uprawnionego o zapłatę kwoty 1 036 620,00 zł.

Sąd nie uznał przy tym za wiarygodne informacji o stanie majątkowym pozwanego, zawartych w analizie przeprowadzonej przez podmiot zajmujący się wywiadem gospodarczym i dołączonej do wniosku. Dokument ten będący bowiem w istocie dokumentem prywatnym sporządzonym na podstawie informacji niewiadomego pochodzenia - i w przeciwieństwie do sprawozdania finansowego niezweryfikowanym przez podmiot zewnętrzny - nie może stanowić źródła obiektywnych danych co do stanu majątkowego obowiązanego w przypadku gdy zależy od nich udzielenie zabezpieczenia roszczenia na jego majątku.

Nie uprawdopodobniają istnienia interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia w niniejszej sprawie także ogólnikowe twierdzenia wnioskodawcy o możliwych przyszłych problemach majątkowych pozwanego będących przedmiotem dyskusji w branży budowlanej - obawa w tym zakresie powinna być bowiem realna i konkretna, a nie stanowić jedynie przypuszczenia. Wreszcie o stanie majątkowym pozwanego, który mógłby uzasadniać udzielenie zabezpieczenia roszczenia nie przesądza także powołanie się przez powoda na trudną sytuację w branży w której działa pozwany.

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą przywołaną wcześniej, którą Sąd orzekający uznaje za własną, obawa o utratę wypłacalności dłużnika powinna bowiem dotyczyć konkretnego podmiotu w osobie obowiązanego, a nie ogólnie określonej całej gałęzi gospodarki w ramach której prowadzi on działalność. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 730 1 § 1 i 2 k.p.c. SSO Jan Wawrowski ZARZĄDZENIE 1. (...), 2. (...) SSO Jan Wawrowski