Appeal court vacates first instance dismissal for failure to serve defendant's address due to lack of legal counsel.

Sygn. akt I ACz 511/16 POSTANOWIENIE Dnia 6 kwietnia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Wojciech KościołekSędziowie: SA Jerzy Bess SO (del.) Beata Kurdziel (spr.)po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2016 r. w Krakowiena posiedzeniu niejawnymsprawy z powództwa A. Ż. przeciwko A. C. o ochronę dóbr osobistych na skutek zażalenia powódki na zarządzenie Przewodniczącego Składu Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 21 grudnia 2015r., sygn. akt I C 1367/15 postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.

Uzasadnieniepostanowienia z dnia 6 kwietnia 2016 r. Zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2015 r., sygn. akt I C 1367/15, Przewodniczącyskładu orzekającego Sądu Okręgowego w Krakowie zwrócił pozew o zapłatę, wniesionyprzez powódkę A. Ż. przeciwko pozwanemu A. C.. W uzasadnieniu zarządzenia została wskazane, iż powódka odebrała w dniu 9 grudnia 2015 r.wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pozwu poprzez wskazanie adresu pozwanegow terminie 7 dniu pod rygorem zwrotu pozwu. Pismem z dnia 14 grudnia 2015 r. udzieliłaodpowiedzi, iż nie zna tego adresu i prosi Sąd o jego uzyskanie poprzez bazę PESEL.

W tejsytuacji Sąd I instancji dokonał zwrotu pozwu w trybie art. 130 K.p.c. z uwagi nanieuzupełnienie braków formalnych pozwu, mając na uwadze fakt, iż to na powodzie ciążyobowiązek wskazania adresu pozwanego, co wynika z treści art. 187 § 1 K.p.c. w zw. z art.126 § 1 i2K.p.c. Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła powódka. W jego treści skarżącapodniosła, iż w pozwie zwróciła się do Sądu o zwolnienie jej od kosztów sądowych orazprzyznanie adwokat z urzędu. Następnie wskazała, że w dniu 27 sierpnia 2015 r. otrzymaławezwanie do usunięcia braków formalnych pozwu, na które odpowiedź złożyła w dniu 7września 2015 r.

Kolejne wezwanie, na które również odpowiedziała, doręczono jej w dniu 29 września 2015 r. Z Sądu otrzymała także postanowienie z dnia 21 października 2015 r. ozwolnienie jej od kosztów sądowych, a nadto w dniu 27 listopada 2015 otrzymała kolejnewezwanie do uzupełnienia braków formalnych pozwu, na które odpowiedź złożyła w dniu 13grudnia 2015 r. W dniu 21 grudnia 2015 r. doręczono jej zarządzenie w przedmiocie zwrotupozwu. Pozwana podkreśliła, że do dnia sporządzenia zażalenia nie otrzymała od Sądu Iinstancji informacji dotyczącej złożonego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Skarżąca podniosła, że nie zna procedur sądowych oraz kodeksów i mając na uwadze, że niejest w stanie ponieść kosztów adwokata, wniosła o jego przyznanie przez Sąd.

Gdybypowódka miała adwokata z pewnością nie pojawiłyby się braki formalne. Nie mając wiedzyprawniczej, odpowiadając na wezwanie Sądu I instancji o wskazanie adresu powoda, źlesformułowała treść pisma, co spowodowało zwrot pozwu. W dalszej części zażalenia powódka podniosła okoliczności uzasadniające żądanie pozwu.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Zażalenie powódki musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego zarządzenia. Skarżąca trafnie podkreśla okoliczność, iż już w treści pozwu zamieściła wniosek ozwolnienie jej od kosztów sądowych oraz przyznanie jej pełnomocnika z urzędu. Ponieważrozstrzygniecie w przedmiocie tych wniosków wpływało na treść dalszych czynnościprocesowych, do których podjęcia zobowiązany był Sąd I instancji w ramach dokonywaniawstępnej kontroli pozwu, winny one zostać rozpoznane w pierwszej kolejności, wszczególności jeszcze przed kierowaniem do powódki wezwań o uzupełnienie brakówformalnych wniesionego pisma procesowego w trybie art. 130 K.p.c. O ile wniosek ozwolnienie od kosztów sądowych został ostatecznie przez Sąd I instancji uwzględnionypostanowieniem z dnia 21 października 2015 r., to Sąd ten zaniechał orzeczenia wprzedmiocie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Okoliczność ta jest istotna,albowiem w przypadku, w którym Sąd Okręgowy ustanowiłby pełnomocnika profesjonalnego dla powódki, to zgodnie z treścią art. 141 § 1 K.p.c. pisma sądowe winny zostać doręczone temu pełnomocnikowi a nie zaś bezpośrednio powódce. W takiej sytuacji, to właśnie na udzielającym powódce pomocy prawnej pełnomocnikowi spoczywałby obowiązek usunięcia wszelkich dostrzeżonych przez Sąd I instancji braków, w tym również i w zakresie prawidłowego wskazania adresu zamieszkania powoda, którego nie uzupełnienie przez działającą samodzielnie powódkę w wyznaczonym terminie skutkowało zwrotemwniesionego przez nią pozwu.

Co jednak bardziej istotne, Sąd I instancji w zarządzeniu z dnia 17 listopada 2015 r.,którym wezwał powódkę do wskazania adresu zamieszkania powoda zastosowałnieprawidłowy rygor zwrotu pozwu. Należy zauważyć, iż powódka we wniesionym pozwiewskazała adres powoda, podając następujące dane: „Kuratorska Izba Sądowa- ul. (...) (...)Sąd I instancji nie zakwestionował prawidłowości tego adresu jakonieodnoszącego się do miejsca zamieszkania pozwanego (co z łatwością mogło zostaćdostrzeżone). Po uzupełnieniu przez powódkę innych stwierdzonych braków pozwu, SądOkręgowy nadał bieg przedmiotowej sprawie, zarządzając doręczenie pozwanemu odpisupozwu wraz z wezwaniem do złożenia odpowiedzi na pozew na wskazany przez powódkęadres.

Z tą chwilą zakończył się pierwszy wstępny etap postępowania. Wobec tego, wmomencie, w którym okazało się, że określony pierwotnie w pozwie adres pozwanego nie jest jego adresem zamieszkania i nie było mu możliwe doręczenie tego pisma we wskazanym miejscu, niedopuszczalnym było sanowanie nieprawidłowości wskazanych przez powódkędanych adresowych pozwanego w trybie art. 130 K.p.c. W takiej sytuacji koniecznym stałosię wezwanie powódki do wskazania prawidłowego adresu pod rygorem zawieszeniapostępowania, a to na podstawie art. 177 § 1 pkt K.p.c. Wskazane uchybienie bezpośredniostanowi o wadliwości zakwestionowanego zarządzenia.

Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone zarządzenie napodstawie art. 386 § 1 K.p.c. w zw. z art. 397 § 2 K.p.c. i art. 198 k.p.c. Zauważyć należy namarginesie, iż w zażaleniu powódka wskazała aktualny adres zamieszkania pozwanego.