Coal allowance retroactivity allowed for railway workers; limited to 3 years prior to claim date under social security law.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe court partially allowed the insured's appeal to grant a coal allowance retroactively from February 1, 2012, rather than the requested earlier date. The insured argued for full retroactivity based on her railway employment history, while the Social Insurance Institution contended that the law only permits retroactive payment from the claim date or three years prior. The court ruled that the specific railway provision guarantees the allowance from the pension start date, but the general social security statute limits retroactive adjustments to a maximum of three years preceding the claim when the initial error was the institution's failure to verify eligibility earlier.
Legislator headnote
AI generatedArt. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 133 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych: When a social security authority retroactively grants a benefit due to a prior error, the payment is made from the date the right arose, but not earlier than three years preceding the month of the claim.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt IV U 1125/15
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2016r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jacek Witkowski Protokolant st. sekr. sądowy Marzena Mazurek po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2016 r. w Siedlcach na rozprawie odwołania K. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 30 lipca 2015 r. Nr (...) w sprawie K. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do deputatu węglowego od wcześniejszej daty I. zmienia zaskarżoną decyzję i ustala K. B. prawo do deputatu węglowego od dnia 01 lutego 2012 r., II. w pozostałej części odwołanie oddala. Sygn. akt IV U 1125/15
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 30.07.2015 r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonej K. B. przyznania deputatu węglowego wskazując, iż ubezpieczona nie zgłosiła wniosku o wypłatę deputatu węglowego za wcześniejszy okres. Od decyzji tej odwołanie złożyła ubezpieczona K. B. wnosząc o jej zmianę i przyznanie prawa do deputatu węglowego za okres od 3.11.2004 r. do 31.01.2015 r. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie. Uzasadniając swoje stanowisko podniósł, że ekwiwalent pieniężny z tytułu prawa ubezpieczonej do deputatu węglowego został jej wypłacony poczynając od miesiąca złożenia wniosku, to jest od dnia 1.02.2015 r.
Stosownie bowiem do treści art. 133 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu, z zastrzeżeniem art. 107a ust.
3. Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Organ rentowy nie kwestionuje prawa K. B. do ekwiwalentu pieniężnego z tytułu deputatu węglowego. Sporną pozostaje jedynie data przyznania prawa do tego dodatku. Na podstawie decyzji z dnia 13.06.2005 r. ubezpieczona (ur. (...)) nabyła prawo do emerytury w wieku obniżonym w oparciu o art. 46 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Decyzją z dnia 15.09.2011 r. K. B. nabyła prawo do emerytury po ukończeniu wieku emerytalnego od dnia 1.08.2011 r., tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku.
W dniu 9.02.2015 r. ubezpieczona złożyła wniosek o przyznanie ekwiwalentu za deputat węglowy. W toku postępowania zainicjowanego złożeniem tego wniosku ZUS ustalił, iż ubezpieczona w okresie od 15.08.1979 r. do 30.04.1984 r. oraz od 1.08.1984 r. do 31.10.1998 r. pracowała w (...) Szpitalu (...), który był jednostką organizacyjną podległą (...). Rozpoznając powyższy wniosek, pozwany organ rentowy decyzją z dnia 20.04.2015 r. przyznał ubezpieczonej prawo do deputatu węglowego od dnia 1.02.2015 r., tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku.
W dniu 9.07.2015 r. K. B. wystąpiła do (...) Oddział w S. z wnioskiem o przyznanie prawa do deputatu węglowego od wcześniejszej daty. Zaskarżoną decyzją z dnia 30.07.2015 r. organ rentowy odmówił przyznania ubezpieczonej prawa do deputatu węglowego opierając się na brzmieniu art. 133 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W ocenie Sądu Okręgowego odwołanie ubezpieczonej jest częściowo, w zakresie żądania przyznania prawa do deputatu węglowego od 1.02.2012 r., uzasadnione. Zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 08.09.2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. z 2014r. poz. 1160 ze zm.) byłemu pracownikowi kolejowemu pobierającemu emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy, przyznaną na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin lub przepisów ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.
U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144, z późn. zm.) albo przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118, z 1999 r. Nr 38, poz. 360, Nr 70, poz. 774, Nr 72, poz. 801 i 802 i Nr 106, poz. 1215 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 26, Nr 9, poz. 118, Nr 19, poz. 238 i Nr 56, poz. 678), a także członkom rodziny tego pracownika pobierającym po nim rentę rodzinną przyznaną na podstawie wymienionych przepisów, przysługuje prawo do deputatu węglowego w ilości 1800 kg węgla kamiennego rocznie, w formie ekwiwalentu pieniężnego.
Z treści ustępu 10 tego przepisu wynika, że emeryci i renciści nabywają prawo do ekwiwalentu pieniężnego z dniem przyznania emerytury lub renty. Wskazać należy, iż takie ukształtowanie przywołanego przepisu powoduje, iż jest on normą szczególną do art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS i gwarantuje wypłatę ekwiwalentu od dnia nabycia prawa do emerytury. Użyte w 74 ust. 1 omawianej ustawy stwierdzenie „ przysługuje prawo do deputatu węglowego” jest kategoryczne i uznać należy, iż w sytuacji objętej hipotezą powyższego przepisu, aktualizuje się obowiązek wypłaty wymienionego świadczenia.
Organ rentowy ustalając uprzednio prawo do emerytury miał zatem obowiązek sprawdzenia czy ubezpieczona była uprawniona do takiego ekwiwalentu w okresie zatrudnienia na kolei. Sprawdzenie to zostało dokonane dopiero w 2015 r. i w ocenie Sądu Okręgowego ubezpieczona nie może z tego tytułu ponosić negatywnych konsekwencji. Stosownie do treści art. 133 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 748), w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż:
1) od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu, z zastrzeżeniem art. 107a ust. 3 2) za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, o którym mowa w pkt 1, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego. Zgodnie zatem z treścią pkt 2 przywołanego przepisu, zasadnym było przyznanie ubezpieczonej jedynie prawa do deputatu węglowego za okres 3 lat przed miesiącem, w którym złożyła wniosek, tj. za okres od 1 lutego 2012 r. Wynika stąd, iż odwołanie ubezpieczonej w pozostałym zakresie, tj. o przyznanie prawa do deputatu węglowego przed dniem 1 lutego 2012 r. powinno zostać oddalone. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na mocy art.477 14 § 2 kpc orzekł jak w pkt I wyroku, w pozostałej zaś części oddalił odwołanie na podstawie art. 477 14 § 1 kpc.