Court allows restoration of court files to enable enforcement of a debt claim not yet statute-barred.

Sygn. akt. I Co 3669/13 POSTANOWIENIE Dnia 01 kwietnia 2014r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny w składzie : Przewodniczący SSR Elżbieta Wiśniewska Protokolant Paulina Gordziejonok po rozpoznaniu w dniu 01 kwietnia 2014r. w Jeleniej Górze na rozprawie sprawy z wniosku A. K. (1) prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) przy udziale W. R. o odtworzenie akt postanawia: odtworzyć akta sprawy o sygn. I Nc 5/97 Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze i akta sprawy sygn. I C 650/97 Sądu Wojewódzkiego w Jeleniej Górze z powództwa A. K. (2) przeciwko W. R. o zapłatę w zakresie obejmującym: - nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 20 stycznia 1997r. sygn. akt I C 5/97 k.27, - wyroku Sądu Wojewódzkiego w Jeleniej Górze z dnia 08 kwietnia 1998r. sygn. akt I C 650/97 k.27-28, ustalając, że ich treść odpowiada treści dokumentów przesłanych przez Sąd Rejonowy dla Warszawy - Mokotowa IX Wydział Ksiąg Wieczystych w Warszawie. Sygn.akt I Co 3669/13

UZASADNIENIE

Wnioskiem z 14 października 2013 r. wnioskodawca A. K. (1) wniósł na podstawie art. 716 k.p.c. o wszczęcie postępowania o odtworzenie akt Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze w części obejmującej prawomocny nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 20 stycznia 1997 r. wydany przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze I Wydział Cywilny w sprawie I Nc 5/97 oraz akt Sądu Wojewódzkiego w Jeleniej Górze I Wydziału Cywilnego w części obejmującej prawomocny wyrok tego Sądu z 8 kwietnia 1998 r. wydany w sprawie I C 650/97, którym nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 20 stycznia 1997 r. utrzymano w mocy.

W uzasadnieniu powyższego żądania wnioskodawca wskazał, że wnioskiem z 28 sierpnia 2013 r. domagał się nadania klauzuli wykonalności w/w tytułom egzekucyjnym na swoją rzecz przy czym wniosek ten nie został uwzględniony, gdyż akta tych sprawy zostały zniszczone na skutek brakowania po upływie niezbędnego okresu archiwizacji. W odpowiedzi na powyższy wniosek uczestnik postępowania W. R. wniósł o jego oddalenie jako zbędny i umorzenie postępowania z uwagi na brak przesłanek z art. 716 k.p.c. i następnych w związku z upływem terminu przedawnienia roszczenia zgodnie z art. 125 § 1 k.c. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

Nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym z 20 stycznia 1997 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny nakazał pozwanemu W. R., aby zapłacił powodowi A. K. (2) kwotę 80.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 1 maja 1994 r., wynagrodzeniem adwokackim w kwocie zł 7.500, kosztami sądowymi zł 1.350 w terminie tygodniowym od doręczenia niniejszego nakazu, albo wniósł w tymże terminie do tutejszego Sądu zarzuty. Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 1998 r. Sąd Wojewódzki w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny w punkcie I nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny sygn.akt I Nc 5/97 utrzymał w mocy w całości, a w punkcie II zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.500 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu od zarzutów. dowód: nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 20 stycznia 1997 r. wydany przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze I Wydział Cywilny w sprawie I Nc 5/97 – k. 27; wyrok Sądu Wojewódzkiego w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny z 8 kwietnia 1998 r. wydany w sprawie I C 650/97 – k. 27-28.

Akta w/w spraw zostały zbrakowane na podstawie zgodny nr 053/09 Prezesa Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze w okresie od 01 grudnia 2009 r. do 31 marca 2010 r. /okoliczność bezsporna/

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 716 k.p.c. odtworzeniu ulegają akta zaginione lub zniszczone w całości lub części. W sprawie prawomocnie zakończonej odtworzeniu podlega orzeczenie kończące postępowanie w sprawie oraz ta część akt, która jest niezbędna do ustalenia jego treści i do wznowienia postępowania. Stosownie zaś do art. 718 k.p.c. do zgłoszenia wniosku o odtworzenie akt uprawniona jest strona, uczestnik postępowania lub interwenient, przy czym wniosek o odtworzenie akt sprawy prawomocnie zakończonej - w ciągu lat dziesięciu od tej chwili.

Postępowanie w razie zaginięcia lub zniszczenia akt w sprawie prawomocnie zakończonej przeprowadza sąd, w którym sprawa toczyła się w pierwszej instancji – art. 719 § 3 k.p.c. W piśmiennictwie podnosi się, że terminy do złożenia wniosku, o których mowa w art. 718 § 2 k.p.c. są terminami prekluzyjnymi o charakterze procesowym. Zostały one zróżnicowane w zależności od tego, czy wniosek dotyczy odtworzenia akt sprawy będącej w toku (termin trzyletni), czy też akt sprawy prawomocnie zakończonej (termin dziesięcioletni). W obu przypadkach terminy te liczone są nie od dnia powzięcia wiadomości o zaginięciu lub zniszczeniu akt, lecz od chwili zaistnienia tych zdarzeń.

Ponadto skoro wniosek o wszczęcie postępowania o odtworzenie akt może być złożony w każdym wypadku, to należy przyjąć, że terminy określone w art. 718 § 2 k.p.c. mają znaczenie jedynie w odniesieniu do wniosku konstytutywnego, tj. złożonego w sytuacji, gdy akta sprawy uległy zaginięciu lub zniszczeniu na skutek siły wyższej, a sprawa, której akt wniosek dotyczy, nie była lub nie mogła być wszczęta z urzędu. Postępowanie w razie zaginięcia lub zniszczenia akt, mimo że unormowane zostało w części pierwszej Kodeksu, nie jest postępowaniem rozpoznawczym.

Ma ono charakter pomocniczy. Sąd nie rozpoznaje w nim i nie rozstrzyga sprawy cywilnej, lecz dokonuje rekonstrukcji akt, które zaginęły lub uległy zniszczeniu. Odtworzenie akt może być niezbędne do kontynuowania postępowania będącego w toku, wznowienia postępowania, a także ustalenia treści prawomocnego orzeczenia w celu jego wykonania lub wykorzystania w inny sposób. W okolicznościach niniejszej sprawy postępowanie o odtworzenie akt sprawy prawomocnie zakończonej zostało zainicjowane w związku z potrzebą wykonania prawomocnego orzeczenia, przy czym wnioskodawcy należało przyznać status strony jako następcy prawnego najpierw A.

K. (2) a następnie J. Z. wobec nabycia przez niego w drodze umowy przelewu wierzytelności stwierdzonej prawomocnymi orzeczeniami, których odtworzenia wniosek dotyczył. Wniosek o odtworzenie akt został złożony w terminie, o jakim mowa w art. 718 § 2 k.p.c., gdyż przed upływem 10 – letniego terminu liczonego od dnia wydania decyzji wyrażającej zgodę na brakowanie akt z dnia 29 września 2009 r. ( decyzja w aktach I Co 128/13 – k. 9), przy czym akta te zostały zniszczone w okresie od 01 grudnia 2009 r. do 31 marca 2010 r. Sąd na rozprawie w dniu 01 kwietnia 2014 r. odmówił uwzględnienia wniosku pełnomocnika uczestnika o przypozwanie w niniejszej sprawie A.

K. (2) i J. Z.. Wszak bowiem charakter niniejszego postępowania, które nie jest postępowaniem rozpoznawczym nie dozwalał, w ocenie Sądu, na odpowiednie stosownie poprzez art. 13 § 2 k.p.c. przepisów art. 84 k.p.c. i art. 85 k.p.c., gdyż interwencję uboczną należało uznać za niedopuszczalną w tego rodzaju sprawie. W postępowaniu o odtworzenie akt sprawy prawomocnie zakończonej nie zachodzi bowiem sytuacja, w której stronie w razie niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia, w tym wypadku wydania postanowienia o odtworzeniu akt, przysługiwałoby roszczenie względem osoby trzeciej, albo też by zachodziła sytuacja, w której przeciwko stronie osoba trzecia mogłaby wystąpić z jakimkolwiek roszczeniem.

Dalszy tok postępowania rozpoznawczego w niniejszej sprawie co do zasady był wykluczony, skoro wniosek obejmował odtworzenie akt w części dotyczącej prawomocnych rozstrzygnięć, a więc nie istniała potrzeba kontynuowania postępowania sądowego, które zostało prawomocne zakończone, przy czym na datę wydania rozstrzygnięcia wniesienie skargi o wznowienie postępowania nie zostało przez którąkolwiek ze stron nawet zapowiedziane. Późniejsza skarga o wznowienie postępowania nie wyklucza jednak dopuszczalności uzupełnienia akt postępowania poprzez ich dalsze odtworzenie w drodze wydania kolejnego postanowienia odtwarzającego dokumenty niezbędne do jego prowadzenia.

Sądowi Rejonowemu znane jest stanowisko zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 01 sierpnia 1966 r., sygn. akt I Cz 35/66, Lex nr 6022, zgodnie z którym brak jest interesu prawnego w żądaniu odtworzenia akt w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem, jeżeli roszczenie stwierdzone tym wyrokiem uległo przedawnieniu i egzekucja na podstawie tego wyroku nie mogłaby być wszczęta. Okoliczność przedawnienia wierzytelności stwierdzonej prawomocnymi orzeczeniami, których wniosek dotyczył, w ocenie Sądu Rejonowego, nie zachodziła.

Przede wszystkim uczestnik postępowania powołując się na przedawnienie wierzytelności stwierdzonej prawomocnymi orzeczeniami winien zasadność tego zarzutu wykazać, czego nie zdołał skutecznie uczynić. Zgodnie z dominującym orzecznictwem Sądu Najwyższego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności, w tym klauzuli wykonalności na rzecz następcy prawnego na podstawie art 788 k.p.c. przerywa bieg terminu przedawnienia roszczenia (patrz wyrok SN z dnia 23 listopada 2011 r., IV CSK 156/11, OSNC – ZD 2013/1/7; uchwała SN z 16 stycznia 2004 r., III CZP 101/03, OSNC 2005/4/58).

Biorąc zatem pod uwagę, niezależnie od tego, czy pierwotny wierzyciel A. K. (2) wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 20 stycznia 1997 r. wydanego przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze I Wydział Cywilny w sprawie I Nc 5/97, że w dniu (...) nabywca wierzytelności na podstawie umowy cesji z 18 marca 2005 r. - J. Z. wystąpił skutecznie z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności na swoją rzecz jako następca prawny na podstawie umowy cesji (postanowienie Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 30 września 2010 r., sygn. akt I Co 109/05), uznać należało, że doszło do przerwania 10 - letniego biegu przedawnienia roszczenia, o którym mowa w art. 125 k.c., w związku z czym termin ten rozpoczął bieg na nowo.

Bez wpływu zaś na bieg terminu przedawnienia pozostawał fakt, że w późniejszym terminie bieg przedawnienia został ponownie przerwany na skutek wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez J. Z., gdyż postępowanie to zostało umorzone postanowieniem z dnia 10 grudnia 2010 r. na podstawie art. 823 k.p.c. wobec niezłożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania (k.

37) wobec czego złożony wniosek o wszczęcie egzekucji nie mógł wywrzeć żadnych skutków prawnych, jakie ustawa wiąże ze złożeniem takiego wniosku (tak SN w wyroku z dnia 14 kwietnia 2011 r., sygn akt IV CSK 439/10, Lex nr 1108491). Poza zaś kognicją Sądu rozpoznającego sprawę w przedmiocie wniosku o odtworzenie akt w prawomocnie zakończonym postępowaniu pozostawały badanie i ocena, czy podlegające odtworzeniu tytuły egzekucyjne zostały wydane prawidłowo oraz czy stwierdzona nimi wierzytelność rzeczywiście istniała. Mając na uwadze powyższe Sąd Rejonowy na podstawie art. 727 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.