Court allows pension claim by recognizing 15 years of special conditions work previously denied by social insurance agency.
Legislator summary
AI generatedThe court reversed the social insurance agency's decision denying the applicant's early retirement pension due to insufficient special conditions work tenure. The applicant argued that employment records and witness testimonies proved 15 years of work in special conditions, which the agency had incorrectly excluded. The court found that the applicant's job descriptions matched the official lists of special conditions work, thereby granting the pension entitlement.
Legislator headnote
AI generatedUstawa o świadczeniach emerytalnych i rentowych; Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. W przypadku braku dowodów w formie pisemnej, sąd może uznać okres pracy w warunkach szczególnych na podstawie świadectw pracy, zeznań stron i porównania stanowiska z oficjalnymi wykazami, jeśli faktycznie wykonywano pracę wymienioną w przepisach.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt VIIIU 1482/15
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 11 maja 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. odmówił wnioskodawcy M. kamińskiemu prawa do emerytury. W uzasadnieniu podniesiono ,iż wnioskodawca nie wykazał okresu 15 letniego zatrudnienia w warunkach szczególnych a udowodnił tylko 14 lat 4 miesiące i 20 dni pracy w takich warunkach. / decyzja w aktach ZUS/. W dniu 20 maja 2015 roku odwołanie od powyższej decyzji wniósł wnioskodawca. Wskazał ,iż organ rentowy nie zliczył mu do pracy w warunkach szczególnych okresu wykonywania pracy w Zakładach (...) w Ż. w okresie od dnia 2 kwietnia 1980 roku do 14 grudnia 1982 roku oraz w Zakładach (...) W M. w NRD, gdzie wykonywał prace w warunkach szczególnych / odwołanie k- 2-2odw/.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu podniesiono ,iż brak jest dokumentów potwierdzających wykonywanie pracy w spornych okresach w warunkach szczególnych . Organ wskazał ,iż odmowa przyznania emerytury wynika z niewykazania przez wnioskodawcę okresu 15 lat zatrudnienia w warunkach szczególnych / odpowiedź na odwołanie k- 4-5/. Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Wnioskodawca M. K. urodził się w dniu (...) , nie jest członkiem OFE / niesporne/. W dniu 10 kwietnia 2015 roku wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie mu emerytury . / wniosek w aktach ZUS /.
Wnioskodawca załączył do wniosku dokumenty potwierdzające jego zatrudnienie oraz wykonywanie pracy w warunkach szczególnych . Ponadto wnioskodawca złożył oświadczenie ,iż w Zakładach (...) w Ż. wykonywał pracę w warunkach szczególnych oraz wniósł o uznanie za pracę w warunkach szczególnych . Ponadto zwrócił się o uznanie okresu zatrudnienia na terenie NRD od 5.01.1978 do 17.03.1980. i od 25.02.1983 do 30.09.1986. W dniu 10 marca 2015 roku wnioskodawca złożył podanie o uznanie za pracę w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia w zakładzie (...).
B.” w S. od dnia 1.03.1988 r do 31.05.1988 r jako pracy w warunkach szczególnych na stanowisku lakiernika. / świadectwa pracy , podania , zaświadczenia o wykonywaniu pracy w warunkach szczególnych w aktach ZUS/. Wnioskodawca był zatrudniony w Zakładach (...) w Ż. w okresie od dnia 11 października 1977 r do 10 grudnia 1977 roku , w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku nastawiacza maszyn. Stosunek pracy został rozwiązany za porozumieniem stron. /oryginał świadectwa pracy koperta k- 51/. Wnioskodawca został zatrudniony ponownie w Zakładach (...) w Ż.
Wytwórni (...) paździerzowych od dnia 2 kwietnia 1980 roku na stanowisku sterowniczego automatyki i pracował do dnia 14 grudnia 1982 roku, w pełnym wymiarze czasu pracy. / świadectwo pracy w aktach osobowych koperta k- 51 / W angażu z dnia 28 lipca 1980 roku wskazano ,iż wnioskodawca będzie od dnia 1 lipca 1980 roku wynagradzany według kategorii 7 ze stawką 17,60 zł/godz, premią regulaminową do 35% oraz dodatkiem za warunki uciążliwe 1 zł /godz natomiast pozostałe warunki u mowy pozostają bez zmian. W kolejnych angażach wnioskodawcy podnoszono wysokość stawki godzinowej w ramach 7 kategorii zatrudnienia oraz podwyższano procentowy wskaźnik premii.
Pozostałe warunki wynagradzania nie ulegały zmianie./ angaże w aktach osobowych koperta k- 51/. Zakłady (...) w Ż. zajmowały się produkcją płyt paździerzowych i wiórowych do produkcji mebli. Wnioskodawca w okresie od 2 kwietnia 1980 roku do dnia 14 grudnia 1982 roku był zatrudniony na stanowisku sterowniczego automatyki i zajmował się obsługą prasy głównej, służącej do produkcji płyt paździerzowych. Prasa pracowała na głównej hali produkcyjnej, była rozgrzana do temperatury 160 oC . Na hali panował hałas oraz duże zapylenia a ponadto wydobywały się uciążliwe wyziewy, między innymi amoniaku ponieważ płyty były klejone na gorąco klejem mocznikowym.
Wytwórnia płyt paździerzowych pracowała na 3 zmiany. Pracownikom na hali produkcyjnej było przydzielane mleko. Wnioskodawca obsługiwał prasę, która była ostatnim etapem ciągu technologicznego. (...) prasy wymagała jego stałej obecności. W przypadku konieczności zejścia ze stanowisko inny pracownik musiał go tymczasowo zastąpić. Wnioskodawca pracował bezpośrednio przy maszynie , obsługując jej pulpit główny. Pracownicy zatrudnieni na hali produkcyjnej, w tym i wnioskodawca mieli przydzielane ochronniki słuchu. Pracownicy unikali zakładania ich aby lepiej słyszeć pracę maszyn i je kontrolować.
To samo dotyczyło wnioskodawcy./ zeznania wnioskodawcy 00:03:16 w zw. z 01:00:59 płyta CD k-66, zeznania świadków W. 00:43:38 , Ł. K. 00:21:21 , W. R. 00:29:48 płyta CD k- 66 / W okresie od 25 lutego 1983 roku do dnia 30 września 1985 roku wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku lakiernika w zakładach (...) w miejscowości M. na terenie dawnej Niemieckiej Republiki Demokratycznej / świadectwo pracy k- 69 / . Zakład ten zajmował się produkcją obrabiarek i szlifierek. Wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy, pracował 8 godzin dziennie.
Wnioskodawca pracował wyłącznie na lakierni. Pracownicy pracujący na lakierni używali ubrań ochronnych i masek. Proces lakierowania odbywał się ręcznie, nie był zhermetyzowany, lakierowano ręcznymi pistoletami wyroby końcowe. W powietrzu unosiły się opary lakieru. Wnioskodawca otrzymywał mleko w czasie pracy oraz maskę ochronną i fartuch przeciwpyłowy. / zeznania wnioskodawcy zeznania wnioskodawcy 00:03:16 w zw. z 01:00:59 płyta CD k-66, zeznania świadka R. N. 00:51:52 płyta CD k- 66/. W dni 10 kwietnia 2015 roku wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie mu emerytury / wniosek w aktach ZUS/.
Decyzją z dnia 11 maja 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. odmówił wnioskodawcy M. K. prawa do emerytury. W uzasadnieniu podniesiono ,iż wnioskodawca nie wykazał okresu 15 letniego zatrudnienia w warunkach szczególnych a udowodnił tylko 14 lat 4 miesiące i 20 dni pracy w takich warunkach. / decyzja w aktach ZUS/. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie opierając się na zeznaniach świadków Ł. K. , W. R., M. W. oraz R. N. jak i na zeznania wnioskodawcy przesłuchanego w sprawie jako stronę.
W ocenie Sadu zeznania świadków i wnioskodawcy są spójne i konsekwentne oraz wzajemnie się potwierdzają. Świadkowie Ł. K. , W. R. i M. W. pracowali w tym samym okresie co wnioskodawca w Wytwórni (...) w Ż., widzieli wnioskodawcę przy pracy i w sposób pełny opisali warunki oraz charakter pracy wnioskodawcy. Podnieść należy ,iż ich zeznania są zbieżne z zeznaniami wnioskodawcy a drobne rozbieżności w ich treści , w ocenie Sądu wynikają z upływu czasu i świadczą ,iż zeznawali oni w sposób w pełni wiarygodny. Sąd nie dopatrzył się żadnych przyczyn dla których można by odmówić im wiarygodności.
Podnieść należy ,iż z dokumentów archiwalnych wynika, iż wnioskodawcy był wypłacany dodatek za pracę w warunkach szczególnych, otrzymywał mleko z tytułu warunków pracy jakie panowały na hali produkcyjnej. Sąd uznał również za wiarygodne zeznania wnioskodawcy i świadka N. dotyczące zatrudnienia na terenie NRD na stanowisku lakiernika. Z dokumentów archiwalnych wynika ,iż wnioskodawca w spornym okresie czasu był zatrudniony na tym stanowisku. Świadek N. pracował w tym samym zakładzie i miał codzienny kontakt z wnioskodawcą.
Sąd nie dopatrzył się żadnych okoliczności , które poddałyby w wątpliwość zeznania wnioskodawcy i świadka w tym zakresie.
Sąd zważył , co następuje :
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2015 roku Nr 748), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku (art. 196 ustawy) osiągnęli:
1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz, 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
27. Zaś ust. 2 w/w przepisu (wg stanu prawnego do dnia 31 grudnia 2012 roku) stanowił, że emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem. Od dnia 1 stycznia 2013 roku ust. 2 w/w przepisu uległ zmianie poprzez rezygnację ustawodawcy z warunku rozwiązania stosunku pracy (ustawa z dnia 11 maja 2012 roku o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw – art. 1 – Dz.
U. z 2012r., poz. 637) Zgodnie z art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki: osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 65 lat (dla mężczyzn), oraz mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat (dla mężczyzn). Stosownie do treści art. 32 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2 – 3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1.
Według treści § 3 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.) za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudniania” uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia. Pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn;
2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Powołany wykaz wskazuje wszystkie te prace w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego. W świetle § 2 ust. 1 tegoż rozporządzenia oraz zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy, przy czym powyższe okoliczności pracownik jest obowiązany udowodnić (por. wyrok Sądu Najwyższego z 15 grudnia 1997 r.
II UKN 417/97 – (...) i US (...) i wyrok Sądu Najwyższego z 15 listopada 2000 r. II UKN 39/00 Prok. i Prawo (...)). Stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia okresy takiej pracy stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według określonego wzoru, lub świadectwie pracy. W przedmiotowym stanie faktycznym nie budzi wątpliwości fakt, iż wnioskodawca spełnia przesłanki ustawowe co do: wieku – wnioskodawca ukończył 60 lat w dniu 6 grudnia 2014 roku, braku członkostwa w otwartym funduszu emerytalnym oraz wymaganych na dzień 1 stycznia 1999 roku okresów składkowych i nieskładkowych.
W ocenie Sądu wnioskodawca spełnia również warunek, co do posiadania 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Regulacja § 2, statuująca ograniczenia dowodowe i obowiązująca w postępowaniu przed organem rentowym, nie ma zastosowania w postępowaniu odwoławczym przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych. W konsekwencji okoliczność i okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach Sąd uprawniony jest ustalać także innymi środkami dowodowymi niż dowód z zaświadczenia zakładu pracy, w tym zeznaniami świadków (por. uchwała Sądu Najwyższego z 27 maja 1985 r. sygn.
III UZP 5/85 – LEX 14635, uchwała Sądu Najwyższego z 10 marca 1984 r. III UZP 6/84 – LEX 14625). Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na okoliczność pracy wykonywanej przez wnioskodawcę w szczególnych warunkach dopuścił dowód z zeznań świadków i z przesłuchania wnioskodawcy oraz przeprowadził dowód z dokumentacji osobowej ze spornych okresów zatrudnienia. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wnioskodawca w spornych okresach zatrudnienia w Zakładach (...) w Ż. oraz w Zakładach (...) wykonywał pracę w warunkach szczególnych , co znajduje potwierdzenie w zeznaniach świadków, wnioskodawcy i pośrednio w załączonej archiwalnej dokumentacji pracowniczej .
Analiza treści wykazu A do powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku wskazuje, że prace przy produkcji i wykańczaniu wyrobów włókienniczych są wymienione są w Dziale VII poz.
4. Pomocnicze znaczenie w tym zakresie stanowi wykaz zawarty w załączniku nr 1 do Zarządzenia Nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 roku w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w zakładach pracy resortu przemysłu chemicznego i lekkiego (Dz. Urz. MG z 1987 r., nr 4, poz. 7). W wykazie A, dziale VII (w przemyśle lekkim) pkt 1 ( obróbka surowców włókienniczych i ich przędzenie ) pod pozycją 29 wśród stanowisk, na których wykonywana jest praca w warunkach szczególnych wymieniono sterowniczego urządzeń automatycznych.
A zatem na stanowisku które zajmował wnioskodawca praca tam wykonywana powinna by ć zaliczona do pracy wykonywanej w warunkach szczególnych zgodnie ze wskazanymi powyżej przepisami. Praca wykonywana przez wnioskodawcę na stanowisku lakiernika w Zakładach (...) na terenie NRD również winna być zaliczona do pracy wykonywanej w warunkach szczególnych. Praca polegająca na lakierowaniu ręcznym lub natryskowym nie zhermetyzowanym jest wskazana w wykazie A do powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w Dziale XIV – prace różne – pod pozycją 17.
Przyczyną nieuwzględnienia przez organ rentowy tych okresów do stażu pracy w warunkach szczególnych było nie przedłożenie dowodów w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, mających wpływ na ustalenie prawa do emerytury. W związku z powyższym, stwierdzić należy, iż ubezpieczony wykazał, iż stale, a więc w sposób ciągły w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy świadczył pracę w okresach nieuznanych przez organ rentowy wymienione w wykazie A załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku.
Reasumując Sąd przyjął, iż wnioskodawca posiada okres zatrudnienia w warunkach szczególnych w wymiarze przekraczającym 15 lat oraz spełnia pozostałe przesłanki do nabycia prawa do emerytury w obniżonym wieku. Na mocy art. 129 ust. 1 ustawy świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Wnioskodawca złożył wniosek o emeryturę w dniu 10 kwietnia 2015 roku , zaś wiek 60 lat ukończył w dniu 13 lipca 2013 roku, a zatem prawo do emerytury należało wnioskodawcy przyznać od dnia 1 kwietnia 2015 roku .
W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzje i orzekł jak w sentencji. ZARZĄDZENIE odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi organu rentowego wraz z aktami rentowymi. 7.04.2015