Appeal dismissed; damages for death of parents and brother upheld despite 16-year lapse. Appeal dismissed; damages for death of parents and brother upheld despite 16-year lapse.

Sygn. akt V ACa 878/15

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku – Wydział V Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Maryla Domel-Jasińska Sędziowie: SA Włodzimierz Gawrylczyk (spr.) SA Katarzyna Przybylska Protokolant: starszy sekretarz sądowy Justyna Stankiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy z powództwa J. S. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 27 sierpnia 2015 r. sygn. akt I C 599/15 I. oddala apelację; II. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Na oryginale właściwe podpisy. V ACa 878/15

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w T. wyrokiem z 27 sierpnia 2015 r. zasądził od pozwanego (...)S.A. w W. na rzecz powódki J. S. kwotę 80.000 zł z ustawowymi odsetkami od kwoty 60.000 zł od 8 marca 2014r. i od kwoty 20.000 zł od 23 marca 2014 r. do dnia zapłaty wraz z kwotą 6.317 zł tytułem zwrotu kosztów procesu oraz nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - tegoż Sądu kwotę 8.000 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. Zasadnicze motywy wyroku są następujące: Powódka domagała się zasądzenia kwoty 60.000 zł z odsetkami od 8 maja 2014 r. za krzywdę wywołaną śmiercią ojca i kwoty 20.000 zł z odsetkami od 23 marca 2014 r. za krzywdę wywołaną śmiercią brata w wypadku komunikacyjnym (...)z winy sprawcy ubezpieczonego u pozwanego od odpowiedzialności cywilnej.

Sąd Okręgowy wyrokiem z 30 lipca 2014 r. oddalił powództwo. Wskutek zaskarżenia go przez powódkę Sąd Apelacyjny w Gdańsku uchylił ten wyrok, wskazując że w orzecznic­twie przyjęty jest powszechnie pogląd o możliwości zasądzenia zadośćuczynienia pieniężne­go za krzywdę wywołaną wypadkiem komunikacyjnym, który zdarzył się przed dniem 3 sierpnia 2008 r., więc Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy, bo nie badał więzi emocjo­nalnych między powódką a zmarłymi osobami, ani zasadności wysokości roszczeń. W toku ponownego rozpoznania sprawy Sąd Okręgowy ustalił, że ojciec powódki M.

P.oraz jej brat M. P. ponieśli śmierć na skutek wypadku drogo­wego, (...) spowodowanego przez sprawcę ubezpieczonego u pozwanego od odpowiedzialności cywilnej za skutki wypadków. Powódka mieszkała w tej samej miejscowości, co jej rodzice. Rodzice posiadali gospodarstwo rolne o pow. 26 ha i zwierzęta hodowlane. (...) Powódka miała z nim codzienny kontakt, dobrze się z nim rozumia­ła.(...). W niedziele wszyscy spotykali się u rodziców, spę­dzali razem inne święta i uroczystości. (...) Ojciec i brat M. są pochowani na jednym cmentarzu.

Spośród rodzeństwa powódka najbardziej była związana z tym bratem. (...) W piśmie z 3 lutego 2014 r. powódka zgłosiła pozwanemu żądanie zapłaty zadośću­czynienia za krzywdę w wysokości 60.000 zł z tytułu w związku ze śmiercią ojca, a w piśmie z 17 lutego 2014 r. zgłosiła żądanie zapłaty kwoty 25.000 zł w związku ze śmiercią brata, lecz nie otrzymała odpowiedzi. Sąd Okręgowy stwierdził, że jest związany prawną oceną podstaw odpowiedzialności pozwanego za krzywdę, tj. odpowiedzialności na podstawie art. 448 k.c. w zw. z art. 24 § 1 k.c..

Biorąc pod uwagę bliską więź między powódką a zmarłym ojcem i bratem, Sąd uznał, że odpowiednią rekompensatą krzywdy są kwoty odpowiednio 60.000 zł i 20.000 zł z ustawo­wymi odsetkami od upływu 30 dni od dnia doręczenia wezwań do zapłaty. Jako podstawę wyroku podał także art. 817 § 1 k.c. oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubez­pieczeniach obowiązkowych (...). Orzekając o kosztach postępowania, Sąd Okręgowy wskazał, że na należne powódce koszty procesu składają się wynagrodzenie pełnomocnika za pierwszą instancję w kwocie 3.600 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł i wynagrodzenie pełnomocnika za drugą instancję w kwocie 2.700 zł, razem kwota 6.317 zł, zaś pozwany powinien zapłacić kwotę 8.000 zł tytułem opłaty sądowej, od uiszczenia której powódka była zwolniona (po 4.0 zł opłaty od pozwu i od uwzględnionej już apelacji powódki) stosownie do art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Pozwany złożył apelację. Zaskarżył wyrok w punkcie pierwszym w zakresie zasądze­nia kwoty 20.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę w związku ze śmiercią ojca i w zakresie zasądzenia kwoty 10.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę w związku ze śmiercią brata, w obu przypadkach z odsetkami, zaskarżył też orzeczenie o kosztach procesu i kosztach sądowych. Domagał się zmiany wyroku przez oddalenie powództwa o zapłatę tych kwot z odsetkami, stosownej zmiany orzeczenia o kosztach procesu i kosztach sądowych oraz zasądzenia kosztów postępowania apelacyjnego.

Pozwany zarzucił: 1/ naruszenie art. 448 k.c. w zw. z art. 24 § 1 k.c. przez zasądzenie wygórowanego za­dośćuczynienia pieniężnego za krzywdę, 2/ naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. przez brak wszechstronnego rozważenia zebranych dowodów, skutkiem czego było zasądzenie zawyżonego świadczenia. Skarżący wskazał, że śmierć ojca i brata nie spowodowały u powódki istotnej dezor­ganizacji życia ani konieczności leczenia, powódka radzi sobie w życiu, ma innych członków rodziny, nie jest osamotniona, od śmierci ojca i brata minęło 16 lat co wpłynęło na zmniejsze­nie poczucia krzywdy.

Pozwany powołał się też na wyrok tego Sądu w sprawie I C 459/14, którym zasądzona została na rzecz wdowy i matki zmarłych tych osób odpowiednio kwoty 40.000 zł i 20.000 zł, a wyrok ten został utrzymany w mocy w postępowaniu apelacyjnym w sprawie V ACa 857/14.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja jest bezpodstawna. Podniesione w niej zarzuty są nietrafne. Nie moż­na zgodzić się z pozwanym, że wraz z upływem czasu od śmierci osoby bliskiej male­je poczucie krzywdy. Skarżący nie podał, na czym konkretnie polega naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. Są Apelacyjny podkreśla, że w postępowaniu apelacyjnym sąd może zmienić orzecze­nie o zadośćuczynieniu pieniężnym za krzywdę tylko wtedy, gdy zasądzona kwota jest rażąco zawyżona lub rażąco zaniżona. W niniejszej sprawie nie sposób uznać, że jest ono rażąco zawyżone.

Wskutek wypadku zginęli najbliżsi członkowie rodziny powód­ki, ich śmierć spowodowała pewną dezorganizację życia rodzinnego, bowiem powód­ka już nie może pomagać ojcu w prowadzeniu gospodarstwa rolnego, ani uzyskać od niego wsparcia. Zasądzone świadczenie nie jest nadmierne w stosunku do doznanej krzywdy. Z tych przyczyn Sąd Apelacyjny oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c. oraz zasądził od pozwanego na rzecz powódki koszty zastępstwa procesowego na pod­stawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. i art. 99 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.