Court remands inheritance case regarding agricultural land to lower court for missing heirs.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe appellate court overturned the lower court's decision regarding the inheritance of agricultural land, ordering the case to be remanded for a new trial. The lower court had determined that only the daughter inherited the farm, excluding the son based on his sporadic assistance and lack of farming experience. The appellate court found this determination flawed because the lower court failed to identify the deceased wife's legal heirs, who were not present in the proceedings. Consequently, the court ruled that the lower court did not address the core issue of the estate's composition and remanded the matter for the lower court to properly ascertain all eligible heirs before ruling on the farm's inheritance.
Legislator headnote
AI generatedArt. 931 k.c.; Art. 1059 k.c.; Art. 386 § 4 k.p.c.: Where a lower court fails to identify all statutory heirs or determine their qualification for specific inheritance rights, the appellate court must remand the case for a new trial to ensure all parties are heard.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt II Ca 601/13 POSTANOWIENIE Dnia 16 lipca 2013 r. Sąd Okręgowy w Kielcach Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Monika Kośka (spr.) Sędziowie: SO Marek Boniecki SO Barbara Dziewięcka Protokolant: protokolant sądowy Iwona Cierpikowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2013 r. sprawy z wniosku B. M. z udziałem C. M. o stwierdzenie nabycia spadku na skutek apelacji uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w Skarżysku - Kamiennej z dnia 14 stycznia 2013 r. sygn. akt I Ns 867/12 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie (punkt II) i sprawę w tym zakresie przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Skarżysku – Kamiennej. II Ca 601/12
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 14 stycznia 2013r Sąd Rejonowy w Skarżysku-Kamiennej stwierdził, że spadek po F. M. zmarłym 27 XI 1983r na podstawie ustawy nabyli żona W. M. oraz dzieci B. M. i C. M. po 1/3 części każdy z nich. W II punkcie Sąd stwierdził, że wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne nabyła w całości córka B. M.. Rozstrzygnięcie to sąd oparł o następujące ustalenia: F. M. zmarł 27 XI 1983r w M., gdzie ostatnio stale zamieszkiwał. W chwili śmierci był żonaty z W. M.. Z pierwszego małżeństwa miał dzieci B. M. i C.
M.. Innych dzieci nie miał. Testamentu nie sporządził. Nikt ze spadkobierców nie zrzekł się dziedziczenia, ani nie odrzucił spadku. W skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne o powierzchni 1,20ha, które spadkodawca uprawiał do chwili śmierci razem z mieszkającą z nim córką B. M.. Uczestnik C. M. sporadycznie świadczył ojcu pomoc w pracach w gospodarstwie, nie korzystał z jego plonów. Nie ma on wykształcenia rolniczego, nigdy nie pracował stale w gospodarstwie rolnym. We wchodzącym w skład spadku gospodarstwie rolnym nie pracowała żona spadkodawcy, gdyż było to gospodarstwo po jego pierwsze żonie.
Spadek w ogólności dziedziczą żona i dzieci spadkodawcy na podstawie art. 931kc. Gospodarstwo rolne na podstawie art. 1059kc, w brzmieniu obowiązującym w dacie otwarcia spadku, nabyła córka spadkodawcy B. M., która jako jedyna stale pracowała w gospodarstwie rolnym. Żona spadkodawcy nie pracowała na roli, a jego syn jedynie sporadycznie świadczył ojcu pomoc. W apelacji uczestnik domagał się zmiany postanowienia w punkcie II i stwierdzenia, że wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne nabyli B. M. i C. M. po ½ części, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania, zarzucając:
1. Naruszenie przepisów prawa materialnego- art. 1059 pkt.1kc, 2. Błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja jest o tyle zasadna, że pozwoliła Sądowi Okręgowemu na dokonanie kontroli zaskarżonego postanowienia. Spadkodawca pozostawił troje spadkobierców ustawowych, przy czym żona W. M. (która nie jest matką pozostałych uczestników) już nie żyje- zmarła w 2005r. W postępowaniu nie brali udziału jej następcy prawni, a jej brak kwalifikacji do dziedziczenia gospodarstwa rolnego Sąd Rejonowy ustalił na podstawie zeznań wnioskodawczyni i uczestnika, których interesy są sprzeczne z interesami ich macochy. Tym samym w ocenie Sądu Okręgowego Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania (art. 386§4kpc).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy przede wszystkim uzupełni krąg uczestników wzywając do udziału w sprawie następców prawnych W. M. i dopiero wówczas przeprowadzi postępowanie dowodowe w celu ustalenia kwalifikacji spadkobierców do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. Odnosząc się zaś do zarzutów skarżącego w aktualnym materiale dowodowym Sąd Okręgowy uznaje je za bezzasadne. Brak kwalifikacji C. M. do dziedziczenia gospodarstwa rolnego Sąd Rejonowy ustalił na podstawie jego własnych zeznań, zgodnych z zeznaniami wnioskodawczyni.
Nie było w sprawie żadnego materiału dowodowego pozwalającego na dokonania ustaleń odmiennych. SSO M. Kośka SSO M. Boniecki SSO B. Dziewięcka