Legislator Case Law & Legislation
VI Gz 260/15 AI generated

Court dismisses appeal on compulsory insurance jurisdiction, ruling assignee cannot claim special venue based on own domicile.

Case Number VI Gz 260/15
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The appellate court dismissed the plaintiff's appeal regarding the improper transfer of jurisdiction from Rzeszow to Gdyni. The plaintiff argued that as an assignee of a claim arising from compulsory insurance, they should have venue at their own domicile under Article 20 of the Compulsory Insurance Act. The court held that an assignment does not change the nature of the claim or make the assignee the 'victim' for jurisdictional purposes, limiting special venue to the victim's or insured's location, not the assignee's.

Legislator headnote

AI generated

Art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych; Art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.: An assignee of a claim from compulsory insurance cannot invoke special venue based on their own domicile, as assignment does not alter the claim's nature or the victim's status.

Keywords

AI generated
compulsory insurance jurisdiction assignment of claim special venue rule assignee status victim definition

Cited Legislation

AI generated
Art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22.05.2013r. o ubezpieczeniach obowiązkowych
Mając na uwadze powyższe oraz cytując treść art. 20 ustawy z dnia 22.05.2013r.
Art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.
Zgodnie z art. 187 § 1 pkt 1 kpc pozew powinien w miarę potrzeby zawierać przytoczenie okoliczności uzasadniających właściwość sądu.
Art. 385 k.p.c.
W tym stanie rzeczy, stwierdzając ostatecznie bezzasadność zarzutów podniesionych w zażaleniu, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 kpc w związku z art.
Art. 397 § 2 k.p.c.
385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc orzekł , jak na wstępie (pkt I postanowienia).
Art. 98 § 1 i 3 k.p.c.
O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc (pkt II postanowienia).

Cited Case Law

AI generated
postanowienie SN z dnia 16.11.2012r. sygn. akt III CZP 69/12
Zmienia się zatem jedynie osoba wierzyciela, nie ulega zaś zmianie charakter jej roszczenia o zapłatę wobec dłużnika (postanowienie SN z dnia 16.11.2012r. sygn. akt III CZP 69/12).
V GC 1105/15
akt V GC 1105/15 postanawia: I.
III CZP 17/05
Supreme Court refuses to rule on legal issue due to unclarified factual prerequisites for jurisdiction.
III CZP 69/12
Commercial court lacks jurisdiction for insurance claim assignment; plaintiff is not a commercial entity.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt VI Gz 260/15 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2015 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki Sędziowie: SO Barbara Frankowska SO Anna Harmata (spr.) Protokolant: Małgorzata Florek po rozpoznaniu w dniu 30 września 2015 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa : (...) Sp. z o.o. w Ś. przeciwko: (...) S.A. w S. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie V Wydziału Gospodarczego z dnia 7 lipca 2015 r., sygn. akt V GC 1105/15 postanawia: I. o d d a l i ć zażalenie , II. z a s ą d z i ć od powoda (...) Sp. z o.o. w Ś. na rzecz pozwanego (...) S.A. w S. kwotę 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rzeszowie stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Gdyni. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że powód pozwem dochodzi zwrotu kosztów pojazdu zastępczego. W sprawie został wydany nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym. Pozwany w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniósł o przekazanie sprawy do sądu właściwego miejscowo dla strony pozwanej powołując się na to, że sporne roszczenie nie wynika z umowy, lecz z ustawy, stron nie łączy żaden stosunek umowny, a nabycie przez powoda wierzytelności odszkodowawczej nie przyznaje mu statusu poszkodowanego.

Mając na uwadze powyższe oraz cytując treść art. 20 ustawy z dnia 22.05.2013r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (DZ.U. z 2003 r. nr 124, poz. 1152 z późn zm. ) Sąd Rejonowy w Rzeszowie przyjął, że w sprawie nie zachodzą przesłanki właściwości miejscowej tego Sądu i uzasadniona w sprawie jest właściwość ogólna, czyli określana ze względu na siedzibę pozwanego. Umowa cesji wierzytelności nie zmieniła bowiem podstawy dochodzonego roszczenia i sytuacji prawnej cesjonariusza, który w związku z cesją stał się jedynie wierzycielem – beneficjentem świadczenia wynikającego z umowy łączącej sprawcę szkody (ubezpieczającego) z ubezpieczycielem.

Powód nie jest więc ani poszkodowanym, ani uprawnionym z umowy ubezpieczenia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód, zaskarżając je w całości i zarzucając rażące naruszenie art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (…) poprzez przyjęcie niewłaściwości Sądu Rejonowego w Rzeszowie i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Gdyni pomimo, że zgodnie w w/w przepisem powództwo z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub roszczeń z nich wynikających można wytoczyć przed sądem właściwym dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego.

Na tej podstawie powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia z całości oraz przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Rzeszowie do dalszego prowadzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu zażalenia powód wskazał, że poszkodowanym w sprawie jest P. M. zamieszkały w J.. Z uwagi na umowę cesji wierzytelności, zawartą przez poszkodowaną z powodem, uprawnionym do dochodzenia roszczenia jest powód. Cytując art. 20 ust. 1 powołanej wyżej ustawy oraz powołując się na stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w postanowieniach z dnia 21.04.2005r. sygn. akt III CZP 17/05 i z dnia 16.11.2012r. sygn. akt III CZP 69/12 powód zarzucił, że w przypadku cesji wierzytelności nie zmienia się szeroko rozumiana sytuacja prawna cesjonariusza, a właściwość przemienna sądu w tych sprawach określona jest za pomocą kryterium przedmiotowego a nie podmiotowego.

W odpowiedzi na zażalenie pozwany wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Wg pozwanego nie można przyjąć, że powodowi służy przymiot „poszkodowanego” i nic nie wskazuje na to, aby wraz z cesją wierzytelności „szła” za cesjonariuszem właściwość miejscowa sądu. Wskazywane przez powoda orzeczenia Sądu Najwyższego nie rozstrzygają w sposób klarowny o właściwości miejscowej sądu w tych sprawach, a regulacja art. 20 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, jako szczególna nie może być interpretowana rozszerzająco.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie, chociaż twierdzenia zażalenia i przytoczone stanowisko Sądu Najwyższego w powołanych postanowieniach Sąd Okręgowy co do zasady podziela. Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22.05.2013r. o ubezpieczeniach obowiązkowych (…) powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć bądź wg przepisów o właściwości ogólnej, bądź przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.

Zgodzić się należy z pozwanym, że powyższy przepis stanowi uregulowanie szczególne (lex specialis) w zakresie właściwości miejscowej sądów dla powództw wynikających z umowy ubezpieczenia obowiązkowego. Ma to zasadnicze znaczenie dla podjęcia oceny zarzutów zażalenia. Wg Sądu Okręgowego w sprawach z powództwa wynikającego z ubezpieczenia obowiązkowego o właściwości miejscowej decyduje miejsce zamieszkania (albo siedziby) pozwanego, poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia, nie zaś siedziba (miejsce zamieszkania) wierzyciela.

Zawarcie umowy przelewu wierzytelności nie prowadzi do zmiany sytuacji prawnej cesjonariusza, co zasadnie podnosi powód, a przelew wierzytelności na rzecz powoda nie jest podstawą dochodzonego roszczenia. Z chwilą cesji następuje tylko skutek w postaci nabycia przez następcę prawnego cedenta (poszkodowanego) przysługującej mu wierzytelności wobec jego dłużnika. Zmienia się zatem jedynie osoba wierzyciela, nie ulega zaś zmianie charakter jej roszczenia o zapłatę wobec dłużnika (postanowienie SN z dnia 16.11.2012r. sygn. akt III CZP 69/12).

Oznacza to, że w dalszym ciągu mamy do czynienia z roszczeniem z tytułu czynu niedozwolonego (ciągłość przedmiotowa), lecz mimo cesji nie ulega wątpliwości, że powód nie staje się poszkodowanym w rozumieniu przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Powód może jednak korzystać z właściwości przemiennej uregulowanej w art. 20 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, co za stanowiskiem Sądu Najwyższego w powołanych przez powoda postanowieniach przyjmuje Sąd Okręgowy w składzie rozpoznającym przedmiotowe zażalenie.

Jednak tylko w granicach tej regulacji. Oznacza to jednak tylko tyle, że powództwo przeciwko ubezpieczycielowi winno być dochodzone przed sądem właściwości ogólnej (wg siedziby pozwanego), lub – z powołaniem na właściwość przemienną – wg miejsca zamieszkania poszkodowanego, którym był cedent. Powód nie ma podstaw powoływać się na właściwość wynikającą z jego siedziby (miejsca zamieszkania). Zgodnie z art. 187 § 1 pkt 1 kpc pozew powinien w miarę potrzeby zawierać przytoczenie okoliczności uzasadniających właściwość sądu.

W przedmiotowej sprawie powód czyniąc zadość temu obowiązkowi, dla uzasadnienia właściwości przemiennej Sądu Rejonowego w Rzeszowie, w sposób jednoznaczny powołał się na własną siedzibę – w Ś., nie zaś na miejsce zamieszkania poszkodowanego, które zresztą jak wynika z treści uzasadnienia pozwu zamieszkuje w J.. Również w zażaleniu powód właściwość przemienną uzasadnia własną siedzibą, co w świetle regulacji art. 20 cyt. wyżej ustawy nie jest prawidłowe. Wbrew stanowisku powoda powołane w zażaleniu postanowienia Sądu Najwyższego nie stanowią o tym, że w przedmiotowym stanie faktycznym cesjonariusz może powoływać się na właściwość przemienną determinowaną jego siedzibą, lecz co najwyżej siedzibą (miejscem zamieszkania) poszkodowanego.

Stąd zarzut rażącego naruszenia przepisu art. 20 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych nie jest zasadny. W tym stanie rzeczy, stwierdzając ostatecznie bezzasadność zarzutów podniesionych w zażaleniu, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc orzekł , jak na wstępie (pkt I postanowienia). O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc (pkt II postanowienia).