Legislator Case Law & Legislation
IX U 579/15 AI generated

Social security court dismisses appeal for refund of family pension overpayment due to proper prior notification of income rules.

Case Number IX U 579/15
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The social security court dismissed the insured's appeal regarding the recovery of an overpaid family pension amounting to 1,891.98 PLN. The insured argued she was not properly informed about the income reduction rules, but the court found she had read detailed instructions on the reverse side of her 2011 income declaration and subsequent decisions. Consequently, the court ruled that the overpayment constituted a benefit received without legal basis under the relevant pension law, mandating its return.

Legislator headnote

AI generated

Art. 138 ust. 1, Art. 127 ust. 1, Art. 104 ust. 8 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach; A benefit received without legal basis constitutes an overpayment subject to return if the recipient was properly informed of the conditions for its cessation or suspension.

Keywords

AI generated
family pension recovery income declaration notification overpayment without legal basis social security appeal pension reduction rules

Cited Legislation

AI generated
Art. 138 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach
Zgodnie natomiast z art. 138 ust.1 i ust.2 pkt.1 powołanej ustawy osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu.
Art. 127 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach
Art. 104 ust. 8 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach
Art. 477 § 1 pkt 14 k.p.c.
W konsekwencji takiego stanowiska, kierując się uregulowaniami prawnymi powołanymi na wstępie rozważań, Sąd z mocy art. 477 14 §1 k.p.c.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt IX U 579/15

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 sierpnia 2015 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Maria Konieczna Protokolant: Gabriela Jokiel przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 04 sierpnia 2015 r. w Rybniku sprawy z odwołania E. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o zwrot nienależnie pobranej renty rodzinnej na skutek odwołania E. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 7 maja 2015 r. Znak (...) oddala odwołanie Sędzia Sygn. akt IXU 579/15

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 07.05.2015r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. dokonał rozliczenia renty rodzinnej ubezpieczonej E. K. w związku z osiągniętym przychodem w 2014r., który uzasadniał zmniejszenie łącznej kwoty części renty rodzinnej za ww. rok o część kwoty maksymalnego zmniejszenia ustaloną proporcjonalnie do liczby osób uprawnionych do renty rodzinnej i ustalił, iż ubezpieczona pobrała nienależne świadczenie w kwocie 1.891,98 zł. Ubezpieczona w odwołaniu od decyzji wniosła o jej zmianę przez odstąpienie od obowiązku zwrotu pobranych świadczeń jak w decyzji podnosząc, iż brak jest podstaw do uznania, iż było to świadczenie nienależne generalnie, gdy ubezpieczona nie została prawidłowo pouczona o braku prawa do pobierania tych świadczeń.

Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie organ rentowy wskazał, iż ubezpieczona została prawidłowo pouczona o zasadach rozliczania świadczeń w związku z osiąganiem przychodów oraz o obowiązkach świadczeniobiorców jakie się z tym wiążą, gdy takie pouczenie znajdowało się na oświadczeniu ubezpieczonej o osiąganiu przychodu, które wpłynęło do organu rentowego w dniu 14.11.2011r. oraz w decyzjach przekazywanych ubezpieczonej. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił, co następuje.

Ubezpieczona E. K. urodziła się w dniu (...) Od dnia 18.09.2009r. ubezpieczona wraz z córkami K. K. ( ur. (...) ) i N. K. ( ur. (...) ) jest uprawniona do pobierania renty rodzinnej po zmarłym w dniu (...). mężu ubezpieczonej ( ojcu dzieci ) M. K.. Renta rodzinna podlega podziałowi na 3 części. W dniu 14.11.2011r. do organu rentowego wpłynęło oświadczenie ubezpieczonej o osiąganiu przychodu z tytułu pracy wykonywanej w ramach stosunku pracy, w którym ubezpieczona zaznaczyła, iż osiąga przychód w wysokości nie powodującej zawieszenia lub zmniejszenia świadczenia.

Na odwrocie tego oświadczenia znajdowało się szczegółowe pouczenie o zasadach rozliczania świadczeń w związku z osiąganiem przychodu m.in., iż osiąganie przychodu w wysokości przekraczającej 70% kwoty przeciętnego wynagrodzenia, nie wyższej niż 130% tej kwoty, powoduje zmniejszenie wysokości renty ( pkt 5 pouczenia ). Treści powyższego oświadczenia ubezpieczona w następnych latach nie aktualizowała. Pouczenia dotyczące zasad rozliczania świadczeń w związku z osiąganiem przychodów ( w tym także o zasadach zmniejszania wysokości świadczenia w związku z osiąganym przychodem - jw. ) oraz o obowiązkach świadczeniobiorców z tym związanych, tu m.in. o obowiązku poinformowania organu rentowego o osiąganiu przychodu i wreszcie o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń przy wskazaniu, co należy rozumieć za nienależnie pobrane świadczenia, zawierały decyzje organu rentowego wydane wobec ubezpieczonej – w tym m.in. decyzja z dnia 23.11.2011r. w pkt IV, pkt VI ust.2, pkt VII.

W dniu 28.04.2015r. do organu rentowego wpłynęło zaświadczenie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wodzisławiu Śląskim M. D. o wysokości przychodu osiągniętego przez ubezpieczoną w 2014r. z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, z którego wynikało, iż ubezpieczona w 2014r. osiągnęła przychód w kwocie 40.535,46 zł. W związku z tą informacją organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję omówioną na wstępie. Organ rentowy ustalił, iż osiągnięty przez ubezpieczoną przychód w 2014r. w kwocie łącznej 40.535,46 zł przekroczył niższą kwotę graniczną przychodu określoną dla tego roku, to jest 31.822,80 zł ( 70% wynagrodzenia ) i uzasadniał zmniejszenie świadczenia w 2014r. o kwotę 8.712,66 zł jednak nie więcej niż o kwotę maksymalnego zmniejszenia określonego dla rent rodzinnych dla tego roku, to jest 5.676,06 zł wypłacanych jednej osobie.

Z uwagi na fakt, iż świadczenie ubezpieczonej podlega podziałowi na trzy części ( wobec trzech osób uprawnionych ), kwotę maksymalnego zmniejszenia, czyli 5.676,06 zł należy podzielić przez 3 – stąd kwota maksymalnego zmniejszenia dla ubezpieczonej w 2014r. wyniosła 1.891,98 zł. Organ rentowy stwierdził, iż ubezpieczona pobrała nienależnie świadczenie w ww. kwocie 1.891,98 zł i zobowiązał ubezpieczoną do jego zwrotu. Na rozprawie w dniu 04.08.2015r. ubezpieczona oświadczyła, iż czytała pouczenia kierowane do niej przez organ rentowy, lecz nie była świadoma, że przychód jaki uzyskała w 2014r. przekroczy kwotę powodującą zawieszenie świadczenia.

Powyższe ustalił Sąd w oparciu o akta organu rentowego oraz oświadczenie ubezpieczonej złożone na rozprawie przed Sądem w dniu 04.08.2015r. – protokół elektroniczny z rozprawy min. 00:08:11 – 00:08:47, jako okoliczności bezsporne, bo jednoznacznie wynikające z tych dowodów i nie kwestionowane przez strony. Mając powyższe na uwadze Sąd zważył, co następuje. Odwołanie ubezpieczonej E. K. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (j.t.

Dz.U. 2013r., poz. 1440 ze zm.) prawo do emerytury lub renty ulega zawieszeniu lub świadczenia te ulegają zmniejszeniu w razie osiągania przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, o której mowa w ust. 2 (tj. z tytułu zatrudnienia, służby lub innej pracy zarobkowej albo prowadzenia pozarolniczej działalności). W razie osiągania przychodu w kwocie przekraczającej 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy ostatnio ogłoszonego przez Prezesa GUS, nie wyższej jednak niż 130% tek kwoty, świadczenie ulega zmniejszeniu o kwotę przekroczenia, nie większą niż kwota maksymalnego zmniejszenia – art.104 ust.8 ww. ustawy.

Dla renty rodzinnej, do której uprawniona jest 1 osoba, maksymalne zmniejszenie wynosi 20,4% kwoty bazowej. Stosownie do art.105 ustawy o emeryturach i rentach… wysokość renty rodzinnej przysługującej więcej niż jednej osobie ulega zmniejszeniu w przypadku, gdy osoba uprawniona do części renty rodzinnej osiąga przychód w kwocie wyższej niż 70% przeciętnego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa GUS, nie wyższej jednak niż 130% tej kwoty miesięcznie. Zmniejszenie renty następuje przez zmniejszenie części renty przysługującej osobie osiągającej przychód o kwotę przekroczenia, nie więcej jednak niż o kwotę, o której mowa w art.104ust.8 pkt 3, pomnożoną przez proporcję części renty rodzinnej przed dokonaniem zmniejszenia i pełnej renty rodzinnej.

Emeryt i rencista jest zobowiązany zawiadomić organ rentowy o podjęciu działalności, o której mowa w art.104 ust.1- 4 i o wysokości osiąganego z tego tytułu przychodu uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym – art.127 ust.1 ww. ustawy. Zgodnie natomiast z art. 138 ust.1 i ust.2 pkt.1 powołanej ustawy osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust.1 uważa się świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania.

Ostatecznie bezspornym było, iż ubezpieczona w 2014r. osiągnęła przychód ze stosunku pracy w kwocie 40.535,46 zł, który przekroczył niższą kwotę graniczną przychodu określoną dla tego roku, to jest 31.822,80 zł ( 70% wynagrodzenia ) i uzasadniał zmniejszenie świadczenia ubezpieczonej ( przysługującej jej części renty rodzinnej ) w 2014r. o kwotę 1.891,98 zł. Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy organ rentowy w zaskarżonej decyzji z dnia 07.05.2015r. prawidłowo zobowiązał ubezpieczoną do zwrotu renty rodzinnej w kwocie 1.891,98 zł, a konkretnie, czy kwota ta stanowi nienależnie pobrane przez ubezpieczoną świadczenie w rozumieniu powołanego art.138 ustawy o emeryturach i rentach…, tu w szczególności, czy ubezpieczona była prawidłowo pouczona o braku prawa do pobieranie tego świadczenia.

W świetle wyników przeprowadzonego postępowania dowodowego Sąd uznał, iż ubezpieczona była prawidłowo pouczona o zasadach rozliczania świadczeń w związku z osiąganiem przychodów, gdy takie pouczenie znajdowało się na oświadczeniu o osiąganiu przychodu, które ubezpieczona złożyła w organie rentowym w dniu 14.11.2011r. i którego następnie nie aktualizowała oraz pouczenie w tym zakresie zawierały decyzje wydane przez organ rentowy wobec ubezpieczonej, w tym m.in. decyzja z dnia 23.11.2011r. w pkt IV, pkt VI ust.2, pkt VII. Należy podkreślić, iż na rozprawie w dniu 04.08.2015r. ubezpieczona wyraźnie wskazała, iż pouczenia o jakich mowa powyżej czytała.

Wobec takich okoliczności Sąd uznał, iż świadczenie pobrane przez ubezpieczoną w kwocie 1.891,98 zł jest świadczeniem nienależnym w rozumieniu cytowanego wcześniej art.138 ustawy o emeryturach i rentach... i stąd słusznie w zaskarżonej decyzji z dnia 07.05.2015r. organ rentowy domaga się jego zwrotu. W konsekwencji takiego stanowiska, kierując się uregulowaniami prawnymi powołanymi na wstępie rozważań, Sąd z mocy art. 477 14 §1 k.p.c. oddalił odwołanie ubezpieczonej jako bezzasadne. Sędzia