Legislator Case Law & Legislation
III Ca 1174/15 AI generated

Appeal dismissed; lower court voided for failing to verify heir's whereabouts before appointing a curator.

Case Number III Ca 1174/15
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The appellate court voided the first-instance decision and remanded the case for a new trial due to procedural flaws. The lower court appointed a curator for an unknown heir without first conducting necessary inquiries to determine the heir's location. The court ruled that this failure deprived the heir of the opportunity to defend their rights, violating procedural requirements.

Legislator headnote

AI generated

Art. 379 pkt 5 k.p.c.; Art. 510 § 2 k.p.c.; In proceedings where a curator must be appointed for a person whose whereabouts are unknown, the court is obligated to conduct inquiries to ascertain the location; failure to do so renders the proceeding void.

Keywords

AI generated
void proceeding appointment of curator unknown whereabouts heir rights remand for retrial

Cited Legislation

AI generated
Art. 926 § 1 and 2 k.c.
Sąd wskazał, że skoro spadkodawca sporządził ważny testament, w którym powołał do całego spadku żonę, to stosownie do art. 926 § 1 i 2 k.c.
Art. 510 § 2 k.p.c.
W postępowaniu nieprocesowym, w którym sprawa podlega rozpoznaniu, stosownie do art. 510 § 2 k.p.c. w razie potrzeby wyznaczenia kuratora do zastępowania zainteresowanego, którego miejsce pobytu nie jest znane, jego wyznaczenie następuje z urzędu.
Art. 379 pkt 5 k.p.c.
Ustanowienie kuratora bez przeprowadzenia dochodzenia i dostatecznego uprawdopodobnienia, że miejsce pobytu uczestnika nie jest znane spowodowało, że uczestnik został pozbawiony możności obrony swych praw, wystąpiła zatem przyczyna nieważności, o której mowa w art. 379 pkt 5 k.p.c.
Art. 378 § 1 k.p.c.
Nieważność postępowania podlegała uwzględnieniu przez Sąd drugiej instancji z urzędu stosownie do art. 378 § 1 k.p.c. Dlatego Sąd ten orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art.
Art. 386 § 2 and 108 § 2 k.p.c.
Dlatego Sąd ten orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 386 § 2 i 108 § 2 w związku z art.
Art. 13 § 2 k.p.c.
386 § 2 i 108 § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c.
art. 510 § 2 k.p.c
W postępowaniu nieprocesowym, w którym sprawa podlega rozpoznaniu, stosownie do art. 510 § 2 k.p.c.
art. 379 pkt 5 k.p.c
Ustanowienie kuratora bez przeprowadzenia dochodzenia i dostatecznego uprawdopodobnienia, że miejsce pobytu uczestnika nie jest znane spowodowało, że uczestnik został pozbawiony możności obrony swych praw, wystąpiła zatem przyczyna nieważności, o której mowa w art. 379 pkt 5 k.p.c.
art. 378 § 1 k.p.c
Nieważność postępowania podlegała uwzględnieniu przez Sąd drugiej instancji z urzędu stosownie do art. 378 § 1 k.p.c.
art. 13 § 2 k.p.c
386 § 2 i 108 § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt III Ca 1174/15 POSTANOWIENIE Dnia 28 października 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Tomasz Tatarczyk (spr.) Sędziowie: SO Leszek Dąbek SR (del.) Ewa Buczek - Fidyka Protokolant Aleksandra Sado-Stach po rozpoznaniu w dniu 28 października 2015 r. na rozprawie sprawy z wniosku W. M. z udziałem J. C. o stwierdzenie nabycia spadku na skutek apelacji uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 21 kwietnia 2015 r., sygn. akt I Ns 314/14 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie, znieść postępowanie od dnia 30 października 2014 roku i przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w Wodzisławiu Śląskim do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej. SSR (del.) Ewa Buczek-Fidyka SSO Tomasz Tatarczyk SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 1174/15

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 21 kwietnia 2015 r. Sąd Rejonowy stwierdził, że spadek po H. C., zmarłym w dniu 18 lutego 2014 r., ostatnio zamieszkałym w W. nabyła na podstawie testamentu żona W. M. w całości i nakazał pobrać od wnioskodawczyni na rzecz Skarbu Państwa 73,80 zł z tytułu kosztów sądowych. Sąd ustalił, że wnioskodawczyni W. M. była drugą żoną spadkodawcy. Do kręgu spadkobierców ustawowych H. C. należy oprócz wnioskodawczyni syn pochodzący z pierwszego małżeństwa – uczestnik postępowania J. C.. W dniu 18 listopada 2003 r. spadkodawca złożył przed notariuszem oświadczenie ostatniej woli, zgodnie z którym do całego spadku powołał żonę W.

M. i wydziedziczył syna J. C.. Sąd wskazał, że skoro spadkodawca sporządził ważny testament, w którym powołał do całego spadku żonę, to stosownie do art. 926 § 1 i 2 k.c. nie nastąpiło dziedziczenie ustawowe spadku po nim lecz spadek w całości na podstawie testamentu nabyła żona spadkodawcy i fakt ten należało w postanowieniu stwierdzić. W apelacji kurator ustanowiony dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika postępowania w oparciu o zarzuty naruszenia prawa procesowego domagał się uchylenia postanowienia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Wnioskodawczyni domagała się oddalenia apelacji i zasądzenia od uczestnika kosztów postępowania odwoławczego. Uczestnik postępowania zawiadomiony o rozprawie apelacyjnej na adres wskazany przez kuratora podtrzymał apelację a dodatkowo zakwestionował ważność testamentu.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje :

W sprawie zachodzi nieważność postępowania, co spowodowało konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia, zniesienia postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach instancji odwoławczej. W postępowaniu nieprocesowym, w którym sprawa podlega rozpoznaniu, stosownie do art. 510 § 2 k.p.c. w razie potrzeby wyznaczenia kuratora do zastępowania zainteresowanego, którego miejsce pobytu nie jest znane, jego wyznaczenie następuje z urzędu. Nałożenie obowiązku działania z urzędu powoduje, że przewodniczący przed ustanowieniem kuratora powinien przeprowadzić stosowne dochodzenie w celu ustalenia miejsca pobytu osoby zainteresowanej.

Sąd Rejonowy na rozprawie w dniu 30 października 2014 r. ustanowił kuratora dla uczestnika postępowania J. C. nie przeprowadziwszy dochodzenia w celu ustalenia miejsca jego pobytu. Wysłuchał jedynie wnioskodawczynię, która wcześniej wezwana do wskazania aktualnego adresu uczestnika poinformowała, że adresu tego nie jest w stanie wskazać. Wyjaśniła, że nie ma kontaktu z uczestnikiem, że mieszka on w Niemczech na wsi, gdzie kupił dom, że numer telefonu uczestnika zna siostra jego żony R. B. ale nie chce go podać. Po wysłuchaniu wnioskodawczyni nie podjął Sąd Rejonowy żadnych czynności w celu ustalenia miejsca pobytu uczestnika lecz od razu ustanowił dla niego kuratora.

Na okoliczność miejsca pobytu uczestnika, względnie jego danych kontaktowych nie przesłuchał Sąd R. B., o co zresztą na dalszym etapie postępowania wnioskował ustanowiony dla uczestnika kurator. Okazało się, że proste czynności podjęte przez kuratora, polegające na zasięgnięciu informacji Konsulatu Generalnego RP w K. pozwoliły na ustalenie adresu uczestnika. Ustanowienie kuratora bez przeprowadzenia dochodzenia i dostatecznego uprawdopodobnienia, że miejsce pobytu uczestnika nie jest znane spowodowało, że uczestnik został pozbawiony możności obrony swych praw, wystąpiła zatem przyczyna nieważności, o której mowa w art. 379 pkt 5 k.p.c. Nieważność postępowania podlegała uwzględnieniu przez Sąd drugiej instancji z urzędu stosownie do art. 378 § 1 k.p.c. Dlatego Sąd ten orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 386 § 2 i 108 § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. Rozpoznając sprawę ponownie przeprowadzi Sąd Rejonowy postępowanie z udziałem uczestnika postępowania, zastępowanego obecnie przez pełnomocnika, powtórzy w niezbędnym zakresie czynności procesowe, zbada zasadność zarzutu nieważności testamentu i wyda odpowiednie orzeczenie.

SSR del. Ewa Buczek-Fidyka SSO Tomasz Tatarczyk SSO Leszek Dąbek