Appeal court partially allowed appeal by quashing damages award due to lack of factual findings on loss calculation.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court partially quashed the first-instance judgment, setting aside the 103,300.40 PLN damages award while upholding the 25,000 PLN compensation. The prosecutor argued the lower court arbitrarily linked emigration to state internment decisions and failed to verify factual prerequisites for the loss claim. The court ruled that the first instance lacked essential factual findings regarding marital property status, conversion costs, and the claimant's actual ability to purchase the apartment, necessitating a retrial.
Legislator headnote
AI generatedArt. 8 ust. 1 ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych; Art. 7 k.p.k.: The court must establish essential factual prerequisites and verify the specific causal link between state internment and the claimed loss before awarding damages.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt II AKa 167/15
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 listopada 2015 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA Maciej Żelazowski Sędziowie: SA Andrzej Olszewski (spr.) SO del. do SA Małgorzata Jankowska Protokolant: sekr. sądowy Karolina Pajewska przy udziale prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Marcina Lorenca po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2015 r. sprawy M. U. (1) o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę i odszkodowanie za poniesioną szkodę, wynikłe z wykonania decyzji o internowaniu z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 2 czerwca 2015 r., sygn. akt III Ko 39/15 uchyla zaskarżony wyrok w części zasądzającej od Skarbu Państwa na rzecz M.
U. (1) kwotę 103.300,40 (sto trzy tysiące trzysta 40/100) złotych tytułem odszkodowania za poniesioną szkodę wynikłą z wykonania decyzji nr (...) o internowaniu z dnia 27 sierpnia 1982 r. i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Okręgowemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania. Małgorzata Jankowska Maciej Żelazowski Andrzej Olszewski Sygn. akt II AKa 167/15
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2015 r., Sąd Okręgowy w Szczecinie orzekł: „ 1. na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz.U. Nr 34/91, poz. 149 z późn. zmianami) przyznaje od Skarbu Państwa na rzecz M. U. (1) kwotę 25.000 (dwudziestu pięciu tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, na poczet której zalicza kwotę przyznaną orzeczeniem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 7 maja 2009 r. w sprawie III Ko 218/08, oraz kwotę 103.300,40 zł. (stu trzech tysięcy trzystu złotych i czterdziestu groszy), tytułem odszkodowania za poniesioną szkodę, wynikłe z wykonania decyzji nr 273/82 o internowaniu z dnia 27 sierpnia 1982 r, wraz z ustawowymi odsetkami od uprawomocnienia się orzeczenia;
2. w pozostałej części wniosek oddala;
3. koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.” Powyższy wyrok zaskarżył prokurator Prokuratury Okręgowej w Szczecinie, który zarzucił: „ - obrazę przepisów prawa procesowego mającą wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a mianowicie art. 7 kpk poprzez dowolne i bezpodstawne ⚫ uznanie, iż emigracja M. U. (1) i co za tym idzie utrata przez nią prawa do przekształcenia spółdzielczego, lokatorskiego prawa do lokalu przy al. (...) w S. w prawo własności, stanowi bezpośredni skutek, wykonania wobec niej Decyzji Nr (...) o internowaniu z dnia 27 sierpnia 1982 r., w związku z wprowadzeniem w dniu 13 grudnia 1981 r. w Polsce stanu wojennego, uzasadniający zasądzenie odszkodowania, ⚫ ustalenie metody obliczenia wysokości szkody, w postaci utraty korzyści, wynikających z braku możliwości przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu przy al. (...) w S. w prawo własności, podczas gdy, prawidłowa ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego z uwzględnieniem zasad logiki i doświadczenia życiowego nie pozwala na wyprowadzenie takich wniosków.” Podnosząc także zarzuty, skarżący wniósł „o zmianę pkt 1 zaskarżonego wyroku przez uchylenie o zasądzeniu kwoty 103.300,40 zł tytułem odszkodowania za poniesioną szkodę wynikłą z wykonania Decyzji Nr (...) o internowaniu z dnia 27 sierpnia 1982 r.” Na rozprawie odwoławczej, prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja okazała się o tyle uzasadniona, że doprowadziła do kontroli instancyjnej wyroku, a następnie do jego częściowego uchylenia. Nie budzi wątpliwości, że wnioskodawczyni należało się zadośćuczynienie, które sąd rozstrzygający ustalił na kwotę 25 000 złotych. Tego nikt nie kwestionował, i w tym zakresie wyrok się uprawomocnił. Natomiast, orzekając o odszkodowaniu, zdaniem Sądu Apelacyjnego, Sąd Okręgowy nie poczynił podstawowych ustaleń faktycznych. Nie ustalił czy: - w chwili przekazania do dyspozycji spółdzielni mieszkania przy al. (...) w S. przez T.
U., było ono objęte ustawową wspólnością małżeńską, - jaki byłby koszt ewentualnego przekształcenia tego mieszkania na własnościowe prawo do lokalu, zarówno w chwili opuszczenia Polski na początku 1983 r., jak i powrotu do kraju, - jakie były realne możliwości materialne wnioskodawczyni i jej męża do tzw. wykupienia mieszkania zarówno przed, jak i po powrocie do Polski. Nadto, nie wykazano, w przypadku przyjęcia, że mieszkanie przy al. (...) w S. należało do T. U., że to wnioskodawczyni poniosła konkretną szkodę wynikłą z jej internowania, a następnie wyjazdu z Polski.
A twierdzenie sądu rozstrzygającego, iż w latach dziewięćdziesiątych masowo dokonywano przekształceń lokali spółdzielczych lokatorskich w spółdzielcze własnościowe, bo koszty takiego przekształcenia w „niektórych okresach” były niezwykle niskie, nie znajduje żadnego odzwierciedlenia w ustaleniach faktycznych, i jest dowolną oceną. Dlatego, Sąd Apelacyjny uchylił wyrok w części zasądzającej na rzecz M. U. (1) kwotę 103 300,40 zł tytułem odszkodowania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, sąd rozstrzygający uwzględni wyżej przytoczone uwagi, dokona odpowiednich ustaleń faktycznych, a następnie je kompleksowo oceni.
Małgorzata Jankowska Maciej Żelazowski Andrzej Olszewski