Appeal dismissed; external cause found in awkward leg placement while carrying heavy plank causing knee injury.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal dismissed the Social Insurance Institution's appeal against a lower court ruling awarding compensation for a work-related accident. The insured suffered a knee injury while carrying a heavy plank, with the lower court finding an external cause despite inconsistencies in the insured's statements regarding how the fall occurred. The appellate court upheld the decision by interpreting 'external cause' broadly to include awkward body positioning and noted the insured's prior knee surgeries increased vulnerability, making the injury plausible even on flat surfaces.
Legislator headnote
AI generatedArt. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych; Art. 3 ust. 3 pkt 8 cyt. wyżej ustawy; Art. 233 § 1 k.p.c.: An external cause exists if an awkward body position or unsteady footing leads to injury, even without a specific external object, provided the circumstances are consistent with the evidence and medical opinion.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt IV Ua 41/14
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 marca 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący – Sędzia SSO Jacek Witkowski (spr.) Sędziowie: SSO Katarzyna Antoniak SSO Elżbieta Wojtczuk Protokolant sekr. sądowy Anna Wąsak po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2015 r. w Siedlcach na rozprawie sprawy z wniosku J. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy prowadzeniu działalności gospodarczej na skutek apelacji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 października 2014r. sygn. akt IV U 218/14 oddala apelację. Sygn. akt IV Ua 41/14
UZASADNIENIE
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. decyzją z dnia 07.03.2014 r. odmówił ubezpieczonemu J. P. prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy prowadzeniu działalności gospodarczej z powodu braku przyczyny zewnętrznej w zaistnieniu zdarzenia z dnia 16.07.2013 r. Od decyzji tej odwołanie złożył pełnomocnik ubezpieczonego, który wnosił o jej zmianę i przyznanie prawa do wnioskowanego świadczenia. W odpowiedzi na odwołanie pozwany organ rentowy wnosił o jego oddalenie. Wyrokiem z dnia 15.10.2014 r. Sąd Rejonowy (...)IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał J.
P. prawo do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy prowadzeniu działalności gospodarczej w kwocie 3.520 zł odpowiadającej 5 % uszczerbku na zdrowiu. Ponadto Sąd zasądził od pozwanego ZUS na rzecz ubezpieczonego kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Rejonowy rozstrzygnięcie swoje oparł na następujących ustaleniach faktycznych: Ubezpieczony J. P. prowadzi działalność gospodarczą jako podmiot wpisany do ewidencji prowadzonej przez Urząd Miasta w M.. W dniu 16.07.2013 r. ubezpieczony wykonywał w ramach prowadzonej działalności gospodarczej prace związane z budową podestu drewnianego.
Podest ten o wysokości 30 cm budowany był jako scena na występ w jednym z salonów samochodowych w W.. W trakcie wykonywania tych czynności J. P., niosąc blat o wysokości 2 m i szerokości 1 m, wszedł na fragment podestu i schodząc lewą nogą na podłogę usłyszał gruchot w lewym kolanie. Okazało się, że doznał urazu w postaci uszkodzenia łękotki przyśrodkowej kolana lewego. Uraz ten spowodował uszczerbek na zdrowiu w wysokości 5 %. Sąd Rejonowy przeprowadził dowód z opinii biegłego ortopedy-traumatologa, który wypowiedział się w opinii, że stwierdzony uraz mógł powstać w opisanym stanie faktycznym.
Ubezpieczony, schodząc z podestu o wysokości 30 cm i jednocześnie niosąc blat o ciężarze 15 kg, mógł źle postawić lewą nogę na podłoże, tj. mógł ją wykoślawić, co spowodowało szarpnięcie łękotki uwięzionej pomiędzy dwiema powierzchniami stawowymi. Sąd I instancji przyjął, iż dowód z zeznań ubezpieczonego i świadka M. Z. jest wiarygodny. W dalszej części Sąd przytoczył treść art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 30.10.2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199 poz. 1673), a także przytoczył tezę uchwały SN z dnia 11.02.1963 r.
III PO 15/62, w której to uchwale Sąd stwierdził, że przyczyną zewnętrzną wypadku przy pracy może być także podźwignięcie się pracownika, niezręczny ruch jego ręki powodujący uderzenie i uszkodzenie ręki, jak wreszcie potknięcie się na gładkiej powierzchni i złamanie ręki. Podzielając ten pogląd SN, Sąd Rejonowy przyjął, iż niezręczne postawienie nogi przy schodzeniu z podestu z obciążeniem w postaci blatu, należy uznać za przyczynę zewnętrzną wypadku przy prowadzonej działalności gospodarczej. W związku z tym Sąd Rejonowy przyznał wnioskodawcy prawo do jednorazowego odszkodowania, odpowiadającego 5 % uszczerbku na zdrowiu i zasądził kwotę 3.520 zł na podstawie art. 14 ust. 9 ustawy wypadkowej i rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 08.03.2013 r.
Na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc Sąd zasądził od pozwanego kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Od wyroku tego apelację złożył pozwany Oddział ZUS, który zaskarżył wyrok w całości i wnosił o jego zmianę i oddalenie odwołania, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Apelujący zarzucił Sądowi Rejonowemu naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 ust. 3 pkt 8 ustawy wypadkowej poprzez błędną wykładnię tego przepisu polegającą na przyjęciu, że zdarzenie z dnia 16.07.2013 r. z udziałem wnioskodawcy było wypadkiem przy prowadzeniu działalności gospodarczej oraz zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów.
W uzasadnieniu apelacji skarżący podnosił m. in., iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia, że zdarzenie z dnia 16.07.2013 r. wywołane było przyczyną zewnętrzną. W dalszej części wywodów apelujący wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego ubezpieczony podał nieco inne okoliczności, które doprowadziły do wypadku przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Mianowicie dwukrotnie podał, że „idąc na wprost z ciężarem ok. 15 kg skręciłem nogę”, w drugim przypadku dodając „po suchej powierzchni”.
Dopiero w postępowaniu sądowym ubezpieczony wyjaśnił, że do uszkodzenia kolana doszło w trakcie schodzenia z podestu o wysokości 30 cm. Sąd Rejonowy nie wyjaśnił tych sprzeczności. Zarzucił również, że biegły w opinii nie wypowiedział się, czy uraz kolana, jakiego doznał ubezpieczony mógł powstać w okolicznościach wskazanych przez J. P. w wyjaśnieniach złożonych w postępowaniu przed organem rentowym. Powyższe wskazuje w ocenie organu rentowego, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. 233 § 1 kpc, a także naruszenia prawa materialnego.
W ocenie Sądu Okręgowego zaskarżony wyrok jest prawidłowy. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż Sąd Rejonowy nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 3 pkt 8 cyt. wyżej ustawy wypadkowej. Trafnie Sąd ten podkreślił, iż pojęcie przyczyna zewnętrzna powinno być rozumiane szeroko. Przywołana uchwała Sądu Najwyższego z 1963 r. zachowuje w dalszym ciągu walor aktualności. W uchwale tej SN do przyczyny zewnętrznej wypadku przy pracy zaliczył również takie sytuacje, jak niezręczny ruch ręki powodujący jej złamanie, a także potknięcie się na gładkiej powierzchni przez pracownika i złamanie ręki.
W świetle tej wykładni, którą podziela również Sąd Okręgowy, do przyczyny zewnętrznej należy zaliczyć również sytuację, w której ubezpieczony, niosąc blat o wadze ok. 15 kg, wskutek niefortunnego postawienia lewej nogi na powierzchnie podłogi doznał urazu kolana. Organ rentowy zasadnie zarzucił Sądowi I instancji niewyjaśnienie sprzeczności co do okoliczności zaistnienia urazu, jednak to uchybienie po stronie Sądu nie ma decydującego wpływu na ocenę zdarzenia z dnia 16.07.2013 r. W opinii biegłego lekarza ortopedy jest jeszcze informacja, na którą nie zwrócił uwagi Sąd Rejonowy, że ubezpieczony w 2009 r. przebył rekonstrukcję więzadła krzyżowego lewego, a w 2011 r. identyczną rekonstrukcję więzadła prawego.
Świadczy to, zdaniem Sądu Okręgowego, że ubezpieczony miał osłabione obydwa kolana i przy przenoszeniu ciężaru był bardziej narażony na uraz, niż całkowicie zdrowa osoba. Ten stan rzeczy uprawnia do wnioskowania, że uraz łękotki mógł powstać nawet podczas poruszania się na gładkiej powierzchni, a nie tylko podczas schodzenia z niewielkiego podestu. Długi blat, o długości 2 m, niewygodny do niesienia przez jedną osobę, mógł spowodować nierównomierne obciążenie lewej kończyny i przy koślawym jej postawieniu wywołać uraz kolana.
To dodatkowe ustalenie na podstawie materiału dowodowego, a także wnioskowania wynikającego z doświadczenia życiowego, pozwoliło Sądowi II instancji na przyjęcie, iż uraz mógł również nastąpić w warunkach, które wskazał ubezpieczony w postępowaniu przed organem rentowym. W tej sytuacji powyższe ustalenie i jego ocena mieszczą się w dyspozycji art. 233 § 1 kpc. Z tych względów Sąd Okręgowy uznał wyrok Sądu I Instancji na prawidłowy i z mocy art. 385 kpc apelację oddalił.