Tenant's claim for lease succession by grandchild dismissed due to lack of cohabitation with deceased tenant.
Legislator summary
AI generatedThe court dismissed the plaintiff's lawsuit seeking to establish succession to a residential lease upon the death of the original tenant. Although the plaintiff lived in the apartment, the court found that the deceased tenant had not cohabited with the plaintiff for over a year prior to her death, failing the statutory requirement for joint residence. Consequently, the plaintiff was not entitled to succeed to the lease, and the court ordered the plaintiff to pay the defendant's legal costs.
Legislator headnote
AI generatedArt. 691 k.c.; § 31 uchwały Rady m.st. W.; succession to lease requires joint residence with the deceased tenant, which is interpreted as a partnership relationship; mere payment of rent or subsequent occupancy does not satisfy this condition.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt I C 1271/15
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 maja 2015 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie, Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Michał Jakubowski Protokolant: Anna Szwed po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2015 roku w Warszawie sprawy z powództwa P. B. przeciwko M. S. W. o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu. orzeka 1. Powództwo oddala.
2. Zasądza od powoda P. B.na rzecz pozwanego M. S. W.kwotę 600,00 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 1271/15
UZASADNIENIE
do wyroku z dnia 27 maja 2015 roku Pozwem z dnia 30 kwietnia 2015 r. ( data prezentaty sądowej) skierowanym przeciwko M. S. W., powód P. B., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego położonego w W.przy ul. (...), po babci – G. K., z dniem jej śmierci oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu pełnomocnik powoda wskazał, że najemcą przedmiotowego lokalu na mocy umowy najmu z dnia 9 marca 1966 r. była G.
K.– babcia powoda, która zmarła w dniu 8 grudnia 2014 r. Powód natomiast zamieszkiwał wraz z żoną w w/w lokalu od dnia 10 marca 2006 r. Jako podstawę prawną roszczenia pełnomocnik powoda wskazał art. 691 k.c. oraz § 31 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. s. W.z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. W.. Powód wniósł także o zabezpieczenie roszczenia poprzez unormowanie praw i obowiązków stron na czas trwania postępowania zgodnie z żądaniem pozwu. ( pozew z załącznikami-k.1-28) Postanowieniem z dnia 7 maja 2015 r. tut.
Sąd oddalił wniosek powoda o udzielenie zabezpieczenia roszczenia ze względu na nieuprawdopodobnienie roszczenia i interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. ( postanowienie. 31-32) W odpowiedzi na pozew z dnia 27 maja 2015 r. pozwany, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pełnomocnik pozwanego podniósł, że powód jako wnuk zmarłej najemczyni lokalu nie pozostaje w kręgu osób uprawnionych do wstąpienia w stosunek najmu na podstawie art. 691 k.c. Wskazano również, że najemczyni nie była zobowiązana do świadczeń alimentacyjnych na rzecz powoda, a powód nie spełnia przesłanki wspólnego pożycia z najemcą, która winna być rozumiana w kategoriach pożycia małżeńskiego. ( odpowiedź na pozew-k.42-43v) Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny.
W dniu 9 marca 1966 r. pomiędzy Zarządem (...)a G. K.i S. K.została zawarta umowa najmu lokalu mieszkalnego położonego w W.przy ul. (...). Skuteczność umowy uwarunkowana była przedłożeniem decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, która w dniu 1 marca 1966 została wydana wobec S.i G. K.przez Prezydium (...) W.-W.. ( umowa i przydział-k.17-25) Powyższa umowa najmu wygasła w dniu śmierci G. K., tj. w dniu 8 grudnia 2014 r. ( bezsporne; odpis skrócony aktu zgonu-k.28) Powód jest wnukiem zmarłej G. K. ( bezsporne; odpis skrócony aktu urodzenia powoda-k.26, odpis skrócony aktu urodzenia E. K.-k.27).
Powód zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu od 2005 roku, początkowo sam, a później z narzeczoną (przyszłą żoną). Obecnie powód wraz z żoną zamieszkuje w w/w lokalu, uiszczając należny czynsz oraz opłaty eksploatacyjnego za korzystanie z lokalu. ( bezsporne, k.
52) G. K. przed śmiercią nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. (...) w W.. Od kwietnia 2013 r. do końca października 2014 r. ze względów zdrowotnych przebywała w Zakładzie (...) przy ul. (...) w W., natomiast od listopada 2014 r. przebywała u córki E. B., matki powoda, w mieszkaniu przy ul. (...) w W.. ( zeznania E. B.-k.52-53) Po śmierci G. K., powód skierował do pozwanego wniosek o uregulowanie tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu na podstawie art. 691 k.c. W piśmie z dnia 13 stycznia 2015 r. pozwany nie uwzględnił prośby powoda, wskazując na możliwość ubiegania się o zawarcie umowy najmu lokalu na mocy § 31 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st.
W.z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu (...). W.. Wniosek powoda w tym zakresie został jednak rozpatrzony negatywnie pismem z dnia 19 marca 2015 r. ze względu na niespełnianie przez powoda wymogów uchwały. ( pisma-k.46-47) Pismem z dnia 14 kwietnia 2015 r. Zarząd (...)wezwał powoda do opróżnienia lokalu przy ul. (...)w W., zajmowanego bez tytułu prawnego. ( pismo z zpo-k.44-45) Należy wskazać, że okoliczności niniejszej sprawy, niezbędne do jej rozstrzygnięcia, pozostawały pomiędzy stronami bezsporne.
Stan faktyczny Sąd ustalił zatem na podstawie dokumentów przedłożonych przez strony, a opisanych powyżej, których prawdziwość i wiarygodność nie była kwestionowana w toku procesu. Sąd dał również wiarę zeznaniom świadka E. B., które pozwoliły na dostateczne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności dla niniejszej sprawy. Z tego względu, Sąd oddalił wnioski dowodowe o przesłuchanie w charakterze świadka żony powoda B. B. oraz o przesłuchanie powoda jako zbędne dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd Rejonowy zważył, co następuje.
Powództwo w niniejszej sprawie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 691 § 1 k.c. obowiązującego w chwili śmierci G. K., tj. w dniu 8 grudnia 2014 r., w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. Stosownie do § 2 osoby wymienione w § 1 wstępują w stosunek najmu lokalu mieszkalnego, jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci.
Podstawę żądania ustalenia wstąpienia w stosunek najmu w oparciu o powołaną regulację, stanowi przepis art. 189 k.p.c., zgodnie z którym powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. W świetle tego przepisu powództwo o ustalenie może być uwzględnione wtedy, gdy spełnione zostaną dwie przesłanki merytoryczne: interes prawny oraz wykazanie prawdziwości twierdzeń powoda o tym, że dany stosunek prawny lub prawo rzeczywiście istnieje. W doktrynie i judykaturze określane są mianem przesłanek skuteczności i zasadności powództwa. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2001 r., II CKN 898/00, niepubl., uchw.
Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 1996 r., III CZP 115/96, OSNC 1997, Nr 4, poz. 35). Pierwsza z nich warunkuje bowiem określony skutek powództwa, decydując o dopuszczalności badania i ustalenia prawdziwości twierdzeń powoda. Wykazanie zaś istnienia drugiej z nich warunkuje zasadność powództwa. W ocenie Sądu po stronie powoda istniał interes prawny w dochodzeniu ustalenia spornego stosunku prawnego, gdyż ustalenie kwestii wstąpienia w stosunek najmu usunęłoby zaistniałą niepewność co do sytuacji prawnej i faktycznej powoda, tj. pozwoliłoby ustalić czy przysługuje mu tytuł prawny do zajmowania przedmiotowego lokalu mieszkalnego.
Pomimo tego powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie z uwagi na niespełnienie przesłanek ustanowionych w art. 691 k.c., co jednoznacznie wynika z przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego. W pierwszej kolejności należy zgodzić się z pozwanym, że powód jako wnuk zmarłej najemczyni lokalu nie pozostaje w kręgu osób uprawnionych do wstąpienia w stosunek najmu na podstawie art. 691 k.c. Potwierdza to stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w uchwale z dnia 21 maja 2002 roku (III CZP 26/02, OSNC 2003/2/20), zgodnie z którym ,, wnuk zmarłego najemcy nie należy do osób wymienionych w art. 691 § 1 k.c. także wtedy, gdy łączyła go z najemcą więź gospodarcza i uczuciowa”.
Powód nie przedstawił również żadnych dowodów na okoliczność, iż zmarła najemczyni obowiązana była do świadczeń alimentacyjnych na jego rzecz. W ocenie Sądu, powyższa sytuacja nie miała miejsca – powód jest osobą dorosłą, pozostającą w związku małżeńskim. Zauważyć należy, z daleko posuniętej ostrożności, iż ewentualny obowiązek alimentacyjny wobec powoda spoczywał w pierwszej kolejności na małżonce i rodzicach powoda i wyprzedzał obowiązek alimentacyjny babci. W dalszej kolejności wymaga podkreślenia, że powód nie spełniał również przesłanki stałego zamieszkiwania z najemcą do chwili jego śmierci.
Sąd dał wiarę twierdzeniom powoda, iż zamieszkuje w przedmiotowym lokalu oraz opłaca należny czynsz i inne opłaty związane z korzystaniem z lokalu. Z zeznań matki powoda E. B.wynika jednakże, że najemczyni G. K.w chwili swojej śmierci zamieszkiwała razem z nią w mieszkaniu przy ul. (...)w W.. Wcześniej natomiast przebywała w Zakładzie (...)przy ul. (...)w W., co potwierdza w pozwie sam powód. Oznacza to, że najemczyni przez ponad 1,5 roku przed śmiercią nie zajmowała przedmiotowego lokalu, pomimo, iż do dnia swojej śmierci pozostawała stroną umowy najmu tegoż lokalu z dnia 9 marca 1966 r.
Fakt, iż powód zajmował przedmiotowy lokal w dniu 8 grudnia 2014 r., nie pozwala zatem na uznanie, iż przesłanka zamieszkiwania z najemcą do chwili jego śmierci została spełniona. Nie wpływa na to również fakt ewentualnego dokonania remontu lokalu przez powoda. Wszelkie nakłady poczynione na nieruchomość winny być rozliczone pomiędzy powodem a właścicielem lokalu – M. S. W., co wykracza poza żądanie pozwu i nie stanowi przedmiotu rozstrzygnięcia Sądu. Powyższe okoliczności, wykluczają również możliwość zakwalifikowania stosunku powoda i zmarłej najemczyni jako wspólne pożycie.
Warto wskazać, że w judykaturze wspólne pożycie w rozumieniu art. 691 k.c. jednomyślnie rozpatrywane jest w kategoriach partnerskich na zasadach więzi uczuciowej, fizycznej i gospodarczej (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt. III CZP 65/12, OSNC 2015/5/57), co oczywiście w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie miało miejsca. Odnosząc się do powołanego w pozwie przepisu § 31 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady (...) W.z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st.
W., należy stwierdzić, iż nie stanowi on samodzielnej materialno-prawnej przesłanki do ustalania wstąpienia w stosunek najmu. Jest to regulacja dotycząca możliwości zawarcia umowy najmu lokalu przez osoby niespełniające przesłanek z art. 691 k.c. stosowany przez organy samorządu terytorialnego. Decyzją Naczelnika Wydziału (...)odmówiono zawarcia z powodem umowy najmu lokalu położonego w W.przy ul. (...)ze względu na niewykazanie przez powoda spełniania wymogów uchwały. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w punkcie 1 wyroku.
O kosztach procesu Sąd orzekł zgodnie z podstawową zasadą odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. W przedmiotowej sprawie to powód jest stroną, która przegrała spór i obowiązany jest zwrócić pozwanemu poniesione przez niego koszty procesu, na które złożyły się koszty zastępstwa procesowego pełnomocnika pozwanego w wysokości 600,00 zł (§ 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu).
W związku z powyższym, Sąd orzekł jak w punkcie 2. wyroku. Zarządzenie: odpis wyroku z uzasadnieniem proszę doręczyć pełnomocnikowi powoda.