Supreme Court dismisses appeal on alimentary duty case as inadmissible under civil procedure law. The appeal was rejected because the case concerned the existence of an obligation, not the amount, and thus fell under the statutory exclusion for alimentary cases. The court clarified that the nature of the dispute does not alter its classification as an alimentary matter for procedural purposes. The decision emphasizes that the specific statutory provisions regarding alimentary cases apply regardless of whether the issue is the existence or the value of the obligation. The court ruled that the lower court correctly applied the law, making the appeal inadmissible. The judgment reinforces the strict interpretation of procedural bars in family law disputes. This case establishes that the classification of a case as alimentary is determined by its subject matter, not the specific legal question raised within it.

Sygn. akt V CZ 118/05 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Hubert Wrzeszcz (przewodniczący) SSN Zbigniew Strus (sprawozdawca) SSN Maria Grzelka w sprawie z powództwa J. Ś. przeciwko I. Ś. o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2005 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 12 lipca 2005 r., sygn. akt XVII RCa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 12 lipca 2005 r.

Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną J. Ś., powoda w sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego wobec I. Ś. ustalonego na podstawie art. 27 k.r.o. przed orzeczeniem rozwodu małżonków Ś. Podstawę tego postanowienia sąd drugiej instancji upatrywał w art. 3986 § 2 k.p.c. (w związku z art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c.) w brzmieniu obowiązującym od 6 lutego 2005 r. W zażaleniu na to postanowienie, sporządzonym zgodnie z wymaganiem wynikającym z art. 871 § 1 k.p.c. powód zarzucał naruszenie art. 3982 § 2 k.p.c. przez błędną – rozszerzającą, wykładnię pojęcia „sprawy o alimenty” i objęcie jego zakresem również sprawy o ustalenie.

Trafność podniesionego zarzutu miały potwierdzać orzeczenia Sądu Najwyższego cytowane w uzasadnieniu zażalenia. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest nieuzasadnione. Argumentacja oparta na rozróżnianiu spraw o świadczenie (zapłatę) alimentacyjne i spraw o ustalenie prawa do świadczeń byłaby skuteczna pod rządem przepisów o kasacji w postępowaniu cywilnych obowiązujących w okresie od 1 lipca 1996 r. do 30 czerwca 2000 r., które (scil. art. 393 pkt 2) wyłączały dopuszczalność kasacji w sprawach o alimenty, gdy dotyczyła wysokości świadczeń (wyrok SN z 24.04.1997 r.

II CZ 55/97) a dopuszczały ją, jeżeli kasacja dotyczyła zasady żądania (wyrok SN z 10 marca 1997 r. III CKN 2/97, postanowienie z 8 grudnia 1998 r., I CZ 159/98). Zmiana tych przepisów (kontynuowana po wprowadzeniu skargi kasacyjnej) dokonana ustawą z 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 48, poz. 554) polegała m.in. na dodaniu art. 3921 , który w § 2 wymieniał sprawy, w których kasacja nie przysługiwała bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

Wśród nich wskazano sprawy o alimenty. Przyjęcie jako kryterium dopuszczalności charakteru sprawy („o alimenty”) nie pozwala zaakceptować odmiennego kryterium sugerowanego w zażaleniu, opartego na podziale spraw jako dotyczących zasady lub wysokości świadczeń. Sprawa, w której zapadło zaskarżone postanowienie dotyczyła niewątpliwie zasady obowiązku alimentacyjnego, nie zmieniało to jednak jej przedmiotu. Dlatego Sąd drugiej instancji trafnie zastosował wymienione na wstępie przepisy i uznał, że skarga kasacyjna nie była dopuszczalna, co skutkowało jej odrzuceniem.

Na marginesie można zauważyć, że wskazana wartość przedmiotu sporu i zaskarżenia w apelacji (2.400 zł) wyłączałaby dopuszczalność wniesienia takiej skargi, gdyby nawet powód żądał ustalenia nieistnienia prawa majątkowego innego rodzaju. Nie znajdując w zażaleniu usprawiedliwionych zarzutów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 3984 k.p.c. postanowił jak na wstępie.