Supreme Court dismisses appeal for failure to specify scope of requested judgment change in legal brief.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appellant's legal challenge against the appellate court's rejection of their appeal. The appellant argued that the appellate court erred by rejecting the appeal under Article 3701 of the Civil Procedure Code, claiming such strict formal requirements only apply to the first instance. The court held that properly drafting an appeal with a specific scope of requested changes is a fundamental professional duty of a lawyer, and the failure to specify the amount of compensation sought rendered the appeal unrecognizable. Consequently, the appeal was rejected without opportunity for correction, and the appellant was ordered to pay the opposing party's costs.
Legislator headnote
AI generatedArt. 3701 k.p.c.; Art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c.: An appeal drafted by a professional representative must strictly comply with formal requirements, including specifying the scope of the requested change; failure to do so constitutes a fatal defect warranting immediate rejection without opportunity for correction.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt III CZ 78/05 POSTANOWIENIE Dnia 27 października 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jacek Gudowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSA Aleksandra Marszałek SSN Gerard Bieniek w sprawie z powództwa T. W. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeniowemu "E.(…)" S.A. z siedzibą w W. o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę, po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 października 2005 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 18 maja 2005 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie i zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1420 zł (tysiąc czterysta dwadzieścia zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 18 listopada 2004 r. Sąd Okręgowy w L. zasądził od pozwanego Towarzystwa Ubezpieczeniowego „E.(…)” S.A. w W. na rzecz powoda T. W. kwotę 115 996,69 zł, oddalając powództwo w pozostałej części. Apelację powoda od tego wyroku Sąd Apelacyjny – postanowieniem z dnia 18 maja 2005 r. – odrzucił, powołując się na art. 3701 k.p.c. i stwierdzając, że w apelacji tej, sporządzonej przez adwokata, nie określono zakresu żądanej zmiany zaskarżonego wyroku, wymaganej w art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c. W zażaleniu powód zarzucił, że art. 3701 k.p.c. może być stosowany jedynie przez sąd pierwszej instancji, a art. 373 k.p.c. upoważnia sąd drugiej instancji do odrzucenia apelacji tylko przed rozpoczęciem rozprawy.
Podniósł również, że na 2 rozprawie apelacyjnej „zmodyfikował” apelację w oczekiwanym kierunku, co znalazło odzwierciedlenie w protokole.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zmiany dokonywane w ostatnich latach w kodeksie postępowania cywilnego wskazują jednoznacznie, że ustawodawca systematycznie zwiększa wymagania stawiane adwokatom, radcom prawnym i rzecznikom patentowym, co jest w pełni uzasadnione, gdyż chodzi o uczestników procesu, których udział w postępowaniu nosi znamiona funkcji o charakterze publicznym. Ponadto osoby te są specjalnie kwalifikowanymi pełnomocnikami procesowymi (art. 87 § 1 in pricipio oraz art. 871 k.p.c.), a to pozwala oczekiwać od nich spełnienia wysokich standardów zawodowych, wśród których jako zupełnie podstawowe wymienić należy prawidłowe sporządzanie pism procesowych i środków odwoławczych (zaskarżenia), terminowe zgłoszenie twierdzeń, zarzutów i dowodów, uiszczanie należnych opłat itp.
Jednym z przepisów zaostrzających wymagania i rygory w stosunku do adwokatów, radców prawnych i rzeczników patentowych jest art. 3701 k.p.c., wprowadzony do kodeksu ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 172, poz. 1804). Zgodnie z tym przepisem, apelacja sporządzona przez wymienionych pełnomocników, niespełniająca wymogów określonych w art. 368 § 1 pkt 1-3 i pkt 5, podlega odrzuceniu przez sąd pierwszej instancji bez wzywania do usunięcia tych braków.
Oznacza to, że prawidłowe – od strony formalnej – sporządzenie apelacji jest uznawane za elementarne zadanie warsztatowe zawodowego pełnomocnika, w związku z czym, zdaniem ustawodawcy, nie ma uzasadnionych powodów aby – w przeciwieństwie do apelacji wnoszonych przez same strony lub pełnomocników nieprofesjonalnych (por. art. 370 k.p.c.) – tolerować brak fachowości albo zwykłą niesumienność i wdrażać działania naprawcze, prowadzące zwykle do przewleczenia postępowania. Wśród wymagań apelacji, bardzo istotnych dla jej kształtu i oddziaływania na zakres oraz przebieg postępowania apelacyjnego, jest sformułowanie wniosku o zmianę lub uchylenie wyroku z zaznaczeniem zakresu żądanej zmiany lub uchylenia (art. 368 § 1 pkt 5 w związku z art. 378 § 1 i 2 k.p.c.).
Nie budzi wątpliwości fakt, że pełnomocnik powoda wymagania tego nie spełnił, gdyż wniosek apelacji ograniczył do żądania „zmiany zaskarżonego wyroku poprzez podwyższenie kwoty zadośćuczynienia i odszkodowania”, nie zaznaczając o jakie kwoty chodzi. Brak ten, niezależnie od swej oczywistości w świetle sformułowania art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c., uniemożliwia rozpoznanie 3 apelacji oraz prawidłowe orzeczenie przez Sąd drugiej instancji. Naturalnie, „uzupełnienie” tego braku w czasie rozprawy apelacyjnej – już po upływie terminu określonego w art. 369 § 1 k.p.c. – jest bezskuteczne.
Z tych przyczyn odrzucenie ape- lacji na podstawie art. 3701 k.p.c. było uzasadnione. Na uboczu należy podnieść, że analogiczne unormowanie wymagań środka odwoławczego i skutków ich niespełnienia dotyczyło kasacji (art. 3933 § 1 k.p.c.; obecnie – w odniesieniu do skargi kasacyjnej – art. 3984 § 1 w związku z art. 3986 § 2 i 3 k.p.c.). Na tle tego przepisu Sąd Najwyższy podkreślał, że wniosek o zmianę orzeczenia musi być sprecyzowany przez dokładne określenie, na czym ta zmiana ma polegać, natomiast w wypadku żądania uchylenia wyroku należy ściśle wskazać, jaka część wyroku ma zostać, zdaniem skarżącego, skasowana (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 2003 r., V CZ 61/03, „Izba Cywilna” 2004, nr 5, s. 51, oraz z dnia 28 października 2004 r., II PK 194/94, nie publikowane).
Nie można również się zgodzić z podniesionym w zażaleniu zarzutem, że art. 3701 k.p.c. może być stosowany jedynie przez sąd pierwszej instancji, a z kolei art. 373 k.p.c. upoważnia sąd drugiej instancji do odrzucenia apelacji tylko przed rozpoczę- ciem rozprawy. Takie stanowisko nie znajduje uzasadnienia w treści wymienionych przepisów, przy czym, oczywiście, nie sposób zaaprobować tezy żalącego się, że interpretacja wymienionych przepisów, rzekomo pomijająca „pozaprawne wartości i oceny stanowiące cele danej regulacji prawnej”, doprowadziła do „ograniczenia prawa obywatela do sądu”.
Trudno podzielić taką konkluzję zwłaszcza w sytuacji, w której przyczyną odrzucenia środka odwoławczego było niedopełnienie przez pełnomocnika strony – zawodowego pełnomocnika – prostego oraz jasno i jednoznacznie określonego w art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c. wymagania formalnego. W tej sytuacji zażalenie jako bezzasadne podlega oddaleniu (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 3941 § 3, art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c.).