Constitutional complaint dismissed for inadmissibility due to lack of causal link between statute text and alleged rights violation.

421/5/B/2014 POSTANOWIENIE z dnia 8 września 2014 r. Sygn. akt Ts 112/13 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mirosław Granat, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej T.K. w sprawie zgodności: art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721, ze zm.) z art. 2 i art. 67 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

UZASADNIENIE

W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 3 kwietnia 2013 r. skarżący zakwestionował zgodność art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721, ze zm.; dalej: ustawa o rehabilitacji) z art. 2 i art. 67 ust. 1 Konstytucji. Skargę konstytucyjną wniesiono na podstawie następującego stanu faktycznego. Orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Siemiatyczach z 25 października 2011 r. (nr PC.82110-SN/516-11/5/AS/2011) stwierdzono u skarżącego lekki stopień niepełnosprawności i ustalono go na okres od 21 września 2011 r. do 31 października 2012 r.

Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Białymstoku z 20 grudnia 2011 r. (nr 1279.2011). Odwołanie wniesione od powyższego orzeczenia Sąd Rejonowy w Białymstoku oddalił wyrokiem z 4 września 2012 r. (sygn. akt VI U 68/12). Sąd Okręgowy w Białymstoku – V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 6 grudnia 2012 r. (sygn. akt V Ua 43/12) – doręczonym 3 stycznia 2013 r. – oddalił apelację wniesioną od orzeczenia sądu I instancji. Z wydaniem wskazanych w skardze rozstrzygnięć skarżący wiąże naruszenie prawa do życia, prawa do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo, prawa do ochrony zdrowia oraz prawa do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych dla rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej.

W uzasadnieniu zarzutu skarżący podnosi, że ustawa zapewnia obywatelom możliwość uzyskania trzech stopni niepełnosprawności. Decyzja stwierdzająca u skarżącego lekki stopień niepełnosprawności narusza prawo do życia i prawo do zabezpieczenia społecznego. Jak wywodzi dalej skarżący: „ustalenie niepełnosprawności jest punktem wyjścia do objęcia przez państwo osób niepełnosprawnych szczególną troską i uruchomienia – przewidzianych prawem – różnych form zabezpieczenia społecznego”. Następnie skarżący przytacza treść zaskarżonego przepisu i stwierdza, że użyty w nim termin „zespół” nie ma nic wspólnego z rzeczywistością, bowiem są to de facto pojedynczy lekarze, którzy posiadają jedną specjalizację zawodową, a wydają decyzje wymagające szczegółowej wiedzy medycznej w danej dziedzinie.

In fine skargi skarżący wskazuje, że orzeczenia wydane przez oba zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności naruszyły również prawa konstytucyjne wynikające z art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji. Jak podkreśla, zaskarżona ustawa praktycznie zamknęła mu drogę do dochodzenia naruszonych wolności i praw. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest środkiem ochrony konstytucyjnych praw i wolności. Jej wniesienie zostało uzależnione od spełnienia licznych warunków wynikających bezpośrednio z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanych w przepisach ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.

U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK). Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji przesłanką rozpatrzenia skargi konstytucyjnej jest wykazanie przez skarżącego, że naruszenie jego konstytucyjnego prawa podmiotowego lub konstytucyjnej wolności nastąpiło wskutek wydania rozstrzygnięcia na podstawie kwestionowanej regulacji. Jak Trybunał podkreśla w swoim orzecznictwie, przesłanka ta oznacza konieczność nie tylko uprawdopodobnienia, że w sprawie skarżącego doszło do naruszenia konstytucyjnego prawa podmiotowego lub konstytucyjnej wolności, ale także wykazania, że to właśnie w treści zakwestionowanego przepisu należy upatrywać źródło tego naruszenia.

Przedmiotem niniejszej skargi konstytucyjnej jest art. 6 ust. 1 ustawy o rehabilitacji, który stanowi: „Powołuje się zespoły orzekające o niepełnosprawności:

1) powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności – jako pierwsza instancja;

2) wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności – jako druga instancja”. Uprawnienie do wniesienia skargi konstytucyjnej skarżący upatruje w okoliczności naruszenia przez wskazane w skardze rozstrzygnięcia, wydane na podstawie zaskarżonego przepisu, szeregu konstytucyjnych praw, takich jak: prawo do życia, prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo, prawo do ochrony zdrowia oraz prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych dla rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, prawo do zaskarżania orzeczeń wydanych w I instancji, a także zakaz zamykania drogi sądowej.

Z uzasadnienia skargi nie wynika jednakże, w jaki sposób treść kwestionowanej regulacji doprowadziła do naruszenia tych praw. Skarżący zarzuca zaskarżonemu art. 6 ust. 1 ustawy o rehabilitacji jedynie to, że termin „zespół”, użyty w tym przepisie, „nie ma nic wspólnego z rzeczywistością, bowiem są to de facto pojedynczy lekarze (…)”. Odnosząc się do powyższego zarzutu, należy zwrócić uwagę na konieczność odróżnienia powiatowego lub wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w zaskarżonym przepisie, od składów orzekających w konkretnej sprawie w ramach tych zespołów.

Jeżeli skarżący upatruje naruszenie swoich praw w okoliczności orzekania w jego sprawie przez jednego lekarza, to należy stwierdzić, że dopuszczalność wydania orzeczenia jednoosobowo wynika nie z zaskarżonego przepisu, ale z § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328, ze zm.), który w pkt 2 stanowi: „Wniosek o wydanie orzeczenia, o którym mowa w § 2 pkt 3, rozpatruje jednoosobowo lekarz – członek powiatowego zespołu”.

Brak jest zatem związku pomiędzy treścią zaskarżonej regulacji, statuującej zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, a wskazanym w skardze naruszeniem konstytucyjnych praw podmiotowych. W związku z powyższym, na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 49 w zw. z art. 36 ust. 3 ustawy o TK, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.