Appeal dismissed; court refused appointment of legal aid due to parties' demonstrated legal competence and lack of case complexity.

Sygn. akt VI Gz 126/15 POSTANOWIENIE Dnia 14 maja 2015r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie Wydział VI Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Beata Hass – Kloc Protokolant: st. sekretarz sądowy Joanna Kościak po rozpoznaniu sprawy w dniu 14 maja 2015r. w R. na posiedzeniu niejawnym w sprawie z powództwa : (...) Sp. z o.o. w S. przeciwko: (...) Sp. jawna A. P., W. P. w W. oraz W. P., A. P. o zapłatę w przedmiocie zażalenia pozwanych na Postanowienie Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu z dnia 24.02.2015r , sygn.. akt V GC 413/13 o ustanowienie pełnomocnika z urzędu postanawia: oddalić zażalenia

UZASADNIENIE

Pozwani A. P. i W. P. w piśmie procesowym z dnia 20.10.2014r złożyli wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W uzasadnieniu powyższego wniosku podnieśli , że pozwany W. P. choruje co uniemożliwia mu udział w rozprawie, a jest on jedyną osobą w spółce , która może udzielić informację związane z okolicznościami niniejszej sprawy; a poza tym nie mogą ponieść trudów postępowania dla siebie i swojej rodziny. Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu postanowieniem z dnia 24.02.2014r , sygn.. akt V GC 413/ 13 oddalił przedmiotowy wniosek.

W pisemnych motywach podniósł ,że niniejsza sprawa jest na etapie postępowania apelacyjnego i zgodnie z treścią art. 367 kpc nie wymaga ich obecności. Ponadto ich apelacja nie zawiera wniosków dowodowych , których przeprowadzenie powodowałoby konieczność ich uczestnictwa lub pełnomocnika. Również przed Sądem Rejonowym nie wnosi o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron i zawarli wniosek o rozpoznanie sprawy pod ich nieobecność. Z tych też względów Sąd Rejonowy nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku i oddalił go na podstawie art. 117 par 5 kpc.

Powyższe orzeczenie zaskarżyli wszyscy pozwani. Wnieśli o jego uchylenie i uwzględnienie ich wniosku. Podnieśli ,że zostali zwolnieni od opłaty sądowej od apelacji i ich sytuacja finansowa nie pozwala na opłacenie profesjonalnej obsługi prawnej , która by umożliwiała równorzędną z stroną powodową reprezentację przed Sądem Okręgowym co jednocześnie pozbawia stronę pozwaną możliwości obrony. Zarzucili ,że podczas postępowania apelacyjnego mogą zostać zgłoszone nowe wnioski dowodowe co może skutkować koniecznością ich przesłuchania i w przypadku braku ich stawiennictwa zostaną pozbawieni prawa do obrony.

Sąd Okręgowy mając na uwadze powyższe zważył co następuje:

Zażalenie pozwanych nie zasługuje na uwzględnienie. Oceniając zarzuty podniesione w zażaleniu należy na wstępie przypomnieć ,że w myśl art. 117 § 1 k.p.c. strona zwolniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części ma prawo zgłosić wniosek o ustanowienie dla niej adwokata lub radcy prawnego; zaś na podstawie art. 102 Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych zwolnienia może domagać się osoba fizyczna , która złożyła oświadczenie , że nie jest wstanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Zgodnie z § 5 powołanego artykułu 117 kpc Sąd uwzględni wniosek strony, jeżeli udział adwokata lub radcy prawnego w sprawie uzna za potrzebny. Wypada przy tym zauważyć , że zgodnie z przyjętym w doktrynie i orzecznictwie poglądem udział wykwalifikowanego pełnomocnika procesowego w sprawie Sąd może uznać za niezbędny, gdy strona wnosząca o jego ustanowienie jest nieporadna, ma trudności z samodzielnym podejmowaniem czynności procesowych albo gdy sprawa jest skomplikowana pod względem faktycznym lub prawnym (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z 23 września 1964r., sygn.

II PZ 46/64, publ. NP (...)) ; zaś Sąd nie jest związany żądaniem strony ustanowienia dla niej adwokata lub radcy prawnego. W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszym postępowaniu nie zachodzą podstawy ustanowienia dla wnioskodawców profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Jak wynika z treści dotychczas składanych pism procesowych pozwanych , w tym sprzeciwu od nakazu zapłaty czy apelacji nie można pozwanych uznać za osoby nieporadne, ani też jako mające trudności z samodzielnym podejmowaniem czynności procesowych. Jakość tych pism, powoływanie konkretnych zarzutów i dowodów, czy też wniosków wskazuje na dobrą znajomość prawa przez ich autorów.

Zauważyć przy tym należy, iż przedmiotową sprawę nie można uznać za skomplikowaną czy zawiłą. Poza tym zgodnie z treścią art. 382 kpc Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego przed Sądem pierwszej instancji , zaś przeprowadzenie nowych dowodów jest obwarowane regulacją ujętą w art.381 kpc. W tej sytuacji jeżeli strona dopuszcza się zaniedbania w zakresie przysługującej mu inicjatywy dowodowej w postępowaniu przed sadem pierwszej instancji musi liczyć się z tym ,że sąd drugiej instancji wniosku dowodowego nie uwzględni ( por. wyrok SN z dnia 17.04.2002r, IV CKN 980/00).

Pozwani przed Sądem Rejonowy nie składali żadnych wniosków dowodowych dotyczących przesłuchania stron , również takiego nie zawarli w wniesionej apelacji. W związku z tym zarzut zażalenia dotyczący jakiś hipotetycznych , ewentualnych wniosków dowodowych w zakresie ich przesłuchania w toku postepowania apelacyjnego jawi się jako przywołany jedynie na użytek tego środka zaskarżenia. Poza tym choroba dotyczy tylko pozwanego W. P. , zaś posiadane informacje istotne dla rozstrzygnięcia sprawy strona pozwana mogła przekazywać w pismach procesowych , z czego – co wynika z akt –korzystała.

Na koniec Sąd Okręgowy pragnie podkreślić ,że odmowa uwzględnienia wniosku o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego nie pozbawia strony możności jej praw ( art. 379 pkt 5 kpc) i nie narusza art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4.11.1950r ( podobnie SN w wyroku z dnia 16.02.1999r, II UKN 418/98). Reasumując, Sąd Okręgowy – po myśli powołanych wyżej przepisów – orzekł jak w sentencji postanowienia działając zgodnie z treścią art. 397 par 2 kpc w z art. 385 kpc. ZARZĄDZENIE 1. (...), 2. (...)