Social court dismissed appeal; unconstitutional pension suspension law applies until TCE ruling date.
Legislator summary
AI generatedThe social court dismissed the appellant's appeal against the Social Insurance Institution's decision to suspend pension payments. The appellant argued that a Constitutional Tribunal ruling declared the suspension law unconstitutional, yet the institution continued withholding benefits. The court held that without a specific retroactive date in the Tribunal's judgment, the unconstitutional provision remained legally binding until the day the judgment was published.
Legislator headnote
AI generatedArt. 190 ust. 3 Konstytucji RP; Art. 178 ust. 1 Konstytucji RP; Art. 188 ust. 1 Konstytucji RP: Where the Constitutional Tribunal declares a law unconstitutional but does not specify a retroactive date, the provision remains binding until the day the judgment is published.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt III U 302/13
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 czerwca 2013r. Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Danuta Poniatowska Protokolant: sekr. sądowy Beata Dzienis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2013r. w Suwałkach sprawy C. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o wypłatę emerytury w związku z odwołaniem C. Ł. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 25 marca 2013 r. znak (...) oddala odwołanie.
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 25.03.2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O., powołując się na przepis art. 151 §1 pkt 1 kpa odmówił C. Ł. uchylenia decyzji z dnia 21.09.2011r. w części, w jakiej decyzja ta zawiesza, na podstawie art. 28 ustawy z dnia 16.12.2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 257, poz. 1726 ze zm.) w związku z art. 103a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2009r. Nr 153 poz.1227 ze zm.), prawo do emerytury za okres od 01.10.2011r. do 21.11.2012r.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał m.in. na art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z treścią którego orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia i z tym dniem następuje utrata mocy obowiązującej aktu normatywnego, którego dotyczy orzeczenie Trybunału. Natomiast ogłoszony w dniu 22.11.2012r. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13.11.2012r. orzekł, iż art. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 103a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS w zakresie w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 01.01.2011r. bez konieczności rozwiązywania stosunku pracy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.
Trybunał nie wskazał w wyroku daty utraty mocy prawnej wskazanych wyżej przepisów. Okoliczność ta wyklucza zatem możliwość wypłaty wyrównania emerytury do dnia 01.10.2011r. do dnia 21.11.2012r., jak wnioskowała C. Ł.. W odwołaniu C. Ł. domagała się zmiany decyzji i zobowiązania organu rentowego do wypłaty zawieszonej emerytury od 01.10.2011r. wraz z ustawowymi odsetkami. Powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13.11.2012r., z którego wynika, jej zdaniem, iż wypłata emerytury nie powinna podlegać zawieszeniu.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Podtrzymał podstawy skarżonej decyzji. Sąd ustalił, co następuje : C. Ł. (ur. (...)) w dniu 21.07.2009r. wystąpiła z wnioskiem o emeryturę. Decyzją z dnia 12.08.2009r. organ rentowy przyznał jej prawo do emerytury od dnia 01.07.2009r. (od miesiąca, w którym zgłosiła wniosek). W tym okresie odwołująca była zatrudniona w Starostwie Powiatowym w E.. Decyzją z dnia 21.09.2011r. organ rentowy wstrzymał od 01 .11.2011r. wypłatę emerytury wypłatę emerytury wnioskodawczyni, w związku z kontynuowaniem przez nią zatrudnienia.
W dniu 27.11.2012r. odwołująca wystąpiła z wnioskiem o wznowienie wypłaty zawieszonego świadczenia oraz o wypłatę zaległych świadczeń wraz z odsetkami. Powołała się w tym zakresie na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13.11.2012r. Decyzją z dnia 10..01.2013r. organ rentowy podjął wypłatę świadczenia emerytalnego od 22.11.2012r. W załączniku do tej decyzji wskazał, iż uchylona została decyzja z dnia 21.09.2011r. w części, w jakiej dotyczy zawieszenia wypłaty emerytury od dnia 22.11.2012r.
Sąd zważył, co następuje :
Z dniem 01.01.2011r. z mocy art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 16.12.2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) do ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2009r. Nr 153 poz.1227 ze zm.) został dodany przepis art. 103a , który stanowi, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego.
Zgodnie z przepisem art. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych ustaw do emerytur przyznanych przed dniem wejścia w życie ustawy przepisy ustawy stosuje się, poczynając od dnia 01.10.2011r. W oparciu o ten przepis organ rentowy wydał decyzję z dnia 13.10.2011r. wstrzymującą wypłatę emerytury wnioskodawczyni z uwagi na pozostawanie w zatrudnieniu. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 13.11.2012r. sygn. K 2/12 (Dz. U. z 2012 r. poz. 1285) orzekł, iż art. 28 ustawy z dnia 16.12.2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. Nr 257, poz. 1726 ze zm.) w związku z art. 103a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2009r. Nr 153 poz.1227 ze zm.), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z 16.12.2010r., w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 01.01.2011r., bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Konsekwencją tego wyroku z dniem 22.11.2012r. przepis art. 103a w związku z art. 28 ustawy z dnia 16.12.2010r. o zmianie ustawy … utracił moc obowiązującą w stosunku do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 01.01.2011r., bez konieczności rozwiązania stosunku pracy.
Z treści cytowanego wyroku wynika, że zakwestionowanie wskazanych w nim przepisów prawa ma charakter ograniczony tylko do określonej kategorii osób, a zatem stwierdzenie niekonstytucyjności tych przepisów ma charakter częściowy. Analiza przedstawionych powyżej ustaleń faktycznych wskazuje, że wnioskodawczyni, która prawo do emerytury nabyła od dnia 01.07.2009r., mieści się w kręgu osób, w stosunku do których Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność z Konstytucją art. 28 ustawy z dnia 16.12.2010r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 103a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16.12.2010r.
Jak wynika z treści wyroku Trybunału niekonstytucyjność wskazanych przepisów stwierdzona została w zakresie, w jakim znajdują zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 01.01.2011r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy. Wnioskodawczyni nabyła prawo do emerytury przed datą 01.01.2011r., w okresie od 08.01.2009r. do 31.12.2010r., a więc po uchyleniu cytowanego wyżej art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a przed wejściem w życie art. 103a tej ustawy dodanego powołaną już wcześniej ustawą z dnia 16.12.2010r. o zmianie ustawy … Kwestią podstawową w sprawie stanowiła data, od której należało wznowić wypłatę świadczenia.
Odwołująca domagała się wznowienia wypłaty emerytury od dnia 01.10.2011r. W momencie zawieszenia wypłaty świadczenia emerytalnego przepis uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją obowiązywał i należało go stosować. W tym też zakresie wskazać należy na art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, który stanowi, iż sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Zatem pomimo, iż przepis był niekonstytucyjny już od momentu jego uchwalenia, to sędzia, ale również pracownik innego organu np.
ZUS-u, nie może podnosić, iż jego zdaniem przepis jest niekonstytucyjny i dlatego nie będzie go stosował. Stosowne kompetencje w zakresie stwierdzania niekonstytucyjności ustawy z ustawą zasadniczą posiada tylko Trybunał Konstytucyjny, co wynika z art. 188 ust.1 Konstytucji RP. Sędziowie posiadają uprawnienia do stwierdzenia niekonstytucyjności przepisów, ale aktów niższej rangi niż ustawa np. uchwał, zarządzeń czy rozporządzeń. W sprawie rozstrzygnięcie opierało się na przepisie ustawy o emeryturach o rentach z FUS, zatem nawet w przypadku gdyby Sąd zauważył, iż przepis jest niekonstytucyjny (jego zdaniem) nie mógł odmówić jego stosowania z uwagi na brak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie, a takie zapadło dopiero w dniu 13.11.2012r.
Trybunał nie określił również daty wejścia w życie wyroku z dnia 13.11.2012r. W związku z tym uwzględnić należało normę zawartą w art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z którą orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Sentencja wyroku została ogłoszona dnia 22.11.2012r. w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1285 i od tej właśnie daty należało wznowić wypłatę emerytury W związku z powyższym, na podstawie art. 477 14 §1 kpc orzeczono, jak w sentencji. mt