Partial dismissal of bill of exchange claim; court ruled document lacked payee, limiting award to loan principal.

Sygn. akt I C 1822/13 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2013r. Sąd Rejonowy w Świdnicy I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Wojciech Zatorski Protokolant: Anna Drozd po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2013 roku w Świdnicy na rozprawie w sprawie z powództwa: (...) SA z siedzibą w G. przeciwko T. N. o zapłatę I. Zasądza od T. N. na rzecz strony powodowej (...) SA z siedzibą w G. 3500zl (trzy tysiące pięćset złotych) z odsetkami ustawowymi od dnia 12.03.2013r. do dnia zapłaty; II. Powództwo w pozostałej części oddala; III. Zasądza od pozwanej na rzecz powódki 44zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

UZASADNIENIE

(...) S.A. z/s w G. zażądała zasądzenia od pozwanej T. N. kwoty 3628 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 12.03.2012r. do dnia zapłaty (k. 11o.) z tytułu zobowiązania wekslowego, mocą którego pozwana zobowiązała się do wykupu weksla zabezpieczającego zawartą miedzy stronami umowę pożyczki, płatnego w terminie do 10.03.2013r. Pozwana nie spłaciła 2 rat tej pożyczki, co spowodowało stan natychmiastowej wymagalności tej pożyczki, wypełnienie weksla oraz opatrzenie go klauzulą „bez protestu” i „nie na zlecenie (...) SA” a także wezwanie do wykupu weksla na kwotę dochodzona pozwem, które jednak pozostało bez odpowiedzi, co uzasadnia żądanie pozwu wraz z odsetkami od dnia wymagalności roszczenia (k. 12) .

W pozwie powódka zgłosiła dowody w postaci weksla in blanco, deklaracji wekslowej, wezwania do wykupu weksla i umowy pożyczki (k. 12). Sąd przyjął twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczone w pozwie (art.339§ 2 kpc), na ich podstawie ustalił, że pozwana zawarła z powódką umowę pożyczki na łączną kwotę 3.500 zł , w związku z tą pożyczką pozwana podpisała deklarację wekslową oraz dokument tytułowany: weksel in blanco, ponieważ pozwana nie spłacała pożyczki, powódka wypełniła w/w dokument i wystosowała do pozwanej wezwanie tytułowane: do wykupu weksla, na kwotę 3.628 zł, w terminie do 10.03.2013r.wskazując w nim, że w/w kwota odpowiada wysokości aktualnego zadłużenia pozwanej z tytułu należności głównej, odsetek i dalszych opłat (jednak bez wyszczególnienia poszczególnych należności ).

Sąd zważył co następuje:

Powództwo jest częściowo zasadne. W pierwszym rzędzie wskazania wymaga, że przyjęcie twierdzeń pozwu o okolicznościach faktycznych zastępuje przeprowadzenie dowodów (które w procesie służą ustalaniu stanu faktycznego), nie zwalnia natomiast sądu z materialnoprawnej oceny tych twierdzeń. Lektura i analiza twierdzeń powoda zawartych w pozwie wskazuje tymczasem, że wywodzi on istnienie zobowiązania wekslowego i swoje roszczenia przede wszystkim z dokumentu, który nie stanowi weksla. Dokument bowiem, który w swej treści zawiera stwierdzenia:

„zapłacę za ten … weksel, ale nie na zlecenie XY” oznacza de facto brak osoby na rzecz której (lub na zlecenie której) zapłata ma być dokonana i nie jest wekslem , co w orzecznictwie Sądu Najwyższego nie budzi wątpliwości ( por. np. wyrok SN z 14.10.1931r. sygn. Rw 1592/31, OSP 1931/1/543 oraz wyrok SN z 09.11.2000r. sygn. II Ckn 31/00, LEX 48506). Wykluczenie zatem, by na podstawie twierdzeń powoda przyjąć odpowiedzialność pozwanej z tytułu zobowiązania wekslowego skutkuje tym, że w oparciu o te twierdzenia przyjąć można jedynie, że strony łączyła umowa pożyczki na kwotę 3500 zł, której pozwana nie spłaciła.

Brak natomiast wiedzy, jakie było faktyczne zadłużenie pozwanej, jakie są dalsze należności z tytułu odsetek, pozostałych opłat, itp. nakazuje poprzestać wyłącznie na kwocie wynikającej z umowy pożyczki. Reasumując, powód nie wykazał zasadności odpowiedzialności pozwanej z tytułu zobowiązania wekslowego (na kwotę wynikającą z dokumentu tytułowanego wekslem), jakkolwiek wykazał wierzytelność z tytułu umowy pożyczki (na kwotę 3500 zł) co sprowadza się do przyjęcia tej drugiej kwoty, o czym na podstawie art. 720§1 kc i art. 1 pkt 6 prawa wekslowego orzeczono w pkt I, orzekając jednocześnie o oddaleniu powództwa ponad tę kwotę.

Uznając wezwanie do wykupu „weksla” za wezwanie do zapłaty należności w istocie z tytułu udzielonej pozwanej pożyczki, przyjęto również zasadność roszczenia o zapłatę odsetek, od dnia 12.03.2013r. o czym orzeczono na podstawie art. 455 kc i art. 481 § 1 kc. O kosztach postepowania (pkt II wyroku) orzeczono na podstawie art. 100 kpc, mając na względzie zasadniczą wygraną powódki oraz wysokość poniesionych przez nią kosztów procesu, w tym wypadku wyłącznie opłaty od pozwu w kwocie 46 zł.