Court dismisses request to reject lawsuit based on res judicata due to different legal claims and causes of action.
Legislator summary
AI generatedThe court dismissed the plaintiff's request to reject the lawsuit based on the principle of res judicata, citing prior proceedings against the same parties. Although the factual circumstances were identical in previous cases, the legal claims and causes of action differed significantly. The court ruled that res judicata requires identity of parties, claim, and cause of action, which was not met here.
Legislator headnote
AI generatedArt. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.; Art. 366 k.p.c.; The principle of res judicata applies only when there is identity of parties, claim, and cause of action, not merely identical facts or parties.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt I C 339/12 POSTANOWIENIE Dnia 27 maja 2013 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, Wydział I Cywilny w składzie : Przewodniczący : SSR del. Piotr Jarmundowicz Protokolant : Piotr Wojnarowski na rozprawie w dniu 27 maja 2013 roku we W. rozpoznał sprawę z powództwa B. S. przeciwko Miastu i Gminie J. o ustalenie w przedmiocie wniosku strony pozwanej o odrzucenie pozwu postanawia: oddalić wniosek.
UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 14 marca 2012 r. wniesionym do Sądu Rejonowego w Oławie powódka B. S.wniosła o ustalenie nieważności czynności prawnej ze skutkiem od samego początku, tj. zrzeczenia się w dniu 20 listopada 1989 r. w Państwowym Biurze Notarialnym w O.aktem notarialnym rep. A nr (...)na rzecz Skarbu Państwa własności nieruchomości stanowiącej wówczas działkę nr (...), o pow. 3,03 ha, położonej w B.przy ul. (...), dla której prowadzona była księga wieczysta nr (...), ewentualnie gdyby Sąd ustalił, że powódka uchyliła się od skutków prawnych zrzeczenia się nieruchomości tylko w stosunku do Gminy J., wpisanej obecnie jako właściciel działki (...)o powierzchni 0,16 ha stanowiącej użytki rolne, zabudowane, położone w B.przy ul. (...), dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze (...), wniosła o ustalenie nieważności czynności prawnej ze skutkiem od samego początku, w zakresie zrzeczenia się w dniu 20 listopada 1989 r. w Państwowym Biurze Notarialnym w O.aktem notarialnym rep.
A nr (...) na rzecz Skarbu Państwa własności nieruchomości stanowiącej działkę nr (...), o pow. 0,16 ha, położonej w B.przy ul. (...), dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze (...). W odpowiedzi na pozew strona pozwana Miasto i Gmina J. wniosła w pierwszej kolejności o odrzucenie pozwu, ewentualnie o jego oddalenie. Uzasadniając żądanie odrzucenia pozwu strona pozwana wskazała, że pomiędzy tymi samymi stronami toczyły się sprawy sądowe przed Sądem Rejonowym w Oławie, która zostały już prawomocnie rozstrzygnięta (sygn. akt I C 123/08 i sygn. akt I C 323/10), a zatem powództwo powinno być odrzucone w trybie art. 199 § 1 pkt. 2 k.p.c. Z dołączonych do akt sprawy akt postępowań zakończonych w Sądzie Rejonowym w Oławie wynika, że sprawa o sygn. akt I C 123/08 toczyła się z powództwa B.
S.przeciwko Gminie J., (...) w W.i Zakładowi (...) sp. z o.o.z J.o nakazanie złożenia oświadczenia woli, którego treścią jest przeniesienie własności nieruchomości zabudowanej stanowiącej uprzednio działkę nr (...)o powierzchni 3,03 ha położonej w B.przy ul. (...)aktualnie działki nr (...), w granicach ustalonych przez biegłego geodetę. Wyrokiem z dnia 24 czerwca 2009 r. Sąd Rejonowy w Oławie oddalił powództwo. Przed Sądem Rejonowym w Oławie toczyło się również postępowanie zainicjowane pozwem B. S. przeciwko Miastu i Gminie J. o ustalenie, że Skarb Państwa nigdy nie nabył własności stanowiącej uprzednio działkę nr (...) o powierzchni 3,03 ha położonej w B. przy ul. (...), dla której prowadzona była księga wieczysta nr (...).
Wyrokiem z dnia 3 października 2011 r. Sąd Rejonowy w Oławie oddalił powództwo. Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 25 stycznia 2012 r. oddalił apelacje powódki od powyższego rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego w Oławie. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2013 r. Sąd Rejonowy w Oławie ustalił wartość przedmiotu sporu na kwotę 160.000 zł. W związku z tym uznał swa niewłaściwość rzeczową i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Żądanie odrzucenia pozwu nie zasługuje na uwzględnienie. Artykuł 199 § 1 2 k.p.c. stanowi, że sąd odrzuci pozew jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. Należy zważyć, że cytowana wyżej norma prawną przewiduje wypadki obligatoryjnego odrzucenie pozwu. W tym miejscu należy zauważyć, że przepis art. 199 § 1 pkt. 2 k.p.c powinien być wykładany i stosowany w powiązaniu z art. 366 k.p.c, który reguluje zakres powagi rzeczy osądzonej. Z powyższego wynika, że tożsamość roszczenia w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. zachodzi tylko wówczas, gdy identyczne są nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 1971 r., II CZ 59/71, OSNCP 1971, nr 12, poz. 226).
W uzasadnieniu wyroku z dnia 14 grudnia 1963 r., II PR 274/62 Sąd Najwyższy stwierdził, że o tym, czy w nowym procesie chodzi o tę samą, czy też o inną podstawę faktyczną sporu, decyduje stan faktyczny, jaki istniał w chwili zamknięcia rozprawy w poprzednim procesie, a nie to, czy powód zgłosił istniejące i istotne dla rozstrzygnięcia sprawy fakty. Pojęcie „podstawa sporu” nie może być identyfikowane z podstawą faktyczną rozstrzygnięcia, która jest wynikiem dokonanych - w toku postępowania - ustaleń faktycznych obejmujących fakty czy ich zespoły subsumowane pod odpowiednią normę prawną.
Zaznaczyć trzeba, że do uznania, że sprawa została prawomocnie osądzona, a więc, że istnieją podstawy do odrzucenia nowego pozwu, nie wystarcza samo stwierdzenie, że w obydwu sprawach chodzi o to samo roszczenie i że identyczne są strony obydwu procesów, mimo bowiem identyczności stron i dochodzonego roszczenia stan rzeczy osądzonej nie występuje, jeżeli uległy zmianie okoliczności, których istnienie było przyczyną oddalenia pierwszego powództwa, a więc jeżeli roszczenie stało się w świetle nowego stanu faktycznego uzasadnione (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 kwietnia 1980 r., IV CR 85/80, OSNCP 1980, nr 11, poz. 214).
Biorąc powyższe rozważania pod uwagę należy stwierdzić, iż brak jest podstaw do odrzucenia pozwu z uwagi na zakończone inne postępowania sądowe. Należy zauważyć, iż sprawa o sygn. akt I C 123/08 dotyczyła żądania nakazania złożenia przez stronę pozwaną Miasto i Gminę J.oświadczenia woli o określonej treści. Podstawą materialno - prawną żądania powódki stanowił przepis art. 64 k.c. W sprawie natomiast o sygn. akt I C 323/10 żądanie powódki dotyczyło ustalenia, iż Skarb Państwa nigdy nie nabył własności nieruchomości.
Roszczenie powódki opierało się o normę art. 189 k.p.c. W niniejszej sprawie natomiast powódka żąda ustalenia nieważność czynności prawnej polegającej na zrzeczenie się prawa własności nieruchomości na rzecz Skarb Państwa. W uzasadnieniu swojego żądania powódka powołuje się na okoliczności dotyczące błędu co do treści czynności prawnej (art. 84 k.c.). Okoliczności faktyczne przytaczane przez powódkę w każdej z powyższych spraw są identyczne. Nie oznacza to jednak, iż spełnione są przesłanki do odrzucenia pozwu.
Roszczenia, z którymi występowała powódka nie są bowiem tożsame. Warunkiem odrzucenia pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej jest nie tylko tożsamość stron, podstawy sporu, ale także tożsamość żądania pozwu. Wszytkiete warunki musza być spełnione łącznie. W niniejszej sprawie występuje te same strony. Jednak żądanie pozwu jest odmienne od już ocenionych przez Sąd Rejonowy w Oławie w sprawach o sygn. akt I C 123/08 i I C 323/10. Biorąc powyższe pod uwagę należało orzec jak w sentencji postanowienia. Z/:
1) odnotować, 2) odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi strony pozwanej, 3) kal. 7 dni.