Appeal dismissed; claim for compensation under 1991 Act rejected due to lack of anti-Nazi activity.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal dismissed the applicant's appeal against the district court's refusal to grant compensation for alleged NKWD detention and deportation. The applicant argued that the district court erred in factually establishing she did not engage in anti-Nazi activity within the statutory time limits. The court ruled that her actions, such as helping families of hidden soldiers, did not constitute the required anti-Nazi activity under the relevant law, thereby barring the claim.
Legislator headnote
AI generatedArt. 8 ust. 2 lit. a and b of the Act of 23 February 1991 on compensation for victims of crimes against the Polish nation; Compensation is only granted for repression resulting from anti-Nazi activity, which does not include assistance to families of hidden soldiers.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt: II AKa 272/99
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 października 1999 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący SSA Barbara Suchowska (spr.) Sędziowie SSA Wiesława Gawrońska SSO del. Elżbieta Mieszczańska Protokolant Małgorzata Ziernicka przy udziale Prokuratora Prok. Apel. Janusza Konstantego po rozpoznaniu w dniu 14 października 1999r. sprawy z wniosku H. G., ur. (...) w C., córki B. i M. w przedmiocie odszkodowania z powodu apelacji, wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 02 kwietnia 1999r. sygn. akt II Ko 6/99 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;
2. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. II AKa 272/99
UZASADNIENIE
H. G. złożyła wniosek o odszkodowanie za bezprawne aresztowanie przez NKWD, zesłanie jej do obozu w ZSRR i przetrzymywanie w okresie od 20 czerwca 1941r. do 15 kwietnia 1946r. Z tego tytułu domagała się zasądzenia na jej rzecz od Skarbu Państwa kwoty 59.000 zł odszkodowania i 5.900 zł zadośćuczynienia. Sąd Okręgowy w Częstochowie, wyrokiem z dnia 2 kwietnia 1999r. wniosku nie uwzględnił, a kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Apelację od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik wnioskodawczyni. Podnosząc zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegającego na przyjęciu, iż wniosek nie mieścił się w ramach czasowych określonych w art. 2”a” ustawy z 23.02.1991r., a także, że istnieje poważna wątpliwość, co do samego faktu aresztowania – wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i zasądzenie na rzecz wnioskodawczyni żądanego odszkodowania, względnie o uchylenie tegoż wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Sąd Apelacyjny, w wyniku rozpoznania złożonej apelacji uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Podstawą do zasądzenia na podstawie art. 8 ust. 2 „a” ustawy z dnia 23.02.1991r. z późniejszymi zmianami, odszkodowania jest ustalenie, że represje, o jakich mowa w tym przepisie dotknęły daną osobę za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego lub z powodu takiej działalności. Za działalność, o której mowa wyżej, w odniesieniu do osób represjonowanych na terytorium Polski w granicach ustalonych w Traktacie Ryskim poza obecnym terytorium Polski, należy z kolei w myśl art.8 ust. 2”b” cyt. ustawy rozumieć działalność w okresie od 17 września 1939r. do 5 lutego 1946r.
Z materiałów zgromadzonych przez Sąd Okręgowy, a także oświadczeń złożonych przez wnioskodawczynię w toku rozprawy odwoławczej wynika, że nie prowadziła ona we wskazanym okresie czasu takiej działalności niepodległościowej, a represje jakie niewątpliwie ją dotknęły miały inny charakter, nie uprawniający jednak do dochodzenia roszczeń w trybie powołanej ustawy. Do takiej działalności niepodległościowej nie można bowiem zaliczyć udzielonej z jej strony pomocy rodzinom osób wojskowych, które ukrywały się przed deportacją, o czym zeznawała wnioskodawczyni.
Z podanych wyżej względów wniosek H. G. nie mógł być uwzględniony, ponieważ nie występują po jej stronie warunki określone w cytowanych wyżej przepisach. W tej sytuacji dalsze rozważania na temat czasokresu represji stosowanych wobec wnioskodawczyni i odniesienia go do dat wskazanych w art. 8 ust. 2”a” są zbędne wobec niespełnienia przez w/wymienioną podstawowej przesłanki uprawniającej do dochodzenia od Skarbu Państwa odszkodowania i zadośćuczynienia.