Appeal allowed due to lack of written reasoning violating the principle of directness in Polish civil procedure.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court overturned the first-instance judgment and remanded the case for retrial because the lower court failed to provide a written reasoning. The appellant argued that without written motives, the court could not properly assess the legal basis or facts, violating the principle of directness. Consequently, the court held that the appeal was justified solely due to this procedural defect, necessitating a new trial where both parties can present their legal arguments.
Legislator headnote
AI generatedArt. 328 § 2 k.p.c.; Art. 386 § 4 k.p.c.: A lack of written reasoning in a first-instance judgment violates the principle of directness and deprives the party of the right to effective appellate control, requiring the remittal of the case for a new trial.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt III Ca 455/14
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek Protokolant Dominika Tarasiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2014 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa G. L. przeciwko J. P. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 20 maja 2013 r., sygn. akt II C 2866/12 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 455/14
UZASADNIENIE
Powód G. L. żądał zasądzenia na jego rzecz od pozwanego J. P. kwoty 11 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 10 2012r. oraz zwrotu kosztów procesu. Uzasadniając żądanie twierdził, że pozwany winien mu zwrócić koszty wysyłki zareklamowanego modemu komputerowego. Pozwany J. P. wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądze-nie na jego rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu, zarzucając że roszczenie powoda jest bezpodstawne, gdyż to konsument winien ponieść koszty zwrotu towaru. Sąd Rejonowy w Gliwicach w wyroku z dnia 20 05 2013r. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 11 zł z ustawowymi odsetkami oraz kwotę 30zł z tytułu zwrotu kosztów procesu.
Nie zostało sporządzone pisemne uzasadnienie wyroku, gdyż sędzia orzekający w sprawie utracił status sędziego Sądu Rejonowego w Gliwicach. Orzeczenie zaskarżył pozwany J. P. w całości, który wnosił o jego zmianę poprzez oddalenie powództwa, zasądzenie na jego rzecz od powoda kwoty 194,94 zł (wskazując, że są to koszty związane z rozprawą z dnia 20 05 2014r.), „obciążanie powoda kosztami sądowymi według norm przepisanych” oraz zwrot kosztów postępowania odwoławczego bądź o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Zarzucał, że przy ferowaniu orzeczenia: - nie sporządzono uzasadnienia na piśmie, co utrudnia wniesienie apelacji uniemożliwiając analizę poglądów Sądu i motywów rozstrzygnięcia, - naruszono regulację art. 328 § 2 k.p.c., gdyż uzasadnienie powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia a mianowicie: ustalenie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa, „co potwierdzałoby słuszność wyroku i wpłynęło na ewentualną decyzję dotyczącą apelacji”.
W uzasadnieniu wskazywał, wobec braku uzasadnienia Sądu Rejonowego, na konieczność dokonania oceny prawnej roszczenia przez Sąd odwoławczy. PowódGrzegorz L. wniósł o oddalenie apelacji oraz o zasądze-nie na jego rzecz od pozwanego zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Jakkolwiek powszechnie przyjmuje się w judykaturze i doktrynie prawa, że Sąd odwoławczy jest sądem merytorycznym, to równocześnie zobowiązany jest on zbadać i ocenić zasadność zarzutów podniesionych w apela-cji. Sąd Najwyższy niejednokrotnie z dezaprobatą podkreślał, że w prakty-ce sądowej zbyt częste są sytuacje, iż sąd drugiej instancji w postępowaniu apelacyjnym dokonuje ustaleń sprzecznych z ustaleniami dokonanymi przez sąd pierwszej instancji na podstawie odmiennej oceny dowodów zebranych w postę-powaniu pierwszoinstancyjnym i znanych sądowi drugiej instancji tylko pośrednio z akt sprawy (może to doprowadzić do naruszenia zasady bezpośredniości).
Ma to szczególne istotne znaczenie w niniejszej sprawie, gdyż skarżący zarzuca brak możliwości zapoznania się z poglądem prawnym i motywami rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji, co z kolei utrudnia sformułowanie mu zarzutów apelacyjnych. Z powodu niesporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sądowi odwoławczemu nie jest znana podstawa faktyczna zaskarżonego orzeczenia, motywy, którymi kierował się Sąd Rejonowy dokonując oceny materiału sprawy jak również ocena prawna roszczenia powoda i podnoszonych w toku procesu zarzutów pozwanego.
Nie są więc znane motywy prawne leżące u podstaw wydania zaskarżonego wyroku, co uniemożliwia ocenę zasadności podniesionych w apelacji zarzutów odnoszących się do dokonanej przez Sąd Rejonowy oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego, a w jej ramach oceny przyjętej kwalifikacji prawnej dochodzonych roszczeń i ustalenia zastosowanego przez ten Sąd reżimu prawnego. Prowadzi to w konsekwencji do naruszenia zasady bezpośredniości oraz faktycznie pozbawia strony prawa do poddania orzeczenia kontroli instancyjnej. Dlatego w obecnym materiale sprawy nie jest możliwe przeprowa-dzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku i dlatego apelacja skarżącego jest uzasadniona (niezależnie od zasadności zawartych w niej zarzutów), co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Reasumując z podanych względów apelację pozwanego uwzględniono, orzekając jak w sentencji w oparciu o regulacje art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Rejonowy ponownie rozpozna sprawę, a orzekając uwzględni również argumentację prawną stron procesu zawartą w apelacji i w odpowiedzi na nią. SSO Leszek Dąbek