Social court dismisses disability pension appeal; medical experts found psychologist capable of work despite eye issues.
Legislator summary
AI generatedThe social court dismissed the appellant's appeal against the Social Insurance Institution's refusal of a disability pension. The appellant argued that eye conditions caused by stress prevented him from working as a psychologist, while the institution relied on medical opinions stating he remained capable. The court rejected the appeal because the medical experts determined that a psychologist does not require binocular vision and the appellant's specific limitations did not preclude his profession.
Legislator headnote
AI generatedArt. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych: A disability pension is denied when medical experts determine the insured remains capable of performing their specific profession, even if certain tasks are restricted.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt: III U 277/14
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 lutego 2015r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Bożena Beata Bielska Protokolant: sekretarz sądowy Ewelina Asztemborska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2015r. w O. sprawy z odwołania M. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o rentę z tytułu niezdolności do pracy na skutek odwołania M. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 31.01.2014r. znak (...) orzeka: oddala odwołanie.
UZASADNIENIE
M. P. złożył odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 31.01.2014r., znak: (...), odmawiającej mu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W uzasadnieniu wskazał, iż z uwagi na schorzenie oczu jest niezdolny do pracy. W odpowiedzi na odwołanie ZUS wniósł o jego oddalenie. Wskazał, że w dniu 30.09.2013r. ubezpieczony zwrócił się z wnioskiem o ustalenie uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy. W toku jego rozpoznawania w orzeczeniu z dnia 20.11.2013r. lekarz orzecznik ZUS ustalił, że odwołujący nie jest niezdolny do pracy. Po rozpoznaniu sprzeciwu także Komisja Lekarska ZUS II Oddział w W. w orzeczeniu z dnia 20.01.2014r. ustaliła, że odwołujący nie jest niezdolny do pracy. Wobec powyższego, zdaniem ZUS decyzją z dnia 31.01.2014r. prawidłowo odmówiono M. P. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, gdyż nie spełnia on warunku z art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Sąd ustalił i zważył, co następuje:
M. P. (ur. (...)) z zawodu jest psychologiem i pracuje zgodnie z wykształceniem. Dotychczas zajmował stanowiska: referenta, pracownika w ramach robót publicznych, psychologa. Ubezpieczony od 1992r. leczy się okulistycznie. W dniu 22.10.1998r. orzeczono o ustaleniu u niego umiarkowanego stopnia niepełnosprawności od dzieciństwa na stałe. W dniu 30.09.2013r. M. P. zwrócił się z wnioskiem o ustalenie uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy. W toku jego rozpoznawania Lekarz orzecznik ZUS w orzeczeniu z dnia 20.11.2013r. uznał, że badany nie jest niezdolny do pracy.
Także Komisja Lekarska ZUS II Oddział w W. w orzeczeniu z dnia 20.01.2014r. ustaliła, że ubezpieczony nie jest niezdolny do pracy. W konsekwencji Oddział ZUS w P. zaskarżoną decyzją z dnia 31.01.2014r. odmówił M. P. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W ocenie Sądu odwołanie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U.2013.1440) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, która spełnia łącznie następujące przesłanki:
1. jest niezdolny do pracy, 2. ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy, 3. niezdolność do pracy powstała we wskazanych w ustawie okresach składkowych lub nieskładkowych albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów. Definicję osoby niezdolnej do pracy zawiera art. 12 ust. 1-3 powoływanej ustawy, który stwierdza, że jest nią osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu.
Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy, natomiast częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji. W sprawie, w której przedmiotem jest prawo do renty z ubezpieczenia społecznego, warunkująca powstanie tego prawa ocena niezdolności do pracy w zakresie wymagającym wiadomości specjalnych musi znaleźć oparcie w dowodzie z opinii biegłych posiadających odpowiednią wiedzę medyczną adekwatną do rodzaju schorzeń ubezpieczonego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12.01.2010r., IUK 204/09, LEX nr 577813).
W świetle cytowanych wyżej przepisów rozstrzygnięcie w sprawie było uzależnione od ustalenia, czy M. P. jest niezdolny do pracy, na jaki okres i w jakim stopniu. Na tę okoliczność Sąd dopuścił w sprawie dowód z opinii biegłych lekarzy z zakresu okulistyki i medycyny pracy. Biegła z zakresu okulistyki I. B., po przeprowadzeniu badania odwołującego w dniu 24.09.2014r. rozpoznała u niego: wysoką krótkowzroczność obu oczu w wywiadzie, astygmatyzm krótkowzroczny niskiego stopnia obu oczu, stan po skleroplastyce oka prawego i zabiegach laserowych obu oczu, stan po operacji zaćmy wrodzonej obu oczu z wszczepieniem sztucznych soczewek, stan po urazie oka prawego w 2009r., stan po leczeniu operacyjnym odwarstwienia siatkówki oka prawego, stan po witrektomii tylnej oka prawego i jaskrę wtórną oka prawego.
Zdaniem biegłej odwołujący jest zdolny do pracy. W uzasadnieniu okulista wskazała, że M. P. z wysoką krótkowzrocznością obu oczu, astygmatyzmem niskiego stopnia obu oczu od urodzenia, oraz zaćmą wrodzoną obu oczu, miał wykonaną skleropastykę oka prawego oraz zabiegi laserowe korygujące wadę wzroku w obu oczach. W 2005r. i w 2006r. wykonano zabiegi operacyjne zaćmy wrodzonej z wszczepieniem sztucznych soczewek. W 2009r. na skutek urazu głowy i oka prawego wystąpiło odwarstwienie siatkówki w tym oku. Pomimo przeprowadzonych specjalistycznych zabiegów operacyjnych bardzo źle widzi okiem prawym a dodatkowo wystąpiła jaskra wtórna w oku prawym.
Biegła wskazała, że ostrość wzroku w oku prawym do dali wynosi: ruchy ręki przed okiem i korekcja nie poprawia widzenia, natomiast do bliży nie czyta tablic S.. Okiem lewym z korekcją -2,25 D. i -1,0 D. w osi 124 stopnie widzi do dali +0,8 (tj. 80% dobrego widzenia), a do bliży z korekcją j.w D=0,5 (tj. 100% dobrego widzenia). Ciśnienie wewnątrzgałkowe w oku prawym wynosi (po lekach) 19,0 mmHg (prawidłowe), w oku lewym 17,0 mmHg (prawidłowe bez leków). Biegła wskazała, że badany jest praktycznie jednooczny, natomiast okiem lewym widzi dobrze do dali i bliży, zaadoptowany jest do widzenia jednoocznego.
W ocenie biegłej rozpoznane schorzenia okulistyczne nie powodują niezdolności do pracy w wyuczonym zawodzie (k. 34- 36 a.s.). Biegła z zakresu medycyny pracy M. W., po zbadaniu M. P. w dniu 05.11.2014r. rozpoznała u niego: wysoką krótkowzroczność obu oczu w wywiadzie, astygmatyzm krótkowzroczny niskiego stopnia obu oczu, stan po skleroplastyce oka prawego i zabiegach laserowych obu oczu, stan po operacji zaćmy wrodzonej obu oczu z wszczepieniem sztucznych soczewek, stan po urazie oka prawego w 2009r., stan po leczeniu operacyjnym odwarstwienia siatkówki oka prawego, stan po witrektomii tylnej oka prawego i jaskrę wtórną oka prawego.
Zdaniem biegłej, rozpoznane schorzenia narządu wzroku nie upośledzają sprawności organizmu w stopniu powodującym długotrwałą niezdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji. W uzasadnieniu biegła wskazała, że ze względu na schorzenia narządu wzroku badany nie może pracować na wysokości, przy maszynach w ruchu, z bronią i wykonywać innych prac wymagających widzenia obuocznego. Nie może również pracować na stanowiskach, które niosą ryzyko urazów mechanicznych, chemicznych i termicznych widzącego oka. Biegła wskazała, że odwołujący posiada wyższe wykształcenie, jest psychologiem, pracował jako pracownik biurowy, doradca zawodowy i psycholog a do tego rodzaju pracy nie ma żadnych przeciwwskazań, jest to praca typowo umysłowa.
W ocenie biegłej odwołujący jest zdolny do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji (k. 40 – 44 a.s.). Do powyższej opinii zastrzeżenia wniósł M. P.. W piśmie z dnia 15.01.2015r. wskazał, że jego praca w charakterze psychologa jest stresująca, co ma wpływ na nadciśnienie śródgałkowe, które to schorzenie stanowiło podstawę do złożenia wniosku o przyznanie renty. W ocenie ubezpieczonego nie jest najważniejszym ustalenie, czy osoba widzi na jedno, czy na oba oczy. Jego zdaniem umysłowa praca psychologa jest stresująca, wymaga koncentracji i opanowania, psycholog jest obciążony dużą presją ze strony podopiecznych a czynniki te mają bezpośredni wpływ na wahania ciśnienia, co oddziałuje na oczy.
W jego przypadku nie można ustabilizować ciśnienia oczu do stanu, w którym mógłby normalnie funkcjonować a to powoduje, że nie może wykonywać pracy psychologa. Wniósł o uzupełnienie opinii biegłych przez ustosunkowanie się do w/w zastrzeżeń (k. 69 a.s.). W ocenie Sądu zastrzeżenia do opinii, zgłaszane przez odwołującego, nie podważają wniosków w nich zawartych. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 217 § 3 kpc oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii uzupełniającej biegłych uznając, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób dostateczny wyjaśnia okoliczności sprawy.
Zgodnie bowiem z ugruntowanym stanowiskiem judykatury Sąd nie musi na wniosek strony dopuszczać dowodu z dodatkowej opinii biegłych, jeśli uzna, że ekspertyzy, którymi dysponuje, są wystarczające do wyjaśnienia stanu zdrowia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17.01.2012r. I UK 195/11). Zdaniem Sądu sporządzone w sprawie opinie mogą stanowić podstawę rozstrzygnięcia. Zostały one wydane przez biegłą z zakresu okulistyki i medycyny pracy. Biegłe dokonały analizy zebranej w sprawie dokumentacji medycznej, przeprowadziły wywiad oraz w dniach: 24.09.2014r i 05.11.2014r. - badania odwołującego.
Zarówno rozpoznanie, jak i wnioski opinii są rzeczowe, spójne i logiczne, dlatego zasługują na uwzględnienie. Biegłe określiły rodzaj schorzeń oczu, występujących u odwołującego, stopień ich nasilenia i wpływ na zdolność do pracy. Biegłe, a zwłaszcza biegła z zakresu medycyny pracy, uwzględniły kwalifikacje zawodowe M. P., posiadane przez niego wykształcenie wyższe o kierunku psychologia oraz rodzaj dotychczas zajmowanych stanowisk i wykonywanych prac. W ocenie Sądu należy podzielić wnioski biegłych sądowych o braku niezdolności do pracy odwołującego.
Ma on wykształcenie wyższe psychologiczne i pracuje w zawodzie. Z opinii biegłej z zakresu okulistyki i medycyny pracy wynika, iż praca psychologa nie wymaga obuoczności. Odwołujący nie może jedynie pracować na wysokości, przy maszynach w ruchu, z bronią oraz pracować na stanowiskach, które niosą ryzyko urazów mechanicznych, chemicznych i termicznych widzącego oka. Oceny tej nie zmieniają twierdzenia odwołującego o stresującej pracy psychologa, wpływającej jego zdaniem na wzrost ciśnienia w oku i pogorszenie stanu wzroku. Biegła z zakresu medycyny pracy zna specyfikę tego rodzaju pracy, dlatego należy uznać, iż wzięła ją pod uwagę wysnuwając wniosek o zdolności odwołującego do pracy w zawodzie psychologa, dlatego niecelowym było dopuszczanie dowodu z opinii uzupełniającej w tym zakresie.
Nadto należy zauważyć, iż skoro odwołujący jest psychologiem, posiada odpowiednią wiedzę i umiejętności, jak radzić sobie ze stresem. Nadto w każdym zawodzie występują sytuacje stresujące. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że prawidłowe jest stwierdzenie wszystkich powoływanych w sprawie biegłych o zdolności badanego do pracy. W świetle tych opinii M. P. nie spełnia więc przesłanek do przyznania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy i jego odwołanie od decyzji ZUS z 31.01.2014r. na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. podlega oddaleniu.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji.