Social security court dismissed pension appeal; applicant failed to prove 15 years of special conditions work.
Legislator summary
AI generatedThe Social Security Court in Katowice dismissed the applicant's appeal against a decision denying him a pension based on special working conditions. The applicant argued that military service and specific employment periods should count toward the required 15 years, but the court found these periods insufficient or not qualifying as continuous full-time work under special conditions. Consequently, the court ruled that the applicant did not meet the statutory requirements for the pension benefit.
Legislator headnote
AI generatedArt. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r.: The court must verify that the applicant has completed at least 15 years of continuous work in special conditions with full working hours to qualify for a pension.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt XI U 489/13
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 kwietnia 2013r. Sąd Okręgowy w Katowicach - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych XI Wydział Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Melcer - Pamuła Protokolant: st.sekr.sądowy Edyta Zając po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013r. w Katowicach sprawy J. M. (J. M. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o prawo do emerytury na skutek odwołania J. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 21 stycznia 2013 r. nr (...) oddala odwołanie (...) 489/13
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 21.01.2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w R. odmówił J. M. prawa do emerytury. W uzasadnieniu organ rentowy przytoczył treść art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z przepisami rozp. Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, stwierdzając, że ubezpieczony nie spełnia przesłanki zawartej w w/w przepisach do uzyskania prawa do emerytury, bowiem nie udokumentował co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych na dzień 1.01.1999r., a jedynie 4 lata, 2 miesiące, 22 dni, przy ogólnym stażu pracy 33 lata, 9 miesięcy, 10 dni okresów składkowych i nieskładkowych.
Organ rentowy podał, że do pracy w warunkach szczególnych nie zaliczył ubezpieczonemu okresu zatrudnienia od dnia 1.07.1964r. do dnia 15.05.1968r. w firmie (...) w M., z uwagi, iż przedłożone świadectwo pracy w szczególnych warunkach z dnia 5.07.2010r. nie posiada pieczątki zakładu pracy oraz pieczątki imienno-stanowiskowej osoby wystawiającej świadectwo, okresu zatrudnienia od dnia 14.10.1974r. do dnia 31.07.1980r., gdyż ubezpieczony nie przedłożył zaświadczenia stwierdzającego, jaki faktycznie zajmował stanowisko malarz – lakiernik , czy monter, a ponadto, ze nie zaliczył okresu zasadniczej służby wojskowej od dnia 23.10.1969r. do dnia 14.10.1971r., ponieważ zgodnie z w/w przepisami nie jest to okres pracy w szczególnych warunkach.
Ubezpieczony J. M. złożył odwołanie od w/w decyzji, wnosząc o jej zmianę i przyznanie prawa do emerytury. Ubezpieczony stwierdził, że w poprzednim postępowaniu o emeryturę Sąd uznał mu niektóre okresy zatrudnienia, nieuwzględnione przez ZUS i, że po doliczeniu okresu służby wojskowej, zgodnie z powołanym orzecznictwem Sądu Najwyższego, posiada wymagany okres pracy w szczególnych warunkach do nabycia prawa do emerytury. Stwierdził przy tym, że nie może pogodzić się z niezaliczeniem mu do pracy w szczególnych okresu działalności gospodarczej – lakiernictwo prowadzonej od dnia 2.11.1980r. do dnia 28.02.1999r.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podkreślając, że gdyby nawet uwzględnić ubezpieczonemu sporne okresy zatrudnienia jako pracę wykonywaną w szczególnych warunkach, to i tak nie jest on w stanie udowodnić co najmniej 15 lat takiej pracy. W toku przeprowadzonego postępowania Sąd dopuścił dowód z akta organu rentowego, z akt Sądu Okręgowego w Katowicach, sygn. XIU 2231/10 i Sądu Apelacyjnego w Katowicach, sygn. III AUa710/11 oraz z zeznań ubezpieczonego J.
M., przesłuchanego w charakterze strony na rozprawie w dniu 12.04.2013r., i na podstawie zebranego materiału dowodowego ustalił i zważył, co następuje: Ubezpieczony J. M., ur. (...), uprawniony do zasiłku przedemerytalnego, pierwszy wniosek o emeryturę złożył dnia 27.05.2010r. /k. 3-5 akt emer. ZUS/. Po rozpoznaniu w/w wniosku, organ rentowy decyzjami z dnia 29.06.2010r. i z dnia 30.08.2010r. odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury z powodu niespełnienia warunków wynikających z art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wskazując, że ubezpieczony udowodnił jedynie 4 lata, 2 miesiące, 22 dni pracy w szczególnych warunkach, zamiast 15 lat takiej pracy, ponieważ nie zaliczył okresu zatrudnienia od dnia 1.07.1964r. do dnia 15.05.1968r. w firmie (...) w M. oraz okresu od dnia 14.10.1974r. do dnia 31.07.1980r. /k. 41, k. 61 akt emer.
ZUS/. Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 10.02.2012r., sygn. akt XIU 2231/10 oddalił odwołanie J. M. od w/w decyzji, ustalając, że ubezpieczony nie legitymuje się wymaganym stażem pracy w szczególnych warunkach co najmniej 15 lat. Apelację ubezpieczonego od w/w wyroku Sądu Okręgowego oddalił Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 10.11.2011r., wskazując w uzasadnieniu, że po doliczeniu do uznanych przez organ rentowy 4 lat, 2 miesięcy, 22 dni pracy w szczególnych warunkach, okresu pracy ubezpieczonego od dnia 1.01.1967r. do dnia 31.12.1967r. /1 rok/ i od dnia 10.03.1968r. do dnia 15.05.1968r. /2 miesiące, 6 dni/ oraz od dnia 14.10.1974r. do dnia 31.07.1980r. /5 lat, 9 miesięcy, 18 dni/, ubezpieczony posiada ogółem 11 lat, 2 miesiące, 16 dni pracy w szczególnych warunkach, i stwierdzając przy tym, że „sytuacji nie zmienia ewentualne doliczenie okresu od 1.07.1964r. do 31.12.1966r., w którym ubezpieczony był zatrudniony w Zakładzie (...) w M. w ramach umowy o naukę zawodu, bo uwzględnienie tego okresu – 2 lata, 6 miesięcy/ ku czemu brak jednak podstaw z uwagi na niewykonywanie w tym czasie pracy w warunkach szczególnych w pełnym wymiarze czasu pracy/ - dałoby w sumie 13 lat, 8 miesięcy, 16 dni”.
W dniu 28.12.2012r. ubezpieczony J. M. ponownie złożył wniosek o emeryturę, wnosząc o doliczenie do stażu pracy w szczególnych warunkach okresu zasadniczej służby wojskowej i powołując się w tym zakresie na wskazane orzecznia Sądu Najwyższego /k. 65-67 akt emer. ZUS/. Po rozpoznaniu powyższego wniosku organ rentowy ponownie w zaskarżonej przez ubezpieczonego decyzji z dnia 21.01.2013r. odmówił mu prawa do emerytury w oparciu o w/w przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS i rozporządzenia RM z dnia 7.02.1983r., stwierdzając, że ubezpieczony do dnia 1.01.1999r. nie udowodnił wymaganego 15 letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, a tylko 4 lata, 2 miesiące, 22 dnia takiej pracy, ponieważ ponownie nie uwzględnił okresów od dnia 1.07.1964r. do dnia 15.05.1968r. i od dnia 14.10.1974r. do dnia 31.07.1980r., a ponadto nie zaliczył do pracy w szczególnych warunkach okresu zasadniczej służby wojskowej ubezpieczonego, stwierdzając, że zgodnie z w/w przepisami nie jest to okres pracy w szczególnych warunkach /k. 92 akt emer.
ZUS/. Istotą sporu jest więc ustalenie, czy ubezpieczony J. M. w dacie wydania zaskarżonej decyzji organu rentowego z dnia 21.01.2013r., która podlega weryfikacji w niniejszym postępowaniu odwoławczym, spełnia wszystkie warunki do nabycia prawa emerytury w niższym wieku emerytalnym, wynikające z art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z art. 32 tej ustawy /Dz.U. z 2009r. Nr 153 poz. 1227 ze zm./ i przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze /Dz.U.
Nr 8 poz. 43 ze zm./. Zgodnie z w/w przepisami ubezpieczony - mężczyzna, urodzony po dniu 31.12.1948r., który wykonywał, będąc pracownikiem, prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, stanowiącym załącznik do w/w rozp. RM, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: ukończył 60 lat życia, osiągnął w dniu wejścia w życie ustawy emerytalnej, tj. na dzień 1.01.1999r., wymagany okres zatrudnienia wynoszący stosownie do § 3 tego rozp. RM - 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 3 w/w rozp.
RM -co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach, nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego lub złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym na dochody budżetu państwa, rozwiązał stosunek pracy – w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem, przy czym od dnia 1.01.2013r. warunek rozwiązania stosunku pracy został uchylony. Równocześnie w myśl § 2 ust. 1 tego rozp. RM okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozp. są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Niespornym pomiędzy stronami jest, że ubezpieczony J. M. legitymuje się na dzień 1.01.1999r. wymaganym ogólnym stażem pracy co najmniej 25 lat /udowodnił 33 lata, 9 miesięcy, 10 dni okresów składkowych i nieskładkowych/, w tym posiada udowodnione według organu rentowego 4 lata, 2 miesiące, 22 dni pracy wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu w szczególnych warunkach, w dniu 23.06.2010r. ukończył 60 lat życia, nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego. Sporna kwestia w niniejszym postępowaniu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy okres zasadniczej służby wojskowej odbytej przez ubezpieczonego należy zaliczyć mu do stażu pracy w szczególnych warunkach i czy ubezpieczony posiada na dzień 1.01.1999r. wymagane ustawowo co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Należy podkreślić, że niesporny, uwzględniony przez organ rentowy okres pracy ubezpieczonego w szczególnych warunkach, wynoszący 4 lata, 2 miesiące, 22 dni, to okres pracy ubezpieczonego na stanowisku malarz-lakiernik od dnia 16.05.1968r. do dnia 21.10.1969r. i od dnia 2.11.1971r. do dnia 17.08.1974r. w Państwowej (...) Oddział w M., wykazany świadectwem wykonywania prac w szczególnych warunkach /k. akt emer. ZUS/. Jak wskazuje zaświadczenie Archiwum Wojskowego w O. z dnia 16.01.2013r. /k. ubezpieczony pełnił zasadniczą służbę wojskową od dnia 23.10.1969r. do dnia 13.10.1971r., a więc do jej odbycia powołany został w czasie wykonywania pracy w szczególnych warunkach w (...) Oddział w M. i po jej odbyciu podjął ponownie tę pracę w wymaganym dla uznania ciągłości zatrudnienia okresie 30 dni.
W związku z powyższym, zdaniem Sądu, w/w okres zasadniczej służby wojskowej ubezpieczonego należy zaliczyć mu do okresu pracy w szczególnych warunkach pracy, bowiem Sąd podziela stanowisko i argumentację Sądu Najwyższego wyrażone np. w wyrokach z dnia 6.04.2006r., III UK 5/06, z dnia 25.02.2010r., II UK 219/09. Okresami pracy ubezpieczonego w szczególnych warunkach są także okresy jego zatrudnienia od dnia 1.01.1967r. do dnia 31.12.1967r. i od dnia 10.03.1968r. do dnia 15.05.1968r. /tj. 1 rok, 2 miesiące, 6 dni/ w firmie (...) w M. na stanowisku lakiernika w pełnym wymiarze czasu pracy oraz od dnia 14.10.1974r. do dnia 31.07.1980r. /tj. 5 lat, 9 miesięcy, 18 dni/ w Fabryce (...) w T. na stanowisku malarza-lakiernika w pełnym wymiarze czasu pracy, które były już przedmiotem poprzedniego postępowania sądowego i zostały uznane przez Sąd Apelacyjny za okresy pracy ubezpieczonego w szczególnych warunkach, a w niniejszym postępowaniu ubezpieczony przedstawił odnośnie tego ostatniego okresu pracy dodatkowo świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach wystawione dnia 31.01.2013r. przez (...) S.A. w T. /k. 32 a.s./.
Nie ma natomiast podstaw prawnych do zaliczenia ubezpieczonemu do pracy w szczególnych warunkach okresu od dnia 1.07.1964r. do dnia 31.12.1966r., w którym ubezpieczony pracował w w/w firmie (...) w M. jako uczeń zawodu, co stwierdził już Sąd Apelacyjny w Katowicach w w/w postępowaniu /vide uzasadnienie wyroku z dnia 10.11.2011r./. Przedłożona przez ubezpieczonego do akt organu rentowego /k. 68 akt emer. ZUS/ umowa o naukę rzemiosła z dnia 1.08.1964r. wskazuje, że czas pracy dla ucznia w wieku 14 – 16 lat wynosił 6 godzin i 36 godzin tygodniowo, a po ukończeniu 16 – tego roku życia, obowiązywał 8 godzinny czas pracy, przy czym do czasu nauki rzemiosła w zakładzie rzemieślniczym wlicza się czas faktycznego dokształcania się w szkole lub na kursach, w wymiarze nie większym niż 18 godzin tygodniowo, niezależnie od tego, czy dokształcanie odbywa się w godzinach pracy w zakładzie rzemieślniczym, czy poza tymi godzinami.
Przesłuchany w charakterze strony na rozprawie w dniu 12.04.2013r. ubezpieczony J. M. zeznał, że w w/w okresie uczęszczał do szkoły zawodowej dla pracujących w M. i kiedy podjął naukę zawodu miał 14 lat, a gdy ukończył miał 16 lat, w związku z czym pracował wtedy jako uczeń zawodu 3 razy w tygodniu po 6 godzin dziennie, a w pozostałe 3 dni chodził do szkoły /k. 34 a.s./. Zatem, w powyższym okresie ubezpieczony J. M., pracując w ramach umowy o naukę zawodu, nie wykonywał pracy lakiernika stale, w pełnym wymiarze czasu pracy, jak wymaga tego w/w przepis § 2 ust. 1 rozp.
RM z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze i z tego powodu okres ten nie może być doliczony do okresu pracy w szczególnych warunkach. Należy zaznaczyć, że Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu w/w wyroku z dnia 10.11.2011r. zajął także stanowisko odnośnie prowadzenia przez ubezpieczonego działalności gospodarczej w zakresie lakiernictwa pojazdowego, stwierdzając, że brak jest również podstaw do uwzględnienia przy ustalaniu prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach tego okresu , bowiem emerytura przewidziana w w/w przepisach przysługuje wyłącznie osobom, które w trakcie wykonywania pracy w szczególnych warunkach pozostawały w stosunku pracy.
Reasumując, po doliczeniu okresu odbywania przez ubezpieczonego zasadniczej służby wojskowej, tj. 1 rok, 11 miesięcy, 21 dni, do w/w okresów pracy ubezpieczonego w szczególnych warunkach, które łącznie wynoszą 11 lat, 2 miesiące, 16 dni, należy stwierdzić, że na dzień 1.01.1999r. ubezpieczony nie legitymuje się co najmniej 15 latami pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, jak wymagają tego w/w przepisy ustawy i rozp. RM z dnia 8.02.1983r. W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania ubezpieczonego i zmiany zaskarżonej decyzji organu rentowego, wobec czego orzekł jak w sentencji na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. SSO Anna Melcer – Pamuła